I SA/Lu 509/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Fita po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od gier za [...] p o s t a n a w i a odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia [...] sygn. akt I SA/Lu 509/13, odmawiającego przyznania stronie skarżącej prawa pomocy. Postanowieniem z dnia [...] sygn. akt I SA/Lu 509/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił A (dalej jako skarżąca, spółka lub strona) prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Na powyższe postanowienie, skarżąca złożyła zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Postanowieniem z dnia [...] sygn. akt [...] Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniesione zażalenie. Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę spółki, z uwagi na jej nieopłacenie. Skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego, złożyła skargę kasacyjną na postanowienie Sądu o odrzuceniu skargi, a następnie, w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, składając niemalże tożsamy - co do treści - wniosek, z tym złożonym za pierwszym razem. Wskazała m.in., że jej kapitał zakładowy wynosi [...] zł, zaś wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok [...] zł. Stan środków zgromadzonych na dwóch rachunkach bankowych wynosił [...] zł. Na koniec [...] r. poniosła stratę w wysokości [...] zł. Strata na koniec [...] r. wynosiła natomiast [...] zł, co wynika z uzupełnionych danych - deklaracji CIT-8 za rok [...]). Podała także, że oba posiadane rachunki bankowe są zajęte w postępowaniu zabezpieczającym do wysokości [...] zł (w pierwszym wniosku była to kwota [...] zł). Postanowieniem z dnia [...]r. referendarz sądowy odmówił zmiany postanowienia Sądu z dnia [...] r. Zasadniczym powodem takiego rozstrzygnięcia był brak okoliczności świadczących o zmianie na gorsze sytuacji majątkowej spółki w stosunku do okresu, kiedy wydano postanowienie odmawiające przyznania jej prawa pomocy. Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła sprzeciw, zarzucając, że referendarz wadliwie ocenił niezwykle doniosłą w sprawie okoliczność ogłoszenia upadłości spółki. Zdaniem strony ogłoszenie upadłości spółki jest zawsze, samo w siebie, świadectwem daleko posuniętej zapaści finansowej spółki. Nie ogłasza się bowiem upadłości podmiotu znajdującego się w dobrej kondycji finansowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Tytułem wstępu wskazać należy, że skuteczne wniesienie sprzeciwu przez stronę skarżącą powoduje zgodnie z treścią art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., iż zaskarżone postanowienie traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Mając powyższe na uwadze, Sąd ponownie rozpoznał na podstawie zebranego materiału dowodowego wniosek strony o przyznanie jej prawa pomocy, z modyfikacją polegająca na zastosowaniu art. 165 p.p.s.a. Strona skarżąca skorzystała już bowiem z możliwości złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, a Sąd prawomocnym postanowieniem odmówił jej przyznania tego prawa. W takiej sytuacji ponowny wniosek należało uznać za wniosek o zmianę postanowienia Sądu, odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jak stanowi przywołany art. 165 p.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W stosunku do orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy zmiana okoliczności winna dotyczyć stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych, a więc okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, uzasadniających dokonanie zmiany prawomocnego postanowienie. Na podstawie złożonych oświadczeń i dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, Sąd stwierdza, że nie zachodzą przesłanki do zmiany rozstrzygnięcia w przedmiocie prawa pomocy. W szczególności, odnosząc się do twierdzeń strony zawartych w sprzeciwie, za prawidłową należy uznać konstatację referendarza wyrażoną w postanowieniu z dnia [...] że ogłoszenie upadłości spółki nie stanowi zmiany okoliczności sprawy uzasadniających przyznanie stronie wnioskowanego zwolnienia od kosztów sądowych. Orzeczenie to samo w sobie nie stanowi bowiem o braku możliwości ponoszenia przez nią jakichkolwiek kosztów. Przede wszystkim zważyć należy, że ogłoszenie upadłości z możliwością zawarcia układu powoduje, że spółka może dalej prowadzić działalność gospodarczą. Wydane zatem postanowienie o ogłoszeniu upadłości nie zakończyło bytu prawnego spółki. Ma ona możliwość kontynuowania działalności, co jednoznacznie potwierdzają dane z raportów kasowych za okres po ogłoszeniu upadłości spółki. Co więcej spółka w postępowaniu upadłościowym sama zaprezentowała pozycje układowe, które zakładają spłatę zobowiązań z dochodów pochodzących z prowadzonej działalności gospodarczej (patrz: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 maja 2014 r., sygn. akt I SA/Kr 2127/13, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), która to działalność powinna umożliwić również pokrywanie bieżących kosztów funkcjonowania spółki, a do takich zaliczyć należy koszta zainicjowanych przez nią postępowań sądowych. Nie może przy tym umknąć uwadze, że spółka na koniec [...] r. odnotowała przychody w wysokości [...] zł (patrz CIT – 8). Bez znaczenia przy tym jest, że okres ten spółka zakończyła niewielką mając na uwadze wartość osiągniętego przychodu stratą. Odnotowanie straty nie jest jednoznaczne z brakiem środków finansowych - wartości takie jak koszty uzyskania przychodu, dochód lub strata są bowiem powiązane wyłącznie z rozliczeniami w podatku dochodowym i zwykle nie stanowią odzwierciedlenia rzeczywistej sytuacji finansowej przedsiębiorcy. Ponadto, jak wynika z kopii deklaracji VAT-7 spółka w dalszym ciągu deklaruje wielomilionowe obroty z działalności gospodarczej ([...] zł za [...] i [...] r., [...] zł za [...] r., [...]zł za [...] r., [...] zł za [...] r. i [...] zł z [...] r.). Nadal prowadzi więc działalność gospodarczą relatywnie znacznych rozmiarów. W tej sytuacji aktualna pozostaje ocena wyrażona w postanowieniu Sądu odmawiającym przyznania prawa pomocy, iż dane dotyczące sytuacji finansowej spółki nie uzasadniają twierdzenia strony, że nie jest ona w stanie zgromadzić środków na opłacenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Konkludując, ocena sytuacji skarżącej w powiązaniu z przedłożoną dokumentacją nie daje podstaw do uznania, że skarżąca spełniła przesłanki do przyznania jej prawa pomocy, a tym samym nie zachodzą przesłanki do zmiany uprzedniego postanowienia. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 165 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.