I SA/Lu 362/12
PostanowienieWSA w Lublinie2012-08-10
Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w pierwszym etapie, a następnie w drugim etapie ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, powinno być traktowane jako żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
W sytuacji, gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w dwóch etapach – najpierw zwolnienia od kosztów sądowych, a następnie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika – należy uznać, że w istocie strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W takim przypadku zastosowanie znajduje art. 246 § 1 pkt 1 PPSA, a ocena wniosku powinna uwzględniać całokształt sytuacji materialnej strony.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Wcześniej uzyskała prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że jest osobą starszą, w trudnej sytuacji materialnej, utrzymuje się z niskiej emerytury i nie posiada majątku. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, oceniając, czy sytuacja materialna strony uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Rozstrzygnięcie
Przyznano J. W. prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. postanawia : przyznać J. W. prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych.
Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z dnia 10 kwietnia 2012 r. skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 18 maja 2012 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w żądanym zakresie. Kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z dnia 6 lipca 2012 r., złożonym na urzędowym formularzu skarżąca zwróciła się o ustanowienie radcy prawnego.
W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy z dnia 6 lipca 2012 r. skarżąca podniosła, iż jest osobą w podeszłym wieku ([...] lat), znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i nie stać ją na pokrycie kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. W dalszej części urzędowego formularza wykazała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku i utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł brutto ([...] zł do wypłaty po dokonaniu potrąceń ustawowych i komorniczych).
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. - Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Żądanie strony zawarte we wniosku z dnia 6 lipca 2012 r. dotyczące ustanowienia radcy prawnego jest żądaniem przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie. Oceniając zakres żądania wniosku należy mieć jednak na uwadze, że poprzednio złożony przez stronę wniosek o przyznanie prawa pomocy dotyczył zwolnienia od kosztów sądowych i strona uzyskała prawo pomocy w tym zakresie. W sytuacji gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w dwóch etapach – w pierwszym etapie żąda przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i zwolnienie to uzyskuje, zaś w drugim etapie żąda przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (w przedmiotowej sprawie - radcy prawnego), uznać należy, że w istocie strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zatem do strony skarżącej ubiegającej się obecnie o ustanowienia radcy prawnego a uprzednio zwolnionej od kosztów sądowych (postanowieniem referendarza sądowego z 18 maja 2012 r.), zastosowanie będzie miał przepis art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., dotyczący przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Mając na uwadze aktualną sytuację materialną strony skarżącej, przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 6 lipca 2012 r. stwierdzić należy, że wniosek strony zasługuje na uwzględnienie.
Biorąc pod uwagę wykazane przez skarżącą okoliczności (niskie, realne dochody strony, jak również brak zasobów finansowych i majątku, który mógłby służyć pozyskaniu środków pieniężnych na sfinansowanie kosztów postępowania), uznać należy, że strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym kosztów wynagrodzenia należnego radcy prawnemu za prowadzenie sprawy.
Mając powyższe na uwadze oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło