I SA/Lu 404/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Szpringer (spr.), Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz,, Asesor WSA Jerzy Drwal, Protokolant Stażysta Kamil Rutkowski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 listopada 2007 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe A. spółki z o.o. z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2000 r., odsetek oraz kosztów postępowania egzekucyjnego I. oddala skargę; II. przejmuje na rachunek Skarbu Państwa kwotę [...] z tytułu nieuiszczonego wpisu od skargi, od którego skarżący został zwolniony. Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia [...] orzekającą o solidarnej odpowiedzialności W. S. jako członka zarządu "A" sp. z o.o. za zaległości w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2000 r. w kwocie 15.974 zł, odsetki za zwłokę od przedmiotowych zaległości naliczone na dzień wydania decyzji w wysokości 18.026 zł oraz koszty postępowania egzekucyjnego w kwocie 210,40 zł. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu I instancji została wydana, gdyż Spółka "A" sp. z o.o. nie uregulowała zobowiązania w podatku od towarów i usług, egzekucja zaległości prowadzona w stosunku do Spółki okazała się bezskuteczna, a zarząd Spółki nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe. Od powyższej decyzji W. S. złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ podatkowy I instancji. Rozpatrując odwołania organ II instancji odniósł się do okoliczności faktycznych sprawy i stwierdził, że z materiału dowodowego wynika, że egzekucja wobec Spółki okazała się bezskuteczna mimo podejmowanych przez organy podatkowe czynności, na ich podstawie ustalono jedynie, że Spółka pod wskazanym adresem nie prowadzi działalności gospodarczej. Pod wskazanym adresem znajdują się jedynie podmioty gospodarcze nie związane ze Spółką "A". Naczelnik Urzędu Skarbowego podjął działania zmierzające do uzyskania informacji o majątku Spółki, występując w tym celu o informacje do Starostw Powiatowych w [...], jednak wszystkie pytane urzędy poinformowały, że w prowadzonych przez nie ewidencjach podmiot taki nie figuruje. Organ skierował również zawiadomienia o zajęciu wierzytelności Spółki do szeregu podmiotów: B sp. z o.o. z G. – D., C sp. z o.o. z B., D s.c. z M. oraz Przedsiębiorstwa Rolno-Produkcyjnego "E" z P. okazało się jednak, że podmioty te nie posiadają w stosunku do niej żadnych zobowiązań. Ustalono również, że Spółka nie posiada żadnego rachunku bankowego, z którego możliwe byłoby prowadzenie egzekucji. W związku z tym, że podejmowane czynności nie doprowadziły do egzekucji zaległych zobowiązań, organ podatkowy I instancji zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2003 r. orzekł o solidarnej odpowiedzialności W. S. jako członka zarządu "A" sp. z o.o. za zaległości Spółki. Organ podatkowy ustalił, że w Rejestrze Handlowym Dział B nr 2375 W. S. został ujawniony w dniu 7 lipca 2000 r. jako wiceprezes zarządu Spółki "A" i brak jest informacji o tym aby został z tej funkcji odwołany przed datą powstania zaległości (tj. przed grudniem 2000r.) Organ nie stwierdził też okoliczności stanowiących przesłankę do odstąpienia od orzekania o odpowiedzialności W. S. jako członka zarządu. Na zakończenie organ II instancji, ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu stwierdził, że w decyzji organu I instancji nie powoływano się na wyniki kontroli administracyjnej, gdyż kontrola taka nie była w sprawie niniejszej prowadzona. Organ nie przeprowadzał również dowodu z zeznań świadków na co powołuje się podatnik w odwołaniu. Na powyższą decyzję W. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wnosząc o uchylenie zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Skarżący podniósł, że podstawą wydania zaskarżonej decyzji stanowiły błędne ustalenia faktycznych polegające na przyjęciu że: - egzekucja wobec Spółki okazała się bezskuteczna, - skarżący odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie ze Spółką "A" sp. z o.o. -"nie zgłoszenie upadłości oraz brak postępowania układowego" nastąpiło z winy skarżącego. W. S. nie uzasadnił w żaden sposób przedstawionych zarzutów a jedynie wskazał, że treść zaskarżonej decyzji w istniejącym stanie prawnym i dowodowym w pełni uzasadnia złożenie skargi. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wskazał, iż przeprowadzone w sprawie postępowanie było prawidłowe a skarżący nie zawarł w skardze żadnych zarzutów dotyczących zaskarżonych decyzji wnosząc jedynie o ich uchylenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz.1269 oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm. - stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki pozwalające na pociągnięcie do odpowiedzialności, jako osoby trzeciej, za zaległości podatkowe spółki "A" z o.o. w podatku od towarów i usług za grudzień 2000 r. członka jej zarządu W. S. Dochodzone przez organy skarbowe zaległości podatkowe powstały z dniem 26 stycznia 2001 r. Zauważyć należy, że stosowanie do art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169 poz. 138) – do odpowiedzialności osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, tj. przed dniem 1 stycznia 2003 r., stosuje się przepisy ustawy w brzmieniu dotychczasowym. Zasady odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przez członków zarządu zostały uregulowane w art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa – (Dz. U. z 1997 r. Nr 137 poz. 926) Przepis art. 116 § 1 w/w ustawy w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2003 r., wskazuje kto odpowiada za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, ustanawiając w tym zakresie regułę i wyjątki. Regułą jest solidarna odpowiedzialność członków zarządu całym swoim majątkiem za zaległości podatkowe spółki, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna. Wyjątkiem zaś jest sytuacja, gdy członek zarządu wykaże, że: we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, bądź też wskaże on mienie, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. (§1). Odpowiedzialność członków zarządu spółki określona w § 1 obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu spółki (§ 2). Badając istnienie wskazanych wyżej przesłanek, organ podatkowy zobowiązany jest wskazać jedynie okoliczności pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie powstania zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w dochodzoną zaległość podatkową Spółki oraz bezskuteczność egzekucji przeciwko Spółce, gdyż ciężar wykazania którejkolwiek okoliczności uwalniającej od odpowiedzialności spoczywa na członku zarządu (wyrok NSA z dnia 6 marca 2003 r., SA/Bd 85/2003, POP 2003, nr 4, poz. 93). W rozpatrywanej sprawie nie jest kwestią sporną fakt pełnienia przez skarżącego, w okresie kiedy powstała zaległość podatkowa funkcji wiceprezesa Spółki. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu z Rejestru Handlowego Dział B nr 2375, skarżący został wpisany w dniu 7 lipca 2000 r. w dziale 4 jako wiceprezes spółki. Z adnotacji znajdującej się w odpisie wynika również, że spółka mimo upływu terminu nie została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego. Pełnienie przez skarżącego obowiązków członka zarządu w czasie powstania dochodzonej przez organy zaległości podatkowej potwierdzają także ustalenia dokonane przez Komendę Policji w L. w trakcie dochodzenia prowadzonego w sprawie fałszowania dokumentów Spółki "A" co wynika z postanowienia KPP w L. z dnia 23 października 2002 r. o umorzeniu dochodzenia zatwierdzonego przez Prokuraturę Rejonową w dniu 30 października 2002 r. Pojęcie bezskutecznej egzekucji nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa podatkowego, dlatego też należy je rozumieć stosownie do reguł języka potocznego, a zgodnie z nimi pojęcie egzekucji należy wiązać z przymusowym ściągnięciem należności skarbowych lub długów przysądzonych wierzycielowi (Słownik języka polskiego (praca zbiorowa) pod red. M. Szymczaka, t. I, wydawnictwo PWN, Warszawa 1992 r ). W aktach sprawy niniejszej znajduje się adnotacja komornika skarbowego o bezskuteczności egzekucji z majątku spółki "A" sp. z o.o. z dnia 12 października 2006 r. (k. 36). Z pisma tego jednoznacznie wynika, że Spółka nie posiada żadnego majątku ruchomego ani nieruchomego, z którego można byłoby prowadzić egzekucję. Z akt sprawy nie wynika również, aby skarżący podejmował jakiekolwiek czynności zmierzających do uwolnienia się od odpowiedzialności podatkowej, czy to poprzez wykazanie, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o upadłość lub wszczęto postępowanie układowe albo, że niezgłoszenie upadłości oraz brak postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy. Skarżący nie wskazał również mienia Spółki, z którego możliwe byłoby prowadzenie egzekucji. Na zakończenie podkreślić należy, że organy podatkowe dążyły do zapewnienia podatnikowi czynnego udziału w sprawie na każdym etapie postępowania, informując go o możliwości zapoznania się z aktami podatkowymi, uzyskania od organu podatkowego niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego, pozostających w związku z toczącym się postępowaniem (postanowienie o wszczęciu postępowania z dnia [...] k.37). Skarżący nie skorzystał również z przysługującego mu prawa do wypowiedzenia się na temat zgromadzonego przez organ podatkowy materiału dowodowego, mimo że o prawie tym został pouczony (postanowienie z dnia [...] k. 38). W związku z powyższym stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza, a ustalenia faktyczne dokonane zostały w sprawie bez naruszenia art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej, a sformułowana w decyzji ocena nie jest dowolna, gdyż znajduje oparcie w zebranym przez organy podatkowe materiale dowodowym /art. 191 Ordynacji podatkowej/. Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Podstawę prawną rozstrzygnięcia o koszt stanowi art. 239 pkt 4 powołanej wyżej ustawy.