I SA/Lu 534/05

WyrokWSA w Lublinie2006-02-24

Skład orzekający: Halina Chitrosz, Krystyna Czajecka-Szpringer, Irena Szarewicz-Iwaniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo wystawił nakaz płatniczy na jednego ze współwłaścicieli nieruchomości, wskazując jednocześnie drugiego współwłaściciela, w sytuacji gdy gospodarstwo rolne jest współwłasnością i jest wspólnie prowadzone?
Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo wystawił nakaz płatniczy na jednego ze współwłaścicieli, wskazując jednocześnie drugiego współwłaściciela, ponieważ zgodnie z przepisami ustawy o podatku rolnym, w przypadku współwłasności, łączne zobowiązanie pieniężne ustala się w odrębnej decyzji (nakazie płatniczym), która może być wystawiona na któregokolwiek ze współwłaścicieli. Wierzyciel (organ podatkowy) ma prawo wybrać dłużnika (współwłaściciela), z którego majątku chce się zaspokoić, co nie oznacza, że obowiązek podatkowy ciąży tylko na tej osobie.
Stan faktyczny
Skarżąca B. M. kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy nakaz płatniczy dotyczący łącznego zobowiązania pieniężnego na 2005 r. Skarżąca podnosiła, że nakaz płatniczy powinien być nadal wystawiany na jej ojca, a decyzja o wpisaniu jej brata P. M. jako współwłaściciela jest nieuzasadniona. Wskazała, że gospodarstwo jest współwłasnością i jest wspólnie prowadzone, co powinno skutkować obciążeniem obu właścicieli.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer (spr.),, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant Specjalista Iwona Lachowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2006 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2005 r. - oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania B. M. – utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza O. z dnia [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2005 r. Jak wynika z akt sprawy nakazem płatniczym z dnia [...] /k.15 akt podatkowych/ ustalono B. M. łączne zobowiązanie pieniężne na 2005 r. z tytułu podatku rolnego, leśnego oraz podatku od nieruchomości na kwotę 254 zł. Jako współwłaściciela wskazano P. M., z udziałem 1/2 części. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem B. M. wniosła odwołanie / k. 17 akt podatkowych/, w którym wyjaśniła, iż poprzednie nakazy płatnicze wystawiane były na nazwisko jej ojca H. M., a płatnikiem podatku była tylko ona. Dlatego nie zrozumiałym dla niej jest na jakiej podstawie dokonano podziału powyższego gospodarstwa i co wpłynęło na dokonanie takiej zmiany. Dodatkowo w piśmie z dnia 22 sierpnia 2005 r. /k. 23 akt podatkowych/ skarżąca wyjaśniła, iż decyzja o wpisaniu jej brata P. M. do nakazu płatniczego jest nieuzasadniona i będzie powodem konfliktów rodzinnych, a także spowoduje zadłużenie w płatności podatku, co miało już miejsce w przeszłości. Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, wskazując iż stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, a z dokumentacji Starostwa Powiatowego w O., jednoznacznie wynika, iż właścicielami gruntów o pow. 3,79 ha i lasu o pow. 1,05 ha są B. M. i P. M. Tym samym prawidłowo organ podatkowy wystawił nakaz płatniczy na jednego ze współwłaścicieli, w tym przypadku B. M., a drugiego z nich P. M. w decyzji podatkowej wymienił. Zgodnie bowiem z art. 6c ust. 2 ustawy o podatku rolny łączne zobowiązanie pieniężne, należne od przedmiotów opodatkowania stanowiących współwłasność lub znajdujących się w posiadaniu dwóch lub więcej osób fizycznych ustala się w odrębnej decyzji /nakazie płatniczym/, który wystawia się na któregokolwiek ze współwłaścicieli /posiadaczy/. Jeżeli gospodarstwo rolne prowadzi w całości jedna z tych osób, nakaz płatniczy wystawia się na tę osobę. Na koniec organ odwoławczy wskazał podatniczce, iż jeżeli kwestionuje ona dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, to powinna doprowadzić do ich zmiany, gdyż organy podatkowe ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są do tego uprawnione. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie B. M. wnosząc o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa, a w szczególności art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym, poprzez przyjęcie, iż skarżąca prowadzi samodzielnie w całości gospodarstwo rolne będące własnością skarżącej i jej brata P. M. Wskazała, iż skoro powyższe gospodarstwo jest współwłasnością i w takim zakresie jest prowadzone, to w konsekwencji nakaz płatniczy powinien obciążać oboje właścicieli gospodarstwa. Na rozprawie w dniu 24 lutego 2006 r. skarżąca wskazała jednak, iż nakaz płatniczy powinien być wystawiany nadal na jej ojca H. M. i dodała, że ojciec nie żyje od ponad 20 lat. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem /art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz.1269 oraz art. 3 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm./ - stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Na wstępie zaznaczyć trzeba, że pobieranie podatków jest stanem obiektywnym, zależnym nie od woli podatnika, lecz wyłącznie od obowiązującego stanu prawa i odpowiedniego stanu faktycznego. Wiadomym też jest, iż podstawę do wymiaru podatków i świadczeń stanowią, stosownie do dyspozycji art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz. U. 2005, Nr 240, poz. 2027/ dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów i budynków jest więc urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniu administracyjnym, w tym i w postępowaniu podatkowym. Ze znajdującej się w aktach sprawy /k.8 akt podatkowych/ ewidencji gruntów wynika, że jako właściciel przedmiotowych nieruchomości do dnia 27 grudnia 2004 r. figurował ojciec skarżącej H. M., który - jak wskazała podatniczka - nie żyje od ponad 20 lat, dlatego też uzasadnia to fakt, iż do tego okresu nakaz płatniczy kierowany był na jego osobę, zgodnie z danymi posiadanymi przez organ. Na mocy jednak postanowienia Sądu z dnia 1 września 1986 r. o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym H. M. z dniem 27 grudnia 2004 r. dokonano zmiany w ewidencji gruntów i budynków wpisując już, zgodnie z obowiązującym stanem prawa, jako właścicieli przedmiotowych nieruchomości spadkobierców H. M., tj. B. M. i P. M. z udziałem po ½ każdy z nich. W tym stanie rzeczy, zgodnie z wskazanym art. 21 ust. 1 prawa geodezyjnego i kartograficznego zasadnym było też dokonanie zmiany również w osobie podatnika. Jak zaś wskazuje art. 6c ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym /Dz.U. Nr 94, poz. 431 ze zm./ osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji /nakazie płatniczym/ - ust. 1. W przypadku natomiast, gdy przedmioty opodatkowania stanowią współwłasność lub znajdują się w posiadaniu dwóch lub więcej osób fizycznych łączne zobowiązanie pieniężne ustala się w odrębnej decyzji /nakazie płatniczym/, który wystawia się na któregokolwiek ze współwłaścicieli /posiadaczy/. W przypadku współwłasności obowiązek podatkowy ciąży na wszystkich współwłaścicielach solidarnie /art. 3 ust. 5 ustawy o podatku rolnym/, co oznacza, że jeżeli kilku dłużników jest zobowiązanych, to wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych /solidarność dłużników/. Wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela /zob. art. 91 i 92 ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa – Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz.60 ze zm. w zw. z art. 366 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny – Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm./. Sytuacja taka nie znalazłaby zastosowania wówczas, gdyby dane gospodarstwo rolne prowadził w całości tylko jeden ze współwłaścicieli – zdanie ostatnie ust. 2 art. 6 w zw. z art., 3 ust. 3 ustawy o podatku rolnym. Jednakże taki stan rzeczy w sprawie niniejszej nie zachodzi, gdyż jak wskazała w uzasadnieniu skargi sama skarżąca przedmiotowe gospodarstwo jej współwłasnością jej i jej brata P. i takim zakresie jest przez nich prowadzone, a wystawienie nakazu płatniczego na osobę skarżącej /jednego ze współwłaścicieli/ nie stanowi za przyjęciem przez organ podatkowy – wbrew jej twierdzeniom - że to na niej tylko ciąży obowiązek podatkowy, lecz jest realizacją uprawnień wierzyciela /organu podatkowego/ w wyborze dłużnika /współwłaściciela/, z majątku którego chce on się zaspokoić. Dlatego tez oceniając legalność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należy, iż skierowanie decyzji podatkowej /nakazu płatniczego/ do osoby skarżącej, z jednoczesnym w niej wskazaniem drugiego ze współwłaścicieli, zgodne jest z przepisami prawa, co czyni skargę B. M. bezzasadna i skutkuje jej oddaleniem na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło