I SA/Lu 555/10

PostanowienieWSA w Lublinie2010-08-30

Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Sytuacja materialna i rodzinna strony, w tym niski dochód, brak majątku oraz zobowiązania finansowe, uzasadniają przyznanie prawa pomocy w całkowitym zakresie. Postanowienie o przyznaniu prawa pomocy nie ma jednak mocy wstecznej i nie obejmuje kosztów wymagalnych przed zgłoszeniem wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący Z. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR. Skarżący wykazał trudną sytuację materialną, brak majątku (dom i gospodarstwo zlicytowane) oraz liczne zobowiązania finansowe. Wskazał na niski dochód rodziny (zasiłek rodzinny i praca dorywcza) oraz wysokie koszty utrzymania, które pochłaniają cały dochód.
Rozstrzygnięcie
Przyznano Z. S. prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, z zastrzeżeniem, że zwolnienie od kosztów sądowych nie obejmuje kwoty wpisu sądowego od skargi wymagalnej przed zgłoszeniem wniosku.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie płatności dla gospodarstwa niskotowarowego postanawia: przyznać Z. S. prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, po upływie terminu do jego opłacenia, złożył pismo z 18 lipca 2010r. (data nadania w urzędzie pocztowym – 19 lipca 2010r.), w którym zwrócił się z wnioskiem o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz ustanowienie adwokata. Skarżący wezwany do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, w terminie do jego złożenia, nadesłał wypełniony urzędowy formularz zakreślając, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Ponadto na wezwanie referendarza sądowego skarżący nadesłał dodatkowe oświadczenia. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego na urzędowym formularzu skarżący podniósł, że jego sytuacja materialna nie pozwala na uiszczenie nawet najdrobniejszych opłat sądowych, a także kosztów adwokackich. Podał, że nie posiada żadnego majątku, gdyż posiadany dom oraz całe gospodarstwo rolne wraz ze sprzętem zostało zlicytowane. Ponadto powołał się na fakt, iż posiada liczne zobowiązania pieniężne własne jak również z tytułu udzielonych poręczeń na kwotę [...] zł. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Żądanie zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.). W oparciu o przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz wynikającą z nadesłanego oświadczenia, sytuację materialną i rodzinną strony skarżącej, uznać należy, że żądanie strony dotyczące przyznania prawa pomocy w całkowitym zakresie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić jednak należy, że postanowienie referendarza w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie ma mocy wstecznej, a zatem nie obejmuje kosztów sądowych wymagalnych przed zgłoszeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ze względu na powyższe, mimo przyznania skarżącemu prawa pomocy w całkowitym zakresie, zwolnienie od kosztów sądowych nie obejmuje kwoty wpisu sądowego od skargi. Z oświadczenia złożonego na urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwojgiem dzieci. Skarżący wykazał, że ani on, ani osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie rolnym nie posiadają żadnego majątku nieruchomego, jak również żadnych zasobów finansowych. W dodatkowym oświadczeniu z 23 sierpnia 2010r. wyjaśnił, że wykazane przez niego w urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy mieszkanie o pow. [...] m2 nie należy już do niego, gdyż zostało zlicytowane, jedynie zamieszkuje tam wraz z rodziną do czasu zapewnienia mu przez nowego właściciela lokalu zastępczego. Źródłem utrzymania rodziny jest zasiłek rodzinny na dzieci w wysokości [...] zł miesięcznie oraz praca dorywcza skarżącego (głównie w rolnictwie), z której osiąga dochody w wysokości [...] – [...] zł miesięcznie. Skarżący w oświadczeniu z 23 sierpnia 2010r. wyjaśnił, iż na miesięczne koszty utrzymania koniecznego składają się: opłata za energię elektryczną w wysokości [...] zł oraz opłata za wodę w kwocie [...] zł, które przekazuje właścicielowi mieszkania oraz koszty bieżącego utrzymania granicach [...]-[...] zł. Jak wynika z powyższego, wydatki na koszty utrzymania koniecznego pochłaniają cały uzyskiwany przez rodzinę dochód. Dodatkowo skarżący podniósł, że nie może znaleźć stałej pracy, a wraz z zakończeniem sezonu prac polowych w rolnictwie, pożycza drobne kwoty na utrzymanie. Mając na uwadze wykazaną sytuację materialną i rodzinną skarżącego (niski miesięczny dochód rodziny, brak jakiegokolwiek majątku a także wielkość ciążących na nim zobowiązań finansowych, stwierdzić należy, że nie jest on w stanie wygospodarować środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia należnego profesjonalnemu pełnomocnikowi za prowadzenie sprawy. Spełniona zatem została przesłanka przyznania prawa pomocy w całkowitym zakresie, bowiem strona wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z tych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło