I SA/Lu 366/09

PostanowienieWSA w Lublinie2009-09-21

Skład orzekający: Referendarz sądowy Erwin Srebrny

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, utrzymujący się głównie ze świadczeń pomocy społecznej, zasiłku chorobowego i dochodów z gospodarstwa rolnego, ponoszący wysokie koszty leczenia i rehabilitacji dzieci, wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Instytucja prawa pomocy ma na celu zapewnienie dostępu do sądu osobom, które nie posiadają środków finansowych uniemożliwiających ten dostęp. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawca, utrzymujący się głównie ze świadczeń pomocy społecznej i zasiłku chorobowego, ponoszący znaczne wydatki na leczenie i rehabilitację dzieci, wykazał obiektywną niemożność poniesienia kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
J.R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca utrzymuje się głównie ze świadczeń pomocy społecznej, zasiłku chorobowego oraz dochodów z gospodarstwa rolnego. Rodzina ponosi wysokie koszty związane z leczeniem i rehabilitacją dzieci, a także bieżące wydatki na utrzymanie gospodarstwa domowego. Referendarz sądowy ocenił, czy wnioskodawca wykazał niemożność poniesienia kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano J.R. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 21 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.R. na decyzję Dyrektora Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] 2009 r., nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2008 r. - w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego; postanawia: przyznać J.R. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowa Izby Radców Prawnych. J.R. w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Z uzasadnienia złożonego wniosku jak i z nadesłanego na wezwanie w sprawie o sygn. I SA/Lu 365/09 dodatkowego oświadczenia wynika, iż rodzina wnioskodawcy licząca łącznie [...] osoby utrzymuje się głównie ze świadczeń z pomocy społecznej, zasiłku chorobowego oraz z posiadanego gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha. Łączne zadeklarowane dochody wspólnego gospodarstwa domowego wnioskodawcy wynoszą więc [...] zł. Z uwagi na liczne schorzenia dzieci wnioskodawcy konieczna jest ich stała rehabilitacja i duże wydatki na zakup sprzętu rehabilitacyjnego (w ubiegłym roku rodzina wnioskodawcy wyłożyła na ten cel około [...] zł). Same wydatki miesięczne związane z energią elektryczną, gazem, składkami ubezpieczeniowymi, telefonem i paliwem wynoszą około [...] zł. Do tego dochodzą bliżej nie sprecyzowane koszty wyżywienia, przyborów szkolnych oraz koszty związane z utrzymaniem gospodarstwa rolnego. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie rozpoznając złożony wniosek stwierdził, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu administracyjnego osobom, którym brak środków finansowych dostęp ten uniemożliwia. Przyjmując, iż możliwość ponoszenia kosztów postępowania musi być realna i istnieć w momencie składania wniosku o przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, iż złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy może zasługiwać na uwzględnienie. Zakres przyznawanego prawa pomocy określa art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", stanowiąc, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (§1). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2). Strona wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt. 1 ppsa przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Podkreślenia wymaga, iż przyznanie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie całkowitym lub częściowym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście i obiektywnie niemożliwe, z przyczyn niezależnych od niej lub spowodować może uszczerbek utrzymania koniecznego dla strony. Odnosząc to na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż wspólne gospodarstwo domowe wnioskodawcy liczące [...] osoby utrzymuje się głównie ze świadczeń pomocy społecznej. Biorąc pod uwagę szacunkowe koszty utrzymania, a także koszty leczenia i rehabilitacji członków wspólnego gospodarstwa domowego w ocenie referendarza sądowego pozwala to na stwierdzenie, że wnioskodawca wykazał, że obiektywnie i rzeczywiście nie dysponuje żadnymi środkami pozwalającymi na poniesienie zarówno kosztów sądowych jak i kosztów postępowania związanych z ustanowieniem radcy prawnego. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa postanowiono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło