I SA/Lu 363/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz,, Asesor WSA Małgorzata Fita, Protokolant Stażysta Kamil Rutkowski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 października 2007 r. sprawy ze skargi B. spółki z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej - oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 lutego 2007r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w L., na podstawie art. 138 § 1 pkt. 2) oraz art. 105 § 1 w związku z art. 144 dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego /jednolity tekst: Dz. U, z 2000 r.nr 98, poz,1071 z późn zm,) i w związku z art.18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (jednolity tekst: Dz, U, z 2005 r. Nr 229 , poz. 1954 z późn. zm.) - po rozpatrzeniu zażalenia A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. F. od postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia 27 grudnia 2006r., Nr [...] zawieszającego postępowanie w sprawie zarzutów z uwagi na konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Sąd Rejonowy w L. XI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego – uchylił w całości postanowienie organu I instancji i umorzył postępowanie przed tym organem. W uzasadnieniu wskazano, iż we wniesionym zażaleniu spółka zarzuciła, że postanowienie nie określa, czy zawieszone zostało postępowanie egzekucyjne, czy postępowanie związane z wniesionymi zarzutami. Podniosła też, iż działania podjęte przez wierzyciela - Burmistrza Miasta w R. F. są przedwczesne, ponieważ brak jest prawomocnego orzeczenia w sprawie wymiaru zobowiązań w podatku od nieruchomości, a także sformułowała szereg zarzutów pod adresem decyzji z dnia 21 czerwca 2006r., nr [...] wymierzającej podatek od nieruchomości. W rozpoznaniu zażalenia, Dyrektor Izby Skarbowej w L. w pierwszej kolejności wskazał, że podanie z dnia 22 listopada 2006r., [...] w sprawie zarzutów w imieniu spółki podpisał Prezes Zarządu – G. K. i członek Zarządu G. W. Podano również, że organ egzekucyjny - mając na uwadze orzeczenie Sądu Rejonowego w L. XI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, który postanowieniem z dnia 12 września 2006r., sygn. akt [...] wykreślił z KRS G. W. i wpisał J. F. jako członka zarządu spółki A przywracając w ten sposób status sprzed dnia 24 lutego 2006r. – uznał, że spółka na datę wniesienia zarzutów była niewłaściwie reprezentowana oraz, że kwestia ustalenia właściwej reprezentacji spółki stanowiła zagadnienie wstępne obligujące do zawieszenia postępowania wszczętego podaniem z dnia 22 listopada 2006r. W ocenie organu II instancji, zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym zostały wniesione przez osoby umocowane do reprezentacji spółki, co wynika z odpisu z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wg. stanu na dzień 23 października 2006r., z którego wynika, iż organem uprawnionym do reprezentacji spółki jest zarząd. W przypadku powołania zarządu wieloosobowego zarząd reprezentowany jest przez dwóch członków zarządu łącznie albo jednego członka zarządu łącznie z prokurentem. Osobami wchodzącymi w skład zarządu są: Prezes Zarządu – G. K., Wiceprezes Zarządu – M. O. i członek Zarządu – G. W. Organ odwoławczy stwierdził, iż przy rozpatrywaniu zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej postępowanie prowadzone przez Sąd w przedmiocie zmian w składzie zarządu spółki nie stanowiło zagadnienia wstępnego w rozumieniu przepisu art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a., co było równoznaczne z brakiem przesłanek do zawieszenia postępowania w tym trybie. Uzasadniając konieczność umorzenia postępowania w sprawie zawieszenia postępowania w sprawie zarzutów, organ II instancji podniósł, że taki tryb postępowania wynikał z art.105 § 1 k.p.a., gdyż postępowanie to stało się bezprzedmiotowe. Od tego postanowienia A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w R. F. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Skarżąca spółka wskazała, że prowadzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. postępowanie związane z wystawionymi tytułami wykonawczymi na podstawie nieprawomocnych i zaskarżonych do Sądu decyzji Urzędu Miasta w R. F. dotyczących naliczenia nienależnych podatków od nieruchomości jest ewidentnym działaniem poza prawnym. Wydane decyzje podatkowe – w jej ocenie – posiadają błędy i wady prawne, a nadto – co podkreśliła – są nieprawomocne. Wywodziła również, że zaskarżone postanowienie nie jest jednoznaczne, w sytuacji, gdy nie wynika z niego podstawowa kwestia, a mianowicie czy zawieszono również postępowanie egzekucyjne. Spółka twierdzi nadto, iż w wydanych orzeczeniach organy podniosły jedynie kwestię prawidłowej reprezentacji spółki, a nie rozpatrzyły pod względem merytorycznym zasad prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie zaskarżonej decyzji podatkowej wydanej z naruszeniem Ordynacji podatkowej i obowiązującego w tym zakresie prawa. Dyrektor Izby Skarbowej w L., w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją dotychczasową argumentację. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dzu. U. Nr 153, poz. 1270 z póżn. zm. / - na wstępie należy z całą mocą podkreślić, iż przedmiotem oceny Sądu w sprawie niniejszej jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 13 lutego 2007r., nr [...], uchylające w całości postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia 27 grudnia 2006r., Nr [...] i umarzające postępowanie przed tym organem. Uwaga ta została poczyniona dlatego, że strona skarżąca w uzasadnieniu skargi nie stawia żadnych zarzutów przeciwko zaskarżonemu postanowieniu, zaś jej opozycja skierowana jest, jak wynika z jej wywodów – przeciwko postępowaniu egzekucyjnemu i decyzji wymiarowej w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2006. Kognicja Sądu, co trzeba podkreślić nie może się w niniejszym postępowaniu rozciągać ani na postępowanie egzekucyjne, ani na sam wymiar podatku. Zauważyć jednak należy, że z mocy art. 134§1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że Sąd ma zarówno prawo jak i obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami a także podniesionymi wnioskami, zarzutami i żądaniami / por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2005r., OSK 1754/04, LEX nr 192556 /. Przechodząc zatem do meritum sprawy, zaznaczyć należy, iż pismo zawierające zarzuty, noszące datę 22 listopada 2006r. / k – 2 akt administracyjnych / zostało podpisane przez Zarząd spółki A w osobach: Prezes Zarządu – G. K. i Członek Zarządu – G. W. Do tego pisma dołączono wypis z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wg. stanu na dzień 23 października 2006r., z którego wynika, iż obaj wyżej wymienieni byli wpisani tamże jako osoby uprawnione do reprezentacji spółki / vide: Dział 2 Rejestru /. W skład Zarządu, obok G. K. i G. W., wchodził jeszcze M. O., jako Wiceprezes Zarządu. Organem uprawnionym do reprezentacji spółki był – zgodnie z wpisem do KRS – Zarząd reprezentowany przez dwóch członków zarządu łącznie albo jednego członka zarządu łącznie z prokurentem. Rozstrzygnięcia w sprawie wymaga zatem ocena, czy kwestia właściwej reprezentacji spółki, którą zajmował się Sąd Rejonowy w Lublinie XI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, wydając postanowienie z dnia 12 września 2006r., sygn. akt [...] wykreślające z KRS G. W. i wpisujące J. F. jako członka zarządu spółki A przywracające w ten sposób status sprzed dnia 24 lutego 2006r., stanowiła w myśl przepisu art. 97§1pkt.4 k.p.a. zagadnienie wstępne dające organowi I instancji podstawę do zawieszenia postępowania w sprawie zarzutów egzekucyjnych, zgłoszonych w podaniu z dnia 22 listopada 2006r. Sąd aprobuje stanowisko organu odwoławczego wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że kwestia związana z ewentualnymi zmianami w składzie Zarządu spółki nie stanowiła zagadnienia wstępnego w rozumieniu powołanego przepisu, zgodnie z którym - organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Według doktryny - zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97§1pkt.4 k.p.a. mogą być wyłącznie kwestie (zagadnienia) prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej / por. Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, M. Jaśkowska, A. Wróbel, Zakamycze, 2005, wyd. II /. Oznacza to, że niezbędność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, jest konsekwencją tego, że dana kwestia prawna stała się sporna w toku postępowania administracyjnego lub przepisy prawa wymagają ustalenia stanu prawnego w danej kwestii mającej znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Zawieszenie postępowania na tej podstawie prawnej uzależnione jest więc od wystąpienia łącznie trzech przesłanek - postępowanie administracyjne jest w toku, rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, a ponadto zagadnienie to nie zostało jeszcze rozstrzygnięte. Wynika z tego, że obok ustalenia, że postępowanie jest w toku i że zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte, organ jest obowiązany ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. W razie, gdy związek ten nie występuje, nie jest dopuszczalne zawieszenia postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie ma związku przyczynowego pomiędzy rozstrzygnięciem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, a rozstrzygnięciem sądu rejestrowego zawartym w postanowieniu z dnia 12 września 2006r. Oznacza to w konsekwencji, że nie mamy do czynienia z zagadnieniem wstępnym, o którym mowa w przepisie art. 97§1pkt.4 k.p.a. Nie ulega przy tym wątpliwości, iż zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym powinny odpowiadać przesłankom formalnym podania, a to zgodnie z art. 63 kodeksu postępowania administracyjnego. W przypadku gdy przepisy szczególne nie ustalają innych wymagań, wystarczy gdy podanie zawiera co najmniej wskazanie osoby, od której ono pochodzi, jej adres i żądanie oraz podpis wnoszącego podanie / §2 cytowanego przepisu /. Stronami postępowania administracyjnego mogą być osoby fizyczne i osoby prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne - również jednostki nie posiadające osobowości prawnej / art. 29 k.p.a./.Osoby prawne nabywają zdolność proceduralną z chwilą nabycia osobowości prawnej. Jeśli chodzi o spółki z ograniczoną odpowiedzialnością kwestie te reguluje art. 163 k.s.h. /. Wpis spółki do rejestru ma charakter konstytutywny. Zgodnie z treścią art. 39 pkt 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. 2001 nr 17 poz. 209 ze zm.) w dziale 2 Rejestru Przedsiębiorców zamieszcza się dane dotyczące oznaczenia organu uprawnionego do reprezentowania podmiotu oraz osób wchodzących w jego skład, ze wskazaniem sposobu reprezentowania. W art. 17 ust. 1 tej ustawy ustanowiono zasadę domniemania zgodności z prawdą wpisów do rejestru, którą to zasadę wzmacnia określona w art. 18 ust. 1 reguła odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną zgłoszeniem nieprawdziwych danych. Stanowisko organu odwoławczego, że podanie spółki z dnia 22 listopada 2006r. podpisały osoby umocowane do reprezentacji spółki jest prawidłowe, albowiem wynika to z odpisu z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wg. stanu na dzień 23 października 2006r. Zgodnie z treścią działu 2 rubryka 1 Rejestru - organem uprawnionym do reprezentacji spółki jest zarząd. W przypadku powołania zarządu wieloosobowego zarząd reprezentowany jest przez dwóch członków zarządu łącznie albo jednego członka zarządu łącznie z prokurentem. Osobami wchodzącymi w skład zarządu są: Prezes Zarządu – G. K., Wiceprezes Zarządu – M. O. i Członek Zarządu – G. W. Nie ulega zatem kwestii, że podpisanie tego pisma przez Prezesa Zarządu – G. K. oraz członka Zarządu – G. W. nie może zostać uznane za wadliwe. Na marginesie można dodać, że te osoby również podpisały skargę będącą przedmiotem rozpoznania, legitymując się aktualnym na datę jej wniesienia wypisem z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wg. stanu na dzień 15 stycznia 2007r., co dodatkowo potwierdza, iż do daty jej wniesienia nie doszło do żadnych zmian w tym zakresie. Końcowo należy zauważyć jednak, iż wadliwe było orzekanie w zaskarżonym postanowieniu przez organ odwoławczy o umorzeniu postępowania, albowiem w istocie rzeczy nie było postępowania w przedmiocie zawieszenia. W doktrynie tego zagadnienia prezentowany jest bowiem pogląd, iż przepis art. 138§1pkt.2 kpa / mający w sprawie zastosowanie z mocy art. 18 ustawy egzekucyjnej /, stanowiący, iż organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: 1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo 2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji, poprzez art. 144 kpa ma zastosowanie odpowiednie, a nie wprost. Oznacza, to, że "ostatni człon przepisu art. 138 § 1 pkt 2, stanowiący: "umarza postępowanie pierwszej instancji", musi być stosowany z zachowaniem odpowiedniości z uwzględnieniem zróżnicowania kwestii rozstrzyganych postanowieniami oraz etapów, na których są one podejmowane / por. teza 14, Komentarz do art. 144 kodeksu postępowania administracyjnego pod red. G. Łaszczyca, C. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom I i II, Zakamycze, 2005 /. Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy, aprobując pogląd o odpowiednim stosowaniu poprzez przepis art. 144 kpa – art. 138§1pkt.2 kpa należało wyrazić pogląd, iż w sytuacji, gdy przedmiotem zażalenia było postanowienie o zawieszeniu postępowania w przedmiocie rozpoznawanych zarzutów, a więc orzeczenie wydane w kwestii incydentalnej, nie było podstawy do umorzenia postępowania w tym zakresie. Wystarczyło bowiem jedynie uchylić zaskarżone rozstrzygnięcie. Nie jest to jednak uchybienie tego rodzaju, aby mogło skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia, na podstawie przepisu art. 145§1pkt.1lit.c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił skargę na podstawie przepisu art. 151 powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.