I SA/Lu 383/16

PostanowienieWSA w Lublinie2017-08-03

Skład orzekający: Halina Chitrosz-Roicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wypowiedzenie pełnomocnictwa przez stronę skarżącą ustanowionemu z urzędu adwokatowi uprawnia do żądania ustanowienia kolejnego pełnomocnika w ramach przyznanego prawa pomocy?
Ratio decidendi
Wypowiedzenie pełnomocnictwa przez stronę skarżącą ustanowionemu z urzędu adwokatowi nie uprawnia do skutecznego żądania ustanowienia kolejnego pełnomocnika w ramach przyznanego prawa pomocy. Przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu nie oznacza, że strona może żądać ustanowienia nowego pełnomocnika, gdy dotychczasowy nie spełnił jej oczekiwań. Wyznaczenie nowego pełnomocnika należy do właściwości Okręgowej Rady Adwokackiej.
Stan faktyczny
Skarżący J. H. uzyskał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Po wyznaczeniu adwokata, skarżący wypowiedział mu pełnomocnictwo i wniósł o ustanowienie innego pełnomocnika, powołując się na zły stan zdrowia i trudną sytuację finansową. Referendarz sądowy umorzył postępowanie w sprawie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia, kwestionując jego zasadność.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania z wniosku J. H. o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w zakresie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 29 czerwca 2017 r. postanawia utrzymać w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania z wniosku J. H. o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Prawomocnym postanowieniem z dnia 6 września 2016 r. referendarz sądowy tutejszego sądu przyznał skarżącemu J. H. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Na tej podstawie Okręgowa Rada Adwokackiej w L. na pełnomocnika strony wyznaczyła adwokata M. K.. Wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2017 r. (I SA/Lu 383/16) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę J. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. w przedmiocie dopuszczalności zażalenia oraz przyznał ustanowionemu z urzędu adwokatowi wynagrodzenie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przed sądem pierwszej instancji. Pismem z dnia 12 maja 2017 r. skarżący oświadczył, że wypowiada pełnomocnictwo ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi i jednocześnie wniósł o ustanowienie innego pełnomocnika celem zaskarżenia wydanego w sprawie orzeczenia. Przywołane pismo zostało przekazane Okręgowej Radzie Adwokackiej w L., która w odpowiedzi wskazała, że brak jest podstaw do zmiany pełnomocnika. Pismem z dnia 12 czerwca 2012 r. skarżący ponownie zwrócił się do sądu o ustanowienie dla niego pełnomocnika, w celu złożenia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie wyroku. Postanowieniem z 29 czerwca 2017 r. referendarz sądowy umorzył postępowanie sądowe zainicjowane wskazanym wyżej wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Pismem z dnia 19 lipca 2017 r. skarżący wniósł sprzeciw od wskazanego wyżej postanowienia. W uzasadnieniu wyjaśnił, że referendarz nie rozumie sytuacji osób, których nie stać na "opłacenie sprawy", a zwłaszcza skarżącego, który ma takich spraw 7. Podkreślał, że konieczność prowadzenia tak licznych postępowań wynika, w jego przypadku, z bezpodstawnego przyjęcia, m.in. przez tut. sąd, że posiada gospodarstwo rolne. Dodał, że ze względu na zły stan zdrowia, przedstawiony we wniosku PPF i potwierdzony orzeczeniem lekarskim, nie może samodzielnie występować przed sądem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje. Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 - dalej "p.p.s.a.") rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W ocenie sądu sprzeciw wniesiony przez skarżącego, nie zasługuje na uwzględnienie, a tym samym postanowienie referendarza sądowego pozostaje w mocy. W rozpoznawanej sprawie prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 6 września 2016 r. wydanym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. przyznane zostało skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata, natomiast odmówiono mu zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 253 p.p.s.a. pełnomocnik został wyznaczony przez właściwą okręgową radę adwokacką i podjął przed sądem odpowiednie czynności procesowe w imieniu skarżącego, m.in. przeglądał akta sprawy, składał pisma procesowe, był obecny na rozprawie i złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienie orzeczenia wydanego w sprawie. Powyższe oznacza, że skarżącemu zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, zaś wyznaczony adwokat udzielał pomocy prawnej stronie skarżącej, aż do momentu wypowiedzenia mu pełnomocnictwa. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że wypowiedzenie pełnomocnictwa pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu, nie uprawnia strony do żądania ustanowienia kolejnego pełnomocnika w ramach przyznanego jej prawa pomocy. Sąd wydaje postanowienie w sprawie przyznania prawa pomocy, po spełnieniu przez skarżącego przesłanek uprawniających do przyznania tego prawa, natomiast wyznaczenie konkretnego pełnomocnika, w tym również nowego (kolejnego), należy do właściwości Okręgowej Rady Adwokackiej, co wynika z treści art. 253 § 1 i 2 p.p.s.a. W przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, brak jest unormowania, które uprawniałoby stronę do skutecznego żądania przyznania jej prawa pomocy przez ustanowienie kolejnego profesjonalnego pełnomocnika, w sytuacji, gdy dotychczasowy nie spełnił jej oczekiwań, wyrażając odmienne poglądy co do celowości, zasadności lub zgodności z prawem czynności, które zamierzała strona podejmować w postępowaniu. Wykonywanie pomocy prawnej polega bowiem nie tylko na działaniu profesjonalnego pełnomocnika zgodnie z zamiarami strony, ale również na przedstawianiu i wyjaśnianiu stronie jej sytuacji prawnej, z uwzględnieniem profesjonalnej wiedzy i umiejętności oceny sytuacji przez wyznaczonego pełnomocnika. Podsumowując, wypowiedzenie pełnomocnictwa adwokatowi z urzędu nie uchyla skutków prawomocnego postanowienia referendarza sądowego z dnia 6 września 2016 r. o przyznaniu skarżącemu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, nie uprawnia jednocześnie do skutecznego żądania ustanowienia nowego pełnomocnika. Z tych względów rozpoznanie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu stało się zbędne, a tym samym postępowanie sądowe wszczęte tym wnioskiem podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a., co też referendarz sądowy prawidłowo uczynił postanowieniem z 29 czerwca 2017 r. Uwzględniając powyższe na podstawie art. 260 § 1 i 3 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło