I SA/Lu 364/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Małysz po rozpoznaniu w dniu 24 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2005r. postanawia - odmówić przyznania T. P. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Dnia 25.05.2012r. skarżący T. P. wezwany został do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 23236 zł od wniesionej dnia 12.04.2012r. skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2005r., w związku z czym złożył, sporządzony na formularzu PPF, wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych /k-51-53 akt sądowych/. We wniosku tym wskazał, że w toku egzekucji prowadzonej przez komornika sądowego na rzecz banku zajęty został cały jego majątek i konta bankowe, ponadto posiada zobowiązania wobec dostawców oraz z tytułu kredytu inwestycyjnego /miesięczna rata – 8500 CHF i odsetki/, a sytuacja finansowa i dokonane zajęcia egzekucyjne uniemożliwiają mu zarówno wzięcie kredytu lub pożyczki, jak i spieniężenie części majątku. Nadto podał, iż posiada położony w L. budynek użytkowy o powierzchni 697 m2, zajęty przez komornika, jak też zajęte przez komornika środki transportowe, nie posiada natomiast innych nieruchomości, ruchomości ani środków pieniężnych, z działalności gospodarczej uzyskuje dochód w kwocie 149226,00 zł brutto miesięcznie, pochłonięty w całości przez spłatę kredytów oraz trudności w odzyskiwaniu pieniędzy za usługi transportowe. Wskazał również, że obciążają go spłaty kredytu /pozostało 110500 CHF/ i rat leasingowych /pozostało 1620675,24 zł/ oraz zobowiązania z tytułu przychodów operacyjnych /713430 zł/, jak też że ma na utrzymaniu 4-letniego syna pozostającego ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym. Do wniosku załączył odpis sprawozdania finansowego na dzień 31.12.2011r. oraz sporządzone przez siebie: "informację o dodatkowych obciążeniach firmy A i informację o zajętych środkach transportowych /k-54/. Postanowieniem z dnia 18 czerwca 2012r. /k-56-59/ referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. W sprzeciwie /k-64-65/, wniesionym w ustawowym terminie, skarżący podtrzymał wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i podniósł, że we wniosku przedstawił dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, zaś fakt, że posiada firmę, nie oznacza, iż dysponuje środkami finansowymi na uiszczenie kosztów sądowych. Wyraził pogląd, że ze złożonych przez niego dokumentów wynika bardzo zła sytuacja finansowa firmy oraz obiektywny i rzeczywisty brak możliwości zdobycia środków na pokrycie kosztów sądowych. Na wezwanie Sądu z dnia 16.07.2012r. o uzupełnienie danych o stanie majątkowym, finansowym i rodzinnym przez nadesłanie wyciągów z posiadanych rachunków bankowych /w tym kont i lokat dewizowych/, dokumentujących pełną historię za okres ostatnich 3 miesięcy z uwzględnieniem posiadanych aktualnie wolnych środków na rachunkach bankowych, wyjaśnienie, czy skarżący obecnie regularnie spłaca zobowiązania z tytułu zaciągniętych kredytów i w jakiej wysokości, wyjaśnienie, kto ponosi wydatki związane z utrzymaniem skarżącego i jego syna /takie jak: wydatki na żywność, media, energię, gaz, utrzymanie samochodu, telefon/, wskazanie wysokości miesięcznych wydatków oraz realnej kwoty, jaką dysponuje skarżący po potrąceniu dokonywanym przez organ egzekucyjny /k-68/, skarżący wyjaśnił, że nie posiada żadnych lokat, zobowiązań z tytułu kredytów nie reguluje od dnia 15.02.2012r., a wydatki związane z utrzymaniem dziecka ponosi jego matka oraz rodzice skarżącego, którzy ponoszą także koszty utrzymania i wspólnego z nimi zamieszkiwania skarżącego. Podał również, że nie ponosi żadnych wydatków, ani nie dysponuje żadnym dochodem /k-70/. Do pisma załączył odpisy pism w przedmiocie zajęć wierzytelności u kontrahentów oraz protokołu zajęcia ruchomości z dnia [...], a nadto odpisy: pisma wierzyciela – [...] z dnia [...], pism dotyczących zajęć rachunków bankowych, protokołu z dnia 10.04.2012r. zajęcia 28 środków transportowych i protokołu z dnia 22.06.2010r. zajęcia 49 pojazdów, informacji z dnia 12.06.2012r. i z dnia 2.07.2012r. o stanie zadłużenia z tytułu kredytu oraz wyciągów z rachunków bankowych 5 rachunków bankowych /k-71/. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Z przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. z 2012r. poz.270/, zwanej dalej "P.p.s.a." wynika, że z udziałem w postępowaniu przed sądami administracyjnymi wiąże się konieczność ponoszenia przez stronę kosztów, w szczególności na pokrycie opłat sądowych /art.214, art.220 § 1, art.230 § 1 i 2 P.p.s.a./. Stosownie do art.199 P.p.s.a. zasadą jest, że każdy ponosi koszty postępowania związane z jego udziałem w sprawie. Zmniejszenie ciężaru finansowego wiążącego się z prowadzeniem sprawy może nastąpić przez przyznanie stronie, na jej wniosek, prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym /art.243 § 1, art.244 § 1, art.245 P.p.s.a./. Przy tym art.246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskując o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym strona zobowiązana jest zatem przekonująco wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Winno to nastąpić przez przedstawienie dokładnych i rzetelnych danych o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach w oświadczeniu zawartym w formularzu urzędowym PPF /por.: art.252 § 1 i 2 P.p.s.a./, a także w dodatkowych oświadczeniach i dokumentach, do złożenia których strona została wezwana na podstawie art.255 P.p.s.a. Zdaniem sądu, dane podane przez skarżącego w niniejszej sprawie nie dają podstaw do stwierdzenia, że nie jest on w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności ponieść należy, że skarżący nie ujawnił danych o sytuacji majątkowej i finansowej, które można uznać za pełne i rzetelne. Wezwany bowiem do przedstawienia wyciągów z posiadanych rachunków bankowych dokumentujących pełną historię za okres ostatnich 3 miesięcy z uwzględnieniem posiadanych aktualnie wolnych środków na rachunkach bankowych, przy piśmie z dnia 20.07.2012r. /k-70/ złożył odpisy wyciągów z rachunków bankowych prowadzonych w [...] o numerach [...] /rachunek 1/, [...]/rachunek 2/, [...] /rachunek 3/, [...] /rachunek 4/, [...] /rachunek 5/, gdy ze złożonego w sprawach I SA/Lu 579/11 i I SA/Lu 679/11 aneksu z dnia [...] do umowy kredytu inwestycyjnego /§ 17 i § 21 ust.1 pkt 9/ wynika, że powinien on również posiadać co najmniej rachunek o numerze [...] w [...], zaś z wyciągu z rachunku 2 - że posiada także rachunek nr [...], a nadto: - wyciągi z rachunku 1 pochodzą z dnia 31.03.2012r. i z dnia 31.05.2012r. i obejmują jedynie operacje z – odpowiednio - 27.03. i 4.05.2012r., - wyciąg z rachunku 2, wygenerowany dnia 21.03.2012r., zawiera dane o operacjach wykonanych tylko w tym dniu, - wyciąg z rachunku 3, pochodzący z dnia 30.06.2012r., ma za przedmiot tylko operację z tego dnia, - wyciąg z rachunku 4, z dnia 31.03.2012r., dotyczy operacji z 27 i 31.03.2012r., - wyciąg z rachunku 5, pochodzący z dnia 21.03.2012r., obejmuje operacje tylko z tego dnia. W świetle powyższego stwierdzić należy, że skarżący nie ujawnił o swojej sytuacji majątkowej i finansowej danych dokładnych, w pełni i rzetelnie odzwierciedlających tę sytuację, nawet przy uwzględnieniu, iż rachunki 2 i 5 zostały zamknięte dnia 21.03.2012r. Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż podany przez skarżącego we wniosku o przyznanie prawa pomocy /k-53/ dochód w kwocie 149226,00 zł brutto miesięcznie jest nieporównywalnie większy niż kwota wymaganego w sprawie niniejszej wpisu od skargi i nawet przy uwzględnieniu, że skarżący obowiązany jest do poniesienia opłat sądowych także w innych sprawach /I SA/Lu 579/11 - 6988,00 zł i I SA/Lu 679/11 - 3038,00 zł/ zapewnia dostateczne środki na jego pokrycie. Podkreślenia przy tym wymaga, iż konieczność spłaty kredytów lub innych należności związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie może być uznana za uzasadniającą zwolnienie osoby fizycznej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, ustawodawca chroni bowiem wyłącznie środki niezbędne dla koniecznego utrzymania strony i jej rodziny. Również przedstawione przez skarżącego wyciągi z rachunków bankowych, chociaż niepełne, dowodzą, że po doręczeniu zaskarżonej decyzji, w krótkim czasie przed wniesieniem skargi w sprawie niniejszej skarżący dysponował środkami pieniężnymi przewyższającymi opłaty sądowe, konieczność poniesienia których w sprawie niniejszej oraz w pozostałych, wyżej wymienionych, sprawach, winien przewidywać, jednak środki te, w łącznej kwocie 36135,23 zł, w dniu 21.03.2012r. przekazał /z rachunku 2 i rachunku 5/ na rachunek bankowy B spółki z o.o. w L., w której posiada udziały /co wynika z dołączonego przez skarżącego pisma wierzyciela [...] z dnia [...]/ i jest prokurentem /co sąd ustalił drogą internetową na podstawie KRS spółki/. Wobec powyższego, skoro skarżący nie wykazał, aby nie mógł ponieść kosztów sądowych w sprawie niniejszej bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a zatem nie zachodzi przewidziana w art.246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przesłanka do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie, należało odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy.