I SA/Lu 576/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie Przewodniczący sędzia WSA Wiesława Achrymowicz po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A spółki jawnej na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik, listopad, grudzień 2008 r. w zakresie wniosku strony skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi postanawia odmówić stronie skarżącej przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W dniu 6 października 2014 r. pełnomocnik skarżącej spółki jawnej otrzymał odpis postanowienia z dnia 18 września 2014 r. o odrzuceniu skargi z uwagi na nieuiszczenie od niej wpisu. Jednocześnie udzielone zostało pouczenie o prawie, terminie i sposobie złożenia skargi kasacyjnej od tego orzeczenia. W dniu 13 października 2014 r. (data nadania w krajowym urzędzie pocztowym) pełnomocnik skarżącej spółki złożył wniosek o przywrócenie terminu do zapłaty wpisu od skargi i w tym samym dniu została wpłacona kwota 1.500 zł (taka wysokość wpisu określona została mocą zarządzenia z dnia 21 lipca 2014 r.). W uzasadnieniu tego wniosku pełnomocnik wyjaśnił, że wpis od skargi nie został uiszczony w wymaganym terminie z uwagi na stan zdrowia jednego ze wspólników skarżącej spółki, który przyjmował silne leki przeciwbólowe, powodujące bardzo złe samopoczucie i zaniki pamięci. Natomiast drugi wspólnik nie wiedział o obowiązku zapłaty wpisu od skargi, a nadto zaangażowany był w inne rozliczne obowiązki, w tym zbieranie owoców z ponad 100 ha. Zdaniem pełnomocnika skarżącej spółki, rozważany wniosek został złożony z zachowaniem ustawowego terminu, bowiem w ciągu siedmiu dni po doręczeniu mu odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi. Z chwilą tego doręczenia dowiedział się bowiem, że wpis nie został uiszczony. Do opisanego wniosku dołączone zostało zaświadczenie lekarskie z dnia 13 października 2013 r., z którego wynika, że A. W. - jeden ze wspólników skarżącej spółki - w dniu 25 lipca 2014 r. zgłosiła się w poradni z bólami kolana i prawej łydki, od tego czasu pozostaje pod opieką specjalistyczną z powodu dolegliwości, problemów w samodzielnym poruszaniu się, wywołanych chorobą prawego kolana. Pełnomocnik skarżącej spółki otrzymał wezwanie do zapłaty wpisu od skargi w dniu 25 lipca 2014 r. W jego treści podany został ustawowy termin na wykonanie omawianego fiskalnego obowiązku i zawarto pouczenie o rygorze odrzucenia skargi na wypadek jego niewykonania. Realizując postanowienie w sprawie I FZ 36/15 należy ocenić czy został w sprawie uprawdopodobniony brak winy w uchybieniu terminowi do zapłaty wpisu od skargi zarówno po stronie wspólników spółki, jak też jej pełnomocnika. Zdaniem sądu, wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.12.270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei z art.87 p.p.s.a. wynika, że pismo z wnioskiem o przywróceniem terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi (§ 1), w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminowi (§ 2), a równocześnie z wnioskiem należy dokonać czynności, której terminowi strona uchybiła (§ 4). Przechodząc na grunt okoliczności tej sprawy, stwierdzić należy, że nie został uprawdopodobniony brak winy wspólników spółki i jej pełnomocnika w niezachowaniu ustawowego terminu przewidzianego na prawidłowe opłacenie skargi wpisem. Po pierwsze, rzeczą pełnomocnika było skontaktować się z każdym ze wspólników spółki, zwłaszcza jeśli jeden z nich miał problemy zdrowotne. Każdy wspólnik był przecież uprawniony do samodzielnego działania w imieniu spółki, stosownie do treści KRS. Jeśli zaś pełnomocnik skontaktował się z chorym wspólnikiem, to oznacza, że kontakt z nim był możliwy i pozwalał na przekazanie stosownych informacji. Po drugie, każdy ze wspólników powinien (w rozumieniu obowiązku) samodzielnie wykazać się należytą troską o systematyczny kontakt z pełnomocnikiem w związku z zainicjowanym postępowaniem sądowym. Po trzecie, z przedłożonego zaświadczenia lekarskiego z dnia 13 października 2014 r. wynika jedynie, że w dniu 25 lipca 2014 r. jeden ze wspólników skarżącej spółki zgłosił się do poradni z bólami kolana i łydki, od tego czasu pozostaje pod specjalistyczną opieką z powodu dolegliwości, problemów z samodzielnym poruszaniem się w związku z chorobą prawego kolana. W ocenie sądu, z tej treści zaświadczenia w żadnym razie nie wynika, aby, poczynając od dnia 26 lipca 2014 r. przez czas siedmiu dni, pełnomocnik nie mógł - obiektywnie rzecz biorąc - skutecznie przekazać wspólnikom skarżącej spółki stosownej informacji o obowiązku zapłaty kwoty wpisu od skargi. Z powyższego zaświadczenia nie wynika również, aby żaden ze wspólników nie mógł wykonać omawianego fiskalnego obowiązku w zakreślonym terminie z przyczyn obiektywnych i nadzwyczajnych, niemożliwych do przezwyciężenia. Co więcej, w treści analizowanego zaświadczenia nie ma mowy o takich objawach, jakie są opisywane we wniosku o przywrócenie terminu, w szczególności o zanikach pamięci. Dla oceny przesłanek przywrócenia terminu nie ma znaczenia na ile skutecznie wspólnicy między sobą wymieniali informacje, dotyczące m.in. sprawy sądowej. Za ugruntowane należy ocenić stanowisko, zgodnie z którym o braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. że strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przy ocenie zawinienia w uchybieniu terminowi przyjąć należy obiektywny miernik staranności, jakiej można i trzeba wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. W celu skutecznego uprawdopodobnienia okoliczności, uzasadniających wniosek o przywrócenie terminu, strona powinna wskazać, że podjęte przez nią działania były prowadzone z należytą starannością, jak również, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna. W okolicznościach analizowanej sprawy tak się nie stało. Nic bowiem nie wskazuje na to, aby dolegliwości A. W. były tak silne, jak to zostało opisane i aby trwały przez cały czas, w którym wpis od skargi mógł być prawidłowo zapłacony. Nic też nie wskazuje na to, aby drugi wspólnik, z przyczyn nagłych, obiektywnych i nie do przezwyciężenia, był pozbawiony możliwości uzyskania wiedzy o obowiązku zapłaty wpisu od skargi i dokonania stosownej wpłaty w wymaganym terminie. Mając na względzie powyższe, wobec braku przesłanek z art. 86 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.