I SA/Lu 668/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Fita po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w nieujawnionych źródłach przychodów za 2007 rok - w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych; p o s t a n a w i a : - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1.500 zł, skarżący T. G. zwrócił się o zwolnienie go od kosztów sądowych wskazując, że nie jest w stanie ich ponieść. Z nadesłanego do Sądu wniosku na stosownym formularzu wynikało, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z B. G., która jest jego małżonką w rozumieniu prawa romskiego oraz córką. Skarżący to osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku, utrzymująca się z prac dorywczych w wysokości ok 1.000 zł miesięcznie, która to kwota w całości przeznaczona jest na "jedzenie i rachunki". Bezrobotna jest też żona skarżącego. Majątek wnioskodawcy stanowi dom jednorodzinny o pow. 160 m2 oraz samochód o wartości 12.000 zł. Wobec uznania, że złożone oświadczenie nie jest wystarczające do oceny sytuacji majątkowej skarżącego, na podstawie art. 255 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") Referendarz sądowy wezwał skarżącego do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących sytuacji materialnej, w tym m.in. do złożenia: wyciągów i wykazów z rachunków bankowych jego oraz jego małżonki, zeznań podatkowych za rok 2014, oświadczenia wskazującego rodzaj prac dorywczych, wiek córki oraz jej aktualne zajęcie, markę oraz rok produkcji posiadanego pojazdu oraz dokumentów wskazujących wysokość stałych miesięcznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego, zakreślając na powyższe siedem dni od dnia otrzymania wezwania. Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie była dwukrotnie awizowana, po czym została zwrócona nadawcy z adnotacją "nie podjęto w terminie". Wezwanie pozostało bez odpowiedzi. Postanowieniem z dnia 21 sierpnia 2015 r. Referendarz sądowy odmówił T. G. przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Od postanowienia z dnia 21 sierpnia 2015 r. skarżący wniósł sprzeciw, podnosząc, że żadnego awiza z informacją o przesyłce zawierającej wezwanie z Sądu nie otrzymał, nie wiedział o zobowiązaniu go do nadesłania dodatkowych informacji. Dodał, że nie posiada rachunków bankowych, jego małżonka również. Córka nie posiada dochodów, jest na utrzymaniu rodziców. Samochód jest mu konieczny aby móc dojeżdżać do prac dorywczych. W odpowiedzi na wezwanie Sądu do nadesłanie dodatkowych oświadczeń skarżący złożył pismo, w którym poinformował, że: w 2014 roku osiągnął dochód w wysokości 8000 zł lecz zeznania rocznego nie składał, prace dorywcze, z których się utrzymuje to podstawowe prace budowlane i rolne, samochodu już nie posiada, córka ma 24 lata i jest samotną matką, zaś miesięczne koszty utrzymania wynoszą ok. 350 zł. Do oświadczenia wnioskodawca dołączył kserokopie: faktury i potwierdzenia wpłaty za wodę i ścieki za okres od czerwca do sierpnia br. (137,43 zł), dowodu wpłaty za faktury za gaz (płatność z lutego – 1.937,57 zł i września 2015 r. – 216,32 zł) oraz pokwitowania wpłaty (zaległej) za użytkowanie wieczyste (560,82 zł), oraz poświadczenia zameldowania na pobyt stały T. i B. G. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wniesienie sprzeciwu przez stronę powoduje, że zaskarżone postanowienie traci moc, a Sąd na nowo rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 243 § 1, 245 § 1 i 2, art. 246 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego trakcie. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego /§ 2/, zaś w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego / § 3/. Zgodnie z art. 246 § 1 ppsa przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, beż uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący T. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W ocenie Sądu, przedstawiona przez skarżącego sytuacja majątkowa i finansowa uzasadnia zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych, ponieważ z przedstawionej we wniosku oraz dodatkowych dokumentów wynika, że skarżący nie jest w stanie wygospodarować środków finansowych na prowadzenie postępowania sądowego na jego obecnym etapie. Skarżący i jego małżonka nie mają żadnego stałego zatrudnienia, poza domem nie mają majątku, jedyną osobą utrzymującą gospodarstwo domowe jest wnioskodawca, który podejmuje prace dorywcze. Miesięczny budżet skarżącego, wynikający z oświadczenia we wniosku, złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej (pozycja 13 wniosku PPF) jest bardzo skromny (ok. 1.000 zł). W ocenie Sądu trudno byłoby wymagać od skarżącego, aby na poczet kosztów sądowych był w stanie wygospodarować środki na pokrycie koniecznych opłat związanych z wszczętym postępowaniem sądowoadministracyjnym, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Rozstrzygnięcie oparto na podstawie przepisu art. 260 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.