I SA/Lu 679/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.Ł. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania - w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego; postanawia: przyznać R.Ł. prawo pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego, którego wyznaczy Krajowa Rada Doradców Podatkowych. R.Ł. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. Z uzasadnienia złożonego wniosku i nadesłanych na wezwanie dodatkowych wyjaśnień wynika, iż wnioskodawca nie posiada żadnych dochodów, ponieważ jest on osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. We wspólnym gospodarstwie domowym wnioskodawca przebywa jedynie z żoną. Córki wnioskodawcy mimo wspólnego zameldowania pod tym samym co on adresem przebywają w Warszawie, gdzie pracują i studiują zaocznie. Jego wspólne gospodarstwo domowe utrzymuje się jedynie z dochodów żony w wysokości 400 zł. R.Ł. nie posiada żadnego majątku. Mieszkanie o powierzchni ok. [...] m2, które zajmuje jest mieszkaniem komunalnym. Wydatki na utrzymanie wspólnego gospodarstwa domowego równe są uzyskiwanym dochodom. Brakujące środki na utrzymanie i leki wnioskodawca uzyskuje od córek tylko i wyłącznie z ich dobrej woli. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie stwierdził, co następuje: Zakres przyznawanego prawa pomocy określa art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", stanowiąc, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (§1). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§3). Zgodnie z art. 246 § 1 ppsa przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Na stronie spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się ona w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu (bądź referendarza sądowego) w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym – art. 245 § 2 ppsa. W niniejszej sprawie instytucja prawa pomocy obejmuje swoim zakresem dwie instytucje procesowe, a mianowicie instytucję "zwolnienia od kosztów sądowych" i "ustanowienia doradcy podatkowego". Instytucje te są w istocie rodzajem pomocy Państwa dla osób znajdujących się w obiektywnie szczególnie trudnej sytuacji majątkowej i finansowej. Zakres prawa pomocy powinien być kształtowany również obiektywnymi potrzebami podyktowanymi względami racjonalnego prowadzenia swojej sprawy. Celem prawa pomocy jest zapewnienie stronie dostępu do sądu. Przedstawione przez wnioskodawcę oświadczenie i nadesłane wyjaśnienia poparte dokumentami źródłowymi na okoliczność jego sytuacji finansowej dają podstawy do przyjęcia, że nie jest on w stanie ponieść zarówno kosztów sądowych jak i kosztów postępowania związanych z ustanowieniem doradcy podatkowego. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa postanowiono jak na wstępie.