I SA/Lu 630/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 19 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej - w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata; postanawia: przyznać M.G. prawo pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. M.G. wezwana do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł od wniesionej skargi, pismem z dnia 25 września 2007 r. wniosła o umorzenie wpisu sądowego. Wnosząc o umorzenie wpisu sądowego skarżąca uzasadniła tym, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Utrzymuje się ona wyłącznie z alimentów od ojca zasądzonych wyrokiem sądu. Do swojego pisma skarżąca dołączyła ksero wyroku sądu zasądzającego alimenty oraz ksero zaświadczenia z urzędu pracy o zarejestrowaniu jej jako osoby bezrobotnej, bez prawa do zasiłku. Niniejsze pismo potraktowano jako pismo w sprawie przyznania prawa pomocy. Z uwagi na to, iż zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu skarżącą wezwano do wypełnienia urzędowego formularza PPF wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. W zakreślonym terminie skarżącą złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Złożone na urzędowym formularzu oświadczenie, stanowi środek dowodowy, za pomocą którego strona skarżąca wykazuje zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy, dlatego powinno ono zawierać dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach oraz o stanie rodzinnym. W uzasadnieniu wniosku złożonego na urzędowego formularzu skarżąca odnosi się w zasadzie do zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do swojej sytuacji ekonomicznej, co stanowi jedyną podstawę rozpoznania wniosku o przyznanie praw pomocy skarżąca wskazała, iż posiada majątek w postaci domu o powierzchni [...] m2. Ponadto, z wniosku wynika również, iż M.G. sama prowadzi swoje gospodarstwo domowego. Natomiast jedynym jej dochodem są zasądzone alimenty w wysokości [...] zł. Referendarz sądowy rozpoznając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ppsa przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Na stronie spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się ona w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu (referendarza sądowego) w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. Udzielenie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu Państwa i powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Żądanie zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym – art. 245 § 3 ppsa. W niniejszej sprawie instytucja prawa pomocy obejmuje swoim zakresem dwie instytucje procesowe, a mianowicie instytucję "zwolnienia od kosztów sądowych" i "ustanowienia adwokata". Instytucje te są w istocie rodzajem pomocy Państwa dla osób znajdujących się w obiektywnie szczególnie trudnej sytuacji majątkowej i finansowej. Zakres prawa pomocy powinien być kształtowany również obiektywnymi potrzebami podyktowanymi względami racjonalnego prowadzenia swojej sprawy. Celem prawa pomocy jest zapewnienie stronie dostępu do sądu. Przedstawione przez stronę skarżącą oświadczenie na okoliczność jej obecnej sytuacji finansowej daje podstawy do przyjęcia, że nie jest ona w stanie ponieść zarówno kosztów sądowych jak i kosztów związanych z ustanowieniem adwokata. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa postanowiono jak na wstępie.