I SA/Lu 407/10
PostanowienieWSA w Lublinie2010-09-17
Skład orzekający: Sędzia NSA Anna Kwiatek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, powinna otrzymać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że sytuacja materialna strony, czteroosobowej rodziny utrzymującej się z renty i wynagrodzenia za pracę, nie pozwala na wygospodarowanie środków na koszty postępowania. Dodatkowo, trudności strony w formułowaniu pism i brak jasności co do jej stanowiska uzasadniały potrzebę ustanowienia fachowego pełnomocnika.Stan faktyczny
Strona L. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Z wniosku wynikało, że rodzina skarżącego utrzymuje się z renty i wynagrodzenia za pracę, posiada nieruchomości, ale nie ma zasobów pieniężnych. Strona spłaca kredyty, ponosi koszty leczenia i utrzymania synów. Referendarz przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, ale strona wniosła sprzeciw. Sąd rozpoznał wniosek ponownie.Rozstrzygnięcie
Przyznano L. B. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Kwiatek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 września 2010 r. sprawy ze skargi L. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2009 r. – w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata p o s t a n a w i a: - przyznać L. B. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
W toku postępowania sądowoadministracyjnego L. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 31 maja 2010 r., złożonego na urzędowym formularzu PPF wynikało, że L. B. zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwoma synami (20 i 22 lata). Dochodami gospodarstwa domowego skarżącego jest renta skarżącego (1.208,78 zł brutto) i zarobki żony (w miesięcznej wysokości 3.029,60 zł brutto).
Z wniosku wynikało, że rodzina skarżącego posiada mieszkanie w Ł. (62,43 m2), dom we wsi O., nieruchomość rolną (0,10 h) oraz inną nieruchomość rolną (0,19 h), również we wsi O. Wnioskodawca (ani też jego domownicy) nie posiadają natomiast żadnych zasobów pieniężnych.
Z dołączonych do akt sprawy dokumentów przedstawionych Sądowi w sprawie II SA/Lu 268/10, dokumentujących sytuację finansową skarżącego (składających się w szczególności z licznych kserokopii biletów, rachunków za znaczki pocztowe, rachunków za usługi ksero, kserokopii pism adresowanych do różnych instytucji) wynika, że strona spłaca raty dwóch kredytów konsumpcyjnych (raty w wysokości 361,12 zł i 376,94 zł), ponosi koszty wykupu leków, koszty związane z utrzymaniem synów, ich dojazdami do szkół. Skarżący L. B. podnosił też niejednokrotnie swój zły stan zdrowia i konieczność ponoszenia wydatków związanych z leczeniem.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie po rozpoznaniu wniosku skarżącego, postanowieniem z dnia 15 lipca 2010 r. – przyznał L. B. prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Od powyższego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw, dołączając kserokopię bankowego wezwania do zapłaty i kserokopie pism adresowanych do różnych instytucji.
Wezwany do złożenia dodatkowych dokumentów L. B. nadesłał kserokopię faktury VAT z apteki i pismo, w którym zaznaczył, ze nie otrzymał w tym miesiącu "dochodów finansowych".
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył ,co następuje:
Wniesienie sprzeciwu przez stronę powoduje, że zaskarżone postanowienie traci moc, a Sąd na nowo rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Zgodnie z art. 243 ( 1, art. 245 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm. - zwanej dalej "ppsa"/ - prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego trakcie. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy z zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego /art. 245 § 2/. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika /art. 245 § 3/.
Żądanie L. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, jest wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania – art. 246 § 1 pkt 1 w/w ustawy.
W ocenie Sądu, sytuacja materialna skarżącego nie pozwala mu na wygospodarowanie środków finansowych związanych z prowadzonym postępowaniem: czteroosobowa rodzina skarżącego (w tym uczący się jeszcze pełnoletni synowie) utrzymuje się z dochodu obojga małżonków w postaci renty L. B. i wynagrodzenia za pracę M. B., co łącznie daje kwotę około 3 tysięcy netto. Mając na względzie realia życia codziennego i zasady doświadczenia życiowego przyjąć należy, że skarżący, dysponując takim miesięcznym dochodem, ponosząc wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, zapłaceniem mediów, zakupem żywności, odzieży, zapłaceniem przejazdów synów do szkół oraz mając na względzie, że skarżący ponosi dodatkowe koszty związane z leczeniem - to jego sytuacja materialno-finansowa, nie pozwala na wygospodarowanie jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów związanych z prowadzonym postępowaniem sądowo-administracyjnym.
Potrzebę ustanowienia dla strony fachowego pełnomocnika uzasadnia fakt, pisma napisane są w sposób nieczytelny, błędny gramatycznie i stylistycznie, a zawarta w nich treść nie daje jasności, co do intencji autora, a szereg nadesłanych Sądowi kopii dokumentów, są bez związku z rozpoznawaną sprawą, co wskazuje na trudności z wyrażaniem swojego stanowiska przez skarżącego.
W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 245 § 1 i 2 art. 246 § 1 pkt 1 w związku z 260 ppsa należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło