I SA/Lu 416/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer (sprawozdawca),, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant Stażysta Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 listopada 2009 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu wspierania działalności na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2005 r. - uchyla zaskarżoną decyzję, poprzedzającą ją decyzję z [...] nr [...] oraz decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] nr [...]. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpatrzeniu odwołania T. P. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 27 kwietnia 2009r. Nr [...] o odmowie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2005r. Z akt sprawy wynika, że w dnu 22 kwietnia 2005 r. T. P. złożył wniosek o przyznanie płatności z tytułu wspierania działalności na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2005. W ramach wszczętego postępowania została przeprowadzona kontrola kompletności oraz kontrola administracyjna tego wniosku. W dniu 20 stycznia 2006 r. do Biura Powiatowego ARiMR został złożony Akt Notarialny Rep. A Nr [...] z dnia 13 stycznia 2006, na mocy którego zostało przeniesione posiadanie gospodarstwa rolnego. W dniu 26 stycznia 2006r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zmianami) oraz § 6 ust. 1 w związku z § 4 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73, poz. 657 ze zmianami) wydał decyzję o przyznaniu płatności do gruntów rolnych. Decyzją z dnia 16 stycznia 2009r. Nr [...] stwierdzona została nieważność ww. decyzji o przyznaniu T. P. płatności z tytułu wspierania działalności na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2005. W związku z tym w dniu 27 kwietnia 2009r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego wydał nową decyzję o odmowie przyznania ww. płatności. Od tej decyzji strona wniosła odwołanie, w którym podniosła, iż przed wydaniem decyzji o przyznaniu płatności poinformowała ARiMR o darowaniu z dniem 13 stycznia 2006 r. gospodarstwa rolnego i ta okoliczność powinna być uwzględniona przez organ przed wydaniem ww decyzji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podniósł, iż podstawę przyznania płatności stanowi § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2007r. Nr 68 poz. 448 ze zm.), zgodnie z którym wysokość płatności ONW w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn stawek płatnościna1ha gruntu rolnego i powierzchni deklarowanej przez rolnika do płatności ONW na działkach rolnych. Ponadto § 4 ust. 2 ww rozporządzenia stanowi, że płatność ONW jest udzielana producentowi rolnemu do położonych na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania działek rolnych użytkowanych jako grunty orne, sady, łąki trwałe oraz pastwiska trwałe. Powołał także art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz.U. z 2004, nr 10 poz. 76),. który stanowi, że za producenta rolnego uważa się osobę fizyczną osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, będącą posiadaczem gospodarstwa rolnego oraz art. 3 pkt. 1 ww ustawy, zgodnie z którym gospodarstwo rolne stanowią wszystkie nieruchomości rolne będące w posiadaniu tego samego podmiotu. Z aktu notarialnego z dnia 13 stycznia 2006 r. wynika, że przeniesione zostało posiadanie gospodarstwa rolnego. W dniu 26 stycznia 2006r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Tym samym należy stwierdzić, że strona w dniu wydania decyzji nie była posiadaczem gospodarstwa rolnego, w związku z czym, decyzja organu I instancji jest prawidłowa. Na powyższą decyzję T. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W skardze podnosił, że nie został poinformowany o skutkach prawnych przeniesienia własności gospodarstwa w związku z przekazaniem gospodarstwa za rentę strukturalną. Podnosił również, iż dopełnił wszystkich formalności i zwraca się z prośbą o sprawiedliwe załatwienie sprawy. Wszystkie dokumenty związane z dopłatą złożone były w dobrej wierze i zgodnie z obowiązującymi przepisami. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wnosił o jej oddalenie. Podnosił, iż skarżący w dniu wydania decyzji nie był posiadaczem gospodarstwa rolnego, co uzasadniało wydanie zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej w skrócie p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia nieważności, ewentualnie do stwierdzenia, niezgodności z prawem decyzji, gdy dotknięta jest ona naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a., lub innych przepisach. Skarga jest zasadna. Nie było w sprawie sporne, iż skarżący w dniu 22 kwietnia 2005r. złożył do Biura Powiatowego ARiMR wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2005 r., w którym zadeklarował powierzchnię 4,42 ha do jednolitej płatności obszarowej oraz 4,42 ha do uzupełniającej płatności obszarowej. Wniosek przeszedł kontrolę kompletności oraz kontrolę administracyjną. Poza sporem pozostawało, iż skarżący był w posiadaniu zadeklarowanych działek rolnych przez cały 2005 rok. W dniu 20 stycznia 2006 r. do ww. Biura Powiatowego wpłynął wypis aktu notarialnego, z którego wynikało, iż skarżący i jego żona I. darowali działki objęte wnioskiem na rzecz córki A. P. a fakt ten był podstawą odmowy przyznania skarżącemu płatności na 2005r. Zasady przyznawania płatności z tytułu wspierania działalności na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na lata 2004-2006 regulowała ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zmianami) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73, poz. 657 ze zmianami), zwane dalej "rozporządzeniem z 14 kwietnia 2004r.". Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427) regulująca zasady przyznawania płatności z tytułu wspierania działalności na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na lata 2007-2013 nie uchyla ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej. Ustawa z 2003 r. i akty prawne wydane na jej podstawie obowiązują w odniesieniu do okresu, którego dotyczą, tj. lat 2004-2006. Powyższe wynika także z przepisu § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 2007r. Nr 68poz. 448 ze zm.), który stanowi, iż do postępowań w sprawach przyznania płatności ONW prowadzonych w ramach wdrażania Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004-2006, wszczętych i niezakończonych ostateczną decyzją administracyjną, stosuje się przepisy dotyczące wspierania rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej. Błędnie więc organ odwoławczy wskazał, iż podstawę przyznania płatności na 2005 r. stanowi rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007r. W uzasadnieniu organ podał, że warunkiem przyznania płatności ONW jest posiadanie na dzień wydania decyzji gospodarstwa rolnego. Przekazanie tego gospodarstwa w na rzecz córki nastąpiło przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji. Stosownie do § 4 rozporządzenia z 14 kwietnia 2004 r. wysokość płatności ONW w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn stawek płatności na hektar gruntu rolnego i deklarowanej przez producenta rolnego powierzchni działek rolnych. Z treści § 6 ust. 4a ww. powołanego rozporządzenia wynika, że wniosek może być wycofany w całości lub w części przez producenta rolnego przed dniem, w którym Agencja poinformowała producenta rolnego o stwierdzeniu nieprawidłowości w złożonym wniosku lub o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu, lub po stwierdzeniu nieprawidłowości w złożonym wniosku lub powiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu po dniu, o którym mowa w pkt 1, jeżeli w wyniku wyjaśnień złożonych kierownikowi biura powiatowego Agencji przez producenta rolnego lub w wyniku kontroli na miejscu kierownik biura powiatowego Agencji uznał, że producent rolny spełnia wymagania do uzyskania płatności ONW, lecz nie później niż do dnia poprzedzającego dzień, w którym została doręczona decyzja administracyjna w sprawie przyznania płatności ONW temu producentowi. Zmiana wniosku na podstawie § 6 ust. 4a cyt. rozporządzenia jest możliwa nie później niż do dnia 31 maja roku, w którym złożono wniosek. Płatność ONW wypłaca się w terminie od dnia 1 grudnia roku, w którym złożono wniosek do dnia 30 czerwca następnego roku. Użyte w tych przepisach wyrażenia "płatność za dany rok kalendarzowy" i "płatność ONW wypłaca się od 1 grudnia roku, w którym złożono wniosek". pozwalają na przyjęcie, iż organy orzekające w sprawie uwzględniają stan faktyczny z dnia zakwalifikowania wniosku do płatności ONW i istniejący na koniec roku kalendarzowego, którego dotyczy wniosek. Na poparcie powyższego stanowiska wskazać należy, iż termin wypłat określony w cyt. rozporządzeniu rozpoczyna się w grudniu, a podstawą wypłaty świadczenia jest decyzja. Oznacza to, że decyzje w sprawach płatności mogą organy wydawać wcześniej, a zatem w okresie stanu faktycznego istniejącego do końca roku kalendarzowego, którego płatność dotyczy. W konsekwencji termin do wydania decyzji po zakończeniu roku kalendarzowego, za który przyznawana jest płatność ONW jest maksymalnym terminem do wydania rozstrzygnięcia przez organ, ale w oparciu o stan faktyczny istniejący na koniec roku kalendarzowego wymienionego we wniosku. Taki też pogląd wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 10 stycznia 2008r., sygn. akt II SA/Rz 525/07 (LEX nr 437611). Wskazuje to, w ocenie Sądu, iż dla przyznania płatności na podstawie wniosku producenta rolnego złożonego na dany rok istotne było ustalenie stanu posiadania gruntów rolnych przez cały rok objęty wnioskiem o płatność. Na prawo to nie ma wpływu ustanie posiadania w następnym roku kalendarzowym, przed wydaniem przez organ decyzji w tej sprawie. W rozpoznawanej sprawie zmiana stanu faktycznego nastąpiła w dniu 13 stycznia 2006 r., tj. po zakończeniu roku kalendarzowego, którego dotyczył wniosek producenta o płatność ONW. Stwierdzić należy, iż organy błędnie uznały, że podstawą orzekania jest stan faktyczny sprawy istniejący w dniu podjęcia decyzji przez organ pierwszej instancji, a w tym dniu skarżący nie był posiadaczem gospodarstwa rolnego. W tej sytuacji, skoro zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit a w zw. z art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.