I SA/Lu 541/08

WyrokWSA w Lublinie2008-12-10

Skład orzekający: Irena Szarewicz-Iwaniuk, Wiesława Achrymowicz, Halina Chitrosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu podatkowego, która nie zawiera wprost oznaczenia strony zgodnie z art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, może zostać uznana za legalną, mimo że wskazuje osobę otrzymującą decyzję?
Ratio decidendi
Decyzja organu podatkowego, która nie zawiera wprost oznaczenia strony zgodnie z art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, narusza prawo w sposób istotny i podlega uchyleniu. Samo wskazanie osoby otrzymującej decyzję nie jest wystarczające do spełnienia wymogu prawnego oznaczenia strony, które musi być dokonane w sposób niewątpliwy, bez możliwości domniemywania czy wnioskowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji ustalającej zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2008 r. Skarżący zarzucił decyzji Prezydenta Miasta oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności brak oznaczenia strony. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że wskazanie osoby otrzymującej decyzję jest wystarczające. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz R. H. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz (spr.),, WSA Halina Chitrosz, Protokolant Referent stażysta Kamil Rutkowski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi R. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2008 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z [...]nr [...]; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz R. H. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania. 1. Prezydent Miasta decyzją z [...] ustalił zobowiązanie w podatku od nieruchomości na 2008 r. w kwocie 38 649 zł. Przedmiot opodatkowania to nieruchomość położona w L. przy ul. S. o powierzchni 1,1181 ha, w tym budowle o wartości 33 157,50 zł, grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 1 1181 m², budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 1 736,16 m² . Przedmiot opodatkowania został określony na podstawie złożonej informacji, ewidencji gruntów i budynków. 2. R.H. złożył odwołanie od tej decyzji. Zarzucił naruszenie art. 121 § 1 i art. 122 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa / Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. / przez: - brak jednoznacznego i wyczerpującego wskazania organu podatkowego, który wydał decyzję wobec braku adresu organu, wbrew art. 210 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej; - brak prawidłowego pouczenia o prawie do odwołania wobec braku adresu organu, za pośrednictwem którego odwołanie należy złożyć, wbrew art. 210 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej; - brak oznaczenia adresata decyzji, wbrew art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej; - brak uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji w części dotyczącej szczegółowego określenia sposobu uiszczenia daniny na wskazane i wyodrębnione konto, wbrew art. 210 § 1 pkt 6 i art. 61 § 1 Ordynacji podatkowej; - brak numeru decyzji, wbrew art. 210 § 1 i § 3 w związku z art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej. 3. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania R.H., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że decyzja Prezydenta Miasta jednoznacznie wskazuje jej adresata, skoro odwołujący się został wymieniony jako osoba, która otrzymuje decyzję. Oceniło, że brak oznaczenia strony jest pozorny, względny w tych okolicznościach. Wskazanie w decyzji osoby, która ją otrzymuje, to oznaczenie strony. W przypadku podatków lokalnych, tylko podatnicy są stronami postępowania podatkowego i tylko stronie / jej pełnomocnikowi czy przedstawicielowi / decyzja podlega doręczeniu. Decyzja wskazuje, że to Prezydent Miasta jest organem, który wydał decyzję. W podpisie widnieje osoba wskazana z nazwiska, imienia, stanowiska służbowego, działająca z upoważnienia Prezydenta Miasta. Pouczenie o prawie do odwołania wskazuje, że odwołanie należy wnieść za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. W decyzji został wskazany adres, na który należy kierować odwołanie. Decyzja ma numer ewidencyjny, umieszczony zwyczajowo w lewym górnym rogu, który oznacza wydział, referat, rodzaj podatku, numer identyfikacyjny. Drugi numer wymieniony w decyzji Prezydenta Miasta jest jedynie numerem geodezyjnym nieruchomości podlegającej opodatkowaniu. Wskazanie w decyzji numeru konta bankowego, na które należy wpłacać podatek wynika z § 4 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z 21 czerwca 2006 r. w sprawie zasad rachunkowości i planu kont w zakresie ewidencji podatków, opłat i niepodatkowych należności budżetowych dla organów podatkowych jednostek samorządu terytorialnego, który stanowi, że do udokumentowania wpłat służy wyciąg bankowy w formie elektronicznej, 4. R.H. złożył skargę na ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego . Wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta, o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zarzucił zaskarżonej decyzji rażące naruszenie art. 210 Ordynacji podatkowej. Ponowił zarzuty i argumentację odwołania od decyzji organu podatkowego pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że nie kwestionuje kwoty podatku ani stanu faktycznego, przyjętego za podstawę ustalenia zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2008 r. Podkreślił, że nie jest oznaczeniem adresata, strony, wyłącznie wskazanie w decyzji osoby, która ją otrzymuje. 5. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Podtrzymało stanowisko i argumentację, wyrażone w zaskarżonej decyzji. Podkreśliło, że w tym postępowaniu podatkowym tylko podatnikowi jest doręczana decyzja. Dlatego, kiedy z decyzji Prezydenta Miasta wynika, że decyzję otrzymuje skarżący, to z treści takiej decyzji wynika adresat, pomimo braku oznaczenia adresata w rozstrzygnięciu. Wskazało na stanowisko prawne w sprawie I SA/Gd 1193/95. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : 6. Zaskarżona decyzja, poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta nie odpowiadają prawu, przy czym nie wszystkie zarzuty skarżącego są uzasadnione. 7. Zgodnie z art. 207 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej decyzja jest formą rozstrzygnięcia merytorycznego sprawy podatkowej. Przepis art. 210 Ordynacji podatkowej stanowi w § 1, że decyzja zawiera: 1 / oznaczenie organu podatkowego; 2 / datę jej wydania; 3 / oznaczenie strony; 4 / powołanie podstawy prawnej; 5 / rozstrzygnięcie; 6 / uzasadnienie faktyczne i prawne; 7 / pouczenie o trybie odwoławczym - jeżeli od decyzji służy odwołanie; 8 / podpis osoby upoważnionej, z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego. W § 2, że decyzja, w stosunku do której może zostać wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, zawiera ponadto pouczenie o możliwości wniesienia powództwa lub skargi. W § 3, że przepisy prawa podatkowego mogą określać także inne składniki, które powinna zawierać decyzja. W § 4, że uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. W § 5, że można odstąpić od uzasadnienia decyzji, gdy uwzględnia ona w całości żądanie strony. Nie dotyczy to decyzji wydanej na skutek odwołania bądź na podstawie której przyznano ulgę w zapłacie podatku. 8. Ma rację skarżący, kiedy zarzuca, że decyzja Prezydenta Miasta nie zawiera oznaczenia strony w rozumieniu art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Wskazanie skarżącego z imienia i nazwiska, jako osoby, która otrzymuje decyzję nie jest oznaczeniem strony w rozumieniu art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Wykaz osób, które otrzymują decyzję nie jest elementem decyzji z art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Nie spełnia kryterium legalności argumentacja odwoławczego organu podatkowego, że wskazanie skarżącego z imienia i nazwiska, jako osoby, która otrzymuje decyzję odpowiada oznaczeniu strony; że w przypadku podatków lokalnych, tylko podatnicy są stronami postępowania podatkowego i tylko im jest doręczana decyzja. Nie spełnia kryterium legalności konkluzja odwoławczego organu podatkowego, że brak adresata w decyzji Prezydenta Miasta, to brak względny czy pozorny. Zgodnie z jednoznacznym brzmieniem art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej strona ma być wprost oznaczona w decyzji. Wskazanie, kto otrzymuje decyzję, nie zastępuje ustawowego obowiązku oznaczenia strony w decyzji. Strona nie może być ustalana na podstawie założeń, wnioskowań czy domniemań. Dlatego decyzja organu podatkowego pierwszej instancji i organu odwoławczego istotnie naruszają art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, w rozumieniu przesłanki ich uchylenia z art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa p.p.s.a. /. Organ odwoławczy pomija, że decyzja Prezydenta Miasta nie określa strony / konkretnego podatnika / ani w rozstrzygnięciu, ani w uzasadnieniu. Dlatego stanowisko prawne w sprawie I SA/Gd 1193/95 nie przemawia za legalnością stanowiska odwoławczego organu podatkowego w tej sprawie. Wbrew argumentacji odwoławczego organu podatkowego stanowisko prawne w sprawie I SA/Gd 1193/95 nie daje podstawy do wniosku, że na gruncie art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej spełnia kryterium legalności decyzja, która wskazuje osobę otrzymującą decyzję, ale nie wskazuje w sposób niewątpliwy konkretnego podatnika ani w rozstrzygnięciu, ani w uzasadnieniu. Taki wniosek jest wbrew art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej i nie spełnia kryterium legalności. 9. Nie ma racji skarżący, że decyzja organu podatkowego pierwszej instancji nie wskazuje organu, który ją wydał. Ta decyzja wprost wskazuje, że organem, który ją wydał jest Prezydent Miasta Nie podważa legalności zaskarżonej decyzji zarzut braku adresu organu, który ustalił zobowiązanie podatkowe. Porównanie art. 210 § 1 pkt 1 z pkt 3 Ordynacji podatkowej, prowadzi do wniosku, że wymóg prawidłowego oznaczenia organu, podobnie jak strony, obejmuje wskazanie adresu organu, który wydał decyzję, podobnie jak adresu strony postępowania. Brak w oznaczeniu organu / Prezydenta Miasta / wskazania jego adresu nie było wadą istotną w tej sprawie. W treści decyzji Prezydenta Miasta wprost został podany adres, na który należy kierować odwołanie / L. ul. W./. 10. Wbrew zarzutowi skargi pouczenie o sposobie wpłaty zobowiązania podatkowego ustalonego decyzją organu podatkowego / w tym wskazanie konta / nie jest objęte zakresem art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej. Dlatego treść tego pouczenia sama nie podważa legalności zaskarżonej decyzji. Ocena skutków prawnych zastosowania się do pouczenia zawartego w decyzji organu podatkowego o sposobie zapłaty zobowiązania podatkowego wykracza poza zakres tej sprawy podatkowej, której przedmiot stanowi ustalenie zobowiązania w podatku od nieruchomości. 11. Dla pełnego odniesienia się do argumentacji skarżącego, należy wskazać, że zgodnie z art. 61 § 1 Ordynacji podatkowej zapłata podatków przez podatników prowadzących działalność gospodarczą i obowiązanych do prowadzenia księgi rachunkowej lub podatkowej księgi przychodów i rozchodów następuje w formie polecenia przelewu. Zgodnie z art. 62 § 1 tej ustawy jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania z różnych tytułów, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku, począwszy od zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności, chyba że podatnik wskaże, na poczet którego zobowiązania dokonuje wpłaty. Organ podatkowy nie stosował art. 61 § 1, art. 62 § 2 Ordynacji podatkowej, kiedy rozstrzygał decyzją o ustaleniu zobowiązania w podatku od nieruchomości. Dlatego legalność ich stosowania wykracza poza granice sądowej kontroli zaskarżonej decyzji, w rozumieniu art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. 12. Wbrew zarzutowi skargi decyzja organu podatkowego pierwszej instancji wskazuje numer decyzji / [...] /. Należy zważyć, że wskazanie numeru decyzji nie jest wymogiem koniecznym w rozumieniu art. 210 Ordynacji podatkowej. Nawet brak numeru decyzji sam nie podważa jej legalności. 13. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy, jedynie zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej był uzasadniony. Wbrew zarzutowi skargi, to naruszenie prawa nie ma charakteru kwalifikowanego w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 1 – 8 Ordynacji podatkowej. 14. Z tych względów zaskarżona decyzja i decyzja organu podatkowego pierwszej instancji podlegały uchyleniu na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c, przy zastosowaniu art.135, art. 152 ustawy p.p.s.a. 15. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia art. 200 i art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło