I SA/Lu 43/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 14 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.J. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] 2007 r., nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolno środowiskowych - w zakresie wniosku o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy z dnia 19 marca 2008 r. (k. nr 28) wskutek zmiany okoliczności; postanawia: odmówić A.J. zmiany postanowienia w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy z dnia 19 marca 2008 r. W związku z prawomocnym postanowieniem o odmowie przyznania prawa pomocy z dnia 19 marca 2008 r. (k. nr 28) pismem z dnia 13 sierpnia 2008 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł od wniesionej skargi. W zakreślonym terminie do uiszczenia wpisu skarżący, pismem z dnia 27 sierpnia 2008 r. złożył oświadczenie, z którego wynika, iż nie dysponuje rzeczoną kwotą ponieważ jego rodzina znajduję się w trudnej sytuacji. Syn jego uległ wypadkowi. W związku z tym, skarżący zwrócił się z wnioskiem o zwolnienie jego z tej opłaty. Niniejsze pismo potraktowano jako wniosek o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy z dnia 19 marca 2008 r. (k. nr 28) wskutek zmiany okoliczności. Biorąc to pod uwagę, działając na podstawie art. 165 w związku z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa" pismem dnia 29 sierpnia 2008 r. wezwano skarżącego do: nadesłania dokumentów, z których wynikałoby, iż sytuacja finansowa jego rodziny faktycznie pogorszyła się i że było to związane z wypadkiem jakiemu uległ syn skarżącego, wskazania jakie aktualnie są wydatki rodziny skarżącego związane z utrzymaniem (żywność, media, leki) oraz ewentualnie do nadesłania dokumentów uprawdopodobniających ponoszenie tych wydatków (kserokopie faktur za media, dowody wpłat, etc.) oraz do wykazania wysokości dopłat pod rygorem odmowy zmiany postanowienia z dnia 19 marca 2008 r. Mimo prawidłowego doręczenia wezwania w sposób prawem przewidziany (k. nr 60) wnioskodawca do dnia dzisiejszego żądanych informacji nie nadesłał. Rozpoznając złożony wniosek referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie stwierdził co następuje: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej "ppsa" co do zasady nie ogranicza strony co do ilości wniosków o przyznanie prawa pomocy jakie może ona składać w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zgodnie z dyspozycją art. 259 § 3 ppsa jeżeli nie wniesiono sprzeciwu albo wniesiony sprzeciw został prawomocnie odrzucony, zarządzenia i postanowienia, o których mowa w § 1 (m.in. postanowienia referendarza sądowego, którymi przyznano lub odmówiono przyznania prawa pomocy), mają skutki prawomocnego orzeczenia sądu. Skutkiem tego jest związanie prawomocnym orzeczeniem stron i sądu – w przypadku postępowania o przyznanie prawa pomocy toczącego się przed referendarzem sądowym, zasada ta odnosi się do wnoszącego o przyznanie prawa pomocy i referendarza sądowego, który wydał prawomocne orzeczenie (art. 170 ppsa). Prawomocność orzeczeń wydanych w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy powoduje, że zarówno strona wnosząca ponownie o przyznanie prawa pomocy jak i referendarz sądowy związani są oceną prawną sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej wnoszącego o przyznanie prawa pomocy zawartą w prawomocnym orzeczeniu w przypadku wniesienia ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy, jeżeli ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony został przez tą samą stronę a jej sytuacja finansowa, majątkowa i rodzinna nie uległa pogorszeniu, zaś ponowny wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w tym samym zakresie, co uprzednio prawomocnie rozpoznany wniosek. Z kolei art. 165 ppsa stanowi, iż postanowienia niekończące postępowania w sprawach (a takie niewątpliwie stanowi postępowanie w przedmiocie prawa pomocy - przypis własny) mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy jak i w obowiązującym prawie. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. To na stronie spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się ona w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie Sądu (referendarza sądowego) w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. W myśl art. 252 § 1 ppsa wniosek o przyznanie praw pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach (...). W myśl art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Z uwagi na to, że złożone na urzędowym formularzu PPF oświadczenie wnioskodawcy budziło wątpliwości co do prawidłowej oceny jego sytuacji finansowej ponieważ nie wykazano wysokości dochodów uzyskiwanych z gospodarstwa rolnego, jak również nie wykazano stałych miesięcznych wydatków ponoszonych na utrzymanie dlatego też dla prawidłowej oceny możliwości poniesienia przez niego kosztów sądowych niezbędne było przedłożenie dodatkowych dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń. Brak nadesłania tych informacji legło u podstaw wydania prawomocnego (sprzeciw został odrzucony postanowieniem sądu z dnia 21 lipca 2008 r., k. nr 49) już postanowienia z dnia 19 marca 2008 r. odmawiającego przyznania skarżącemu prawa pomocy. Rozpoznając kolejny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy z dnia 27 sierpnia 2008 r. kierując się wskazaniami art. 165 w związku z art. 255 ppsa biorąc pod uwagę konieczność zbadania zmiany okoliczności sprawy cytowanym wyżej pismem z dnia 29 sierpnia 2008 r. wezwano skarżącego do nadesłania dodatkowych dokumentów i wyjaśnień. Z uwagi na brak nadesłania przez skarżącego żądanych informacji stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do zmiany postanowienia z dnia 19 marca 2008 r. odmawiającemu skarżącemu przyznania prawa pomocy wskutek braku zmiany okoliczności sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe, działając na podstawie art. 165 w związku z art. 258 § 1 i § 3 ppsa, należało orzec jak na wstępie.