I SA/Lu 606/06

WyrokWSA w Lublinie2007-01-26

Skład orzekający: Danuta Małysz, Wiesława Achrymowicz, Krystyna Czajecka-Szpringer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest zobowiązany do wydania zaświadczenia potwierdzającego opłacanie podatku rolnego przez zmarłą osobę, jeśli nie posiada w swoich rejestrach danych potwierdzających ten fakt, a dokumenty z okresu, którego dotyczy wniosek, uległy zniszczeniu zgodnie z przepisami archiwalnymi?
Ratio decidendi
Organ podatkowy jest zobowiązany do wydania zaświadczenia jedynie w zakresie faktów lub stanu prawnego wynikających z posiadanych przez niego ewidencji, rejestrów lub innych danych. W przypadku braku takich danych, a także gdy dokumenty z wymaganego okresu uległy zniszczeniu zgodnie z przepisami dotyczącymi przechowywania dokumentacji, organ zasadnie odmawia wydania zaświadczenia. Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń ma charakter uproszczony i nie pozwala na rozszerzanie obowiązku organu na fakty niepotwierdzone w jego zasobach.
Stan faktyczny
Skarżący S. L. wystąpił o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, do którego roku jego zmarła matka S. L. opłacała podatek rolny za działkę. Organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na brak posiadanych dokumentów potwierdzających ten fakt, co było zgodne z przepisami dotyczącymi okresu przechowywania dokumentacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i kpa oraz brak przeprowadzenia należytego postępowania wyjaśniającego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Małysz (spr.), Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz,, WSA Krystyna Czajecka-Szpringer, Protokolant specjalista Iwona Lachowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi S. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia - oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...], Nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia S. L. na postanowienie Wójta Gminy M. z dnia [...], Nr [...], w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o opłacaniu podatku rolnego przez S. L., Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu powyższego postanowienia wskazano, iż S. L. wystąpił do Wójta Gminy M. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, do którego roku jego nieżyjąca już matka S. L. opłacała podatek rolny za posiadaną działkę położoną w miejscowości P., obecnie figurującą pod numerem [...] /uprzednio – nr [...]/. Wymienionym wyżej postanowieniem z dnia [...] Wójt Gminy M. odmówił wydania żądanego zaświadczenia. We wniesionym zażaleniu S. L. zarzucił organowi I instancji naruszenie art.218 § 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art.75 § 1 kpa, nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w sprawie, a tym samym zaniechanie czynności zmierzających do wszechstronnego jej zbadania, zarówno pod względem faktycznym, jak i prawnym, a także naruszenie zasad postępowania – praworządności oraz uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywatela. Stwierdził też, iż Wójt Gminy M. w wydanym postanowieniu poświadczył nieprawdę co do okoliczności mających znaczenie prawne. Rozpatrując sprawę w związku z wniesionym zażaleniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż przedmiotem wniosku jest wydanie zaświadczenia potwierdzającego, do którego roku matka wnioskodawcy – S. L. opłacała podatek rolny za działkę położoną w miejscowości P., oznaczoną poprzednio numerem [...], a obecnie – [...], o powierzchni 1,0542 ha. Wnioskodawca podał przy tym, że jego matka zmarła w 1963 roku, po czym działka została bezprawnie odebrana bez powiadomienia członków rodziny. Wynika z tego zatem, że żądanie wnioskodawcy dotyczy wydania zaświadczenia potwierdzającego opłacanie przez matkę podatku rolnego za okres do 1963 roku. Dalej organ II instancji wyjaśnił, iż kwestia wydawania zaświadczeń w zakresie podatków uregulowana jest w dziale VIIIa ordynacji podatkowej. Stosownie do art.306b tej ustawy organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, organ I instancji, będąc związany granicami żądania wnioskodawcy, był zobligowany do sprawdzenia, czy posiadane dokumenty oraz prowadzone rejestry i ewidencje zawierają dane, których poświadczenia żąda wnioskodawca. W wyniku tych czynności ustalone zostało, że nie posiada on dokumentów potwierdzających fakt płacenia podatku rolnego przez S. L. Zatem zasadnie odmówiono wydania przedmiotowego zaświadczenia. Organ odwoławczy zwrócił przy tym uwagę, że – jak prawidłowo wskazał organ I instancji – dowody księgowe, w tym dowody wpłat podatków, winny być przechowywane w komórce macierzystej według kategorii archiwalnej B-5, tj. przez okres 5. lat, co oznacza, że dokumenty pochodzące z 1963 roku nie są obecnie zachowane. Uznając za bezzasadne zarzuty zażalenia organ odwoławczy podkreślił ponadto, iż organ I instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające w niezbędnym zakresie - w jego wyniku ustalił, że na podstawie prowadzonych rejestrów i posiadanych dokumentów nie jest możliwe potwierdzenie faktów żądanych przez stronę. Wyjaśnił przy tym, iż postępowanie dotyczące wydawania zaświadczeń jest postępowaniem uproszczonym, co sprawia, że nie można w tym postępowaniu zastosować zasady określonej w art.180 § 1 ordynacji podatkowej. Nie podzielił też stanowiska wnioskodawcy w przedmiocie naruszenia zasad postępowania. W skardze wniesionej na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie S. L. wniósł o jego uchylenie i wskazał na naruszenie art.130 § 1 pkt 6 ordynacji podatkowej w postępowaniu odwoławczym oraz naruszenie art.180 § 1, art.187 § 1, art.190 § 2 i art.192 tej ustawy. W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdził, że nie zgadza się z poglądem, iż organy przeprowadziły postępowanie wyjaśniające w niezbędnym zakresie, gdyż jako dowód powinno być dopuszczone wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, w szczególności zeznania świadków, wywiad środowiskowy, strona zaś powinna mieć możliwość czynnego udziału w postępowaniu i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań. Zdaniem skarżącego, zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy nie dokonały szczegółowej analizy przedmiotu sprawy i całości materiału dowodowego, a odmowa wydania zaświadczenia spowodowana jest obawą Gminy o ewentualne podjęcie czynności zmierzających do odzyskania stanu posiadania bezprawnie zabranej działki. Za niezrozumiałe uznał on powoływanie się na rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie instrukcji kancelaryjnej dla gmin i związków międzygminnych, które dotyczy obowiązków w zakresie przechowywania dokumentów, a nadto zostało uchylone. Podniósł także, iż w składzie orzekającym w postępowaniu odwoławczym występuje L. B., która wydawała także postanowienie z dnia [...], Nr [...], w tej samej sprawie, a w związku z tym podlegała wyłączeniu na podstawie art.130 § 1 ordynacji podatkowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna i nie może być uwzględniona. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem zgodności z prawem /art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm. i art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm./ zauważyć na wstępie należy, że w sprawie wydawania zaświadczeń w zakresie właściwości organów podatkowych przepisy kpa nie mają zastosowania, gdyż regulacja prawna postępowania w tym przedmiocie zawarta jest - jak trafnie wskazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia – w dziale VIIIa ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 8 z 2005r., poz.60 ze zm.; por.: art.3 § 1 pkt 2 kpa/. Prawidłowo też i jednoznacznie Kolegium wyjaśniło, iż należący do tego działu art.306a stanowi, iż organ podatkowy wydaje zaświadczenie: 1/ na wniosek ubiegającej się o to osoby /§ 1/, 2/ w granicach żądania /§ 4/, 3/ jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego /§ 2/, oraz że z art.306b wynika, że przypadkach, o których mowa w art.306a § 2, organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu oraz że przed wydaniem zaświadczenia organ może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające. W świetle powyższego stwierdzić należy, że skoro organ podatkowy, po sprawdzeniu posiadanych rejestrów: wymiarowego w podatku rolnym i księgowości zobowiązań podatkowych za okres od 1995 roku do 2006 roku, a także kartoteki byłej i aktualnej mieszkańców wsi P., ustalił, że osoba o nazwisku S. L. w rejestrach tych nie figuruje, to odmowa wydania żądanego przez skarżącego zaświadczenia potwierdzającego, do którego roku jego matka S. L. opłacała podatek rolny z tytułu posiadania działki położonej w miejscowości P. o powierzchni 1,0542 ha, oznaczonej uprzednio numerem [...], a obecnie - [...], nastąpiła bez naruszenia powołanych przepisów. Prawidłowo wyjaśniono też w zaskarżonym postanowieniu, że postępowanie w zakresie wydawania zaświadczeń ma charakter uproszczony. W sprawach nieuregulowanych w przepisach dotyczących tego postępowania wymienione w art.306k ordynacji podatkowej przepisy ogólnego postępowania podatkowego stosuje się odpowiednio, tj. z uwzględnieniem istoty i specyfiki regulacji w zakresie wydawania zaświadczeń. W sytuacji zatem, gdy art.306b § 1 ordynacji podatkowej nakłada na organ podatkowy obowiązek wydania zaświadczenia potwierdzającego fakty albo stan prawny, które wynikają z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu, to poprzez odwołanie do przepisów ogólnego postępowania podatkowego nie można rozszerzać tego obowiązku także na fakty, które z posiadanych przez organ rejestrów, ewidencji lub innych danych nie wynikają. Wykonując obowiązek wynikający z art.306b § 2 ordynacji podatkowej organ podatkowy sprawdził dane zawarte nie tylko w aktualnie prowadzonych rejestrach, ale także w posiadanych rejestrach za lata ubiegłe /od 1995 roku/. Dokonanego na podstawie tego sprawdzenia ustalenia, że S. L. nie figuruje w posiadanych przez organ podatkowy rejestrach i ewidencjach dotyczących płatności podatku rolnego, skarżący nie kwestionował /i nie kwestionuje/. Dla porządku zatem jedynie stwierdzić należy, że ustalenie to nie nasuwa wątpliwości, gdy się zważy, iż – jak podał sam skarżący – jego matka S. L. zmarła w 1963 roku, zaś dokumenty podatkowe, należące do kategorii dokumentacji niearchiwalnej B-10 /rejestry, ewidencje, wykazy podatkowe/ lub B-5 /akta podatkowe-wymiarowe/, podlegają brakowania, a w konsekwencji – zniszczeniu, po – odpowiednio - dziesięcioletnim lub pięcioletnim okresie ich przechowywaniu. Wynika to z rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1999 roku w sprawie instrukcji kancelaryjnej dla gmin i związków międzygminnych /Dz.U. Nr 112, poz.1319 ze zm.; por.: § 13 ust.10 rozporządzenia oraz pozycje 310 i 311 jednolitego rzeczowego wykazu akt dla organów gmin i związków międzygminnych/, które – wbrew twierdzeniu skarżącego – nadal obowiązuje, oraz z rozporządzenia Ministra Kultury z dnia 16 września 2002 roku w sprawie postępowania z dokumentacją, zasad jej klasyfikowania i kwalifikowania oraz zasad i trybu przekazywania materiałów archiwalnych do archiwów państwowych /Dz.U Nr 167, poz.1375; rozporządzenie to poprzedzało, obowiązujące do dnia 23 października 2002 roku, rozporządzenie Ministra Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki z dnia 25 lipca 1984 roku w sprawie zasad klasyfikowania i kwalifikowania dokumentacji oraz zasad i trybu przekazywania materiałów archiwalnych do archiwów państwowych – Dz.U. Nr 41, poz.216/. Nie jest także uzasadniony zarzut wydania zaskarżonego postanowienia z naruszeniem art.130 § 1 pkt 6 w związku z art.306k ordynacji podatkowej z powodu udziału w składzie orzekającym L. B. Zgodnie z powołanym art.130 § 1 pkt 6 członek samorządowego kolegium odwoławczego podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych oraz innych spraw normowanych przepisami prawa podatkowego, w których brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji /tu – postanowienia/. Przedmiotowy obowiązek wyłączenia dotyczy zatem przypadku, w którym osoba, będąca w składzie organu wydającego postanowienie w I instancji, bierze następnie udział w wydaniu postanowienia także w II instancji, nie obejmuje natomiast sytuacji, gdy dana osoba po raz kolejny bierze udział w wydaniu postanowienia w składzie organu odwoławczego, gdy uprzednio rozstrzygnięcie organu I instancji zostało uchylone i sprawa przekazana została temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Uczestnicząc w wydaniu postanowienia zaskarżonego skargą wszczynającą postępowanie w niniejszej sprawie L. B. rozstrzygała zażalenie na postanowienie z dnia [...] wydane przez Wójta Gminy M. E. Z., w którego wydaniu udziału nie brała, podobnie jak nie brała udziału w wydaniu uprzednio wydanych w sprawie postanowień Wójta Gminy M. z dnia 14 marca 2006 roku, Nr [...], i z dnia 10 stycznia 2006 roku, Nr [...]. Nie zachodziła zatem podstawa wyłączenia wskazana w art.130 § 1 pkt 6 ordynacji podatkowej. Wobec powyższego, skoro zarzuty skargi nie są uzasadnione, a zaskarżone postanowienie prawa nie narusza, skargę należało oddalić na podstawie art.151 powołanego wyżej prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło