I SA/Lu 692/10

PostanowienieWSA w Lublinie2011-05-10

Skład orzekający: Irena Szarewicz-Iwaniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata może zostać uwzględniony, jeśli nie nastąpiła zmiana okoliczności sprawy uzasadniająca zmianę prawomocnego rozstrzygnięcia?
Ratio decidendi
Prawomocne postanowienie w przedmiocie przyznania prawa pomocy ma moc wiążącą i może zostać zmienione tylko w przypadku wykazania zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych uzasadniającej zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. W sytuacji braku takiej zmiany, kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie uzasadnia zmiany prawomocnego postanowienia.
Stan faktyczny
M. Z. K. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od spadków i darowizn oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Referendarz WSA w Lublinie odmówił przyznania prawa pomocy postanowieniem z 26 listopada 2010 r. Skarżący złożył ponowny wniosek, który również został odrzucony postanowieniem z 14 lutego 2011 r. Skarżący wniósł sprzeciw i przedłożył dodatkowe dokumenty, jednak nie wykazał zmiany okoliczności mających wpływ na sytuację majątkową.
Rozstrzygnięcie
Odmówił zmiany postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 listopada 2010 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 maja 2011 r. sprawy ze skargi M. Z. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn – w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata p o s t a n a w i a: - odmówić zmiany postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 listopada 2010 r. , sygn. akt I SA/Lu 692/10 odmawiającego przyznania prawa pomocy W toku postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi M. Z. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku od spadków i darowizn, skarżący złożył do tutejszego Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożonego na urzędowym formularzu PPF wynika, że skarżący jest osobą 57-letnią, utrzymuje się ze świadczenia z ubezpieczenia społecznego w rocznej wysokości [...] W rubrykach formularza PPF dotyczących stanu rodzinnego – nie wpisał nikogo, wskazał też, że nie posiada żadnego majątku. Do wniosku dołączył kserokopię informacji rocznej PIT-40A za rok 2008. Wezwany przez referendarza do nadesłania dodatkowych dokumentów i wyjaśnień (k.40) oświadczył, że żyje w skrajnym ubóstwie, nie wskazując żadnych konkretnych danych, które świadczyłyby o takim stanie rzeczy. Postanowieniem z dnia 26 listopada 2010 r. Referendarz WSA w Lublinie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Ponieważ strona nie składała sprzeciwu, została wezwana do uiszczenia wpisu, który w terminie uiściła. Jednocześnie złożyła ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy (pismo datowane na dzień 7 stycznia 2011 r., k.66). Na stosownym formularzu PPF wniosek złożono 1 lutego 2011 r., w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Treść tego wniosku zawierała dane podobne jak we wniosku PPF datowanym na dzień 16 września 2010 r., złożonym uprzednio. Postanowieniem z dnia 14 lutego 2011 r. Referendarz WSA w Lublinie, na podstawie art. 165 i art. 258 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm. - zwanej dalej "ppsa"/, odmówił zmiany postanowienia referendarza sądowego WSA w Lublinie z dnia 26 listopada 2010 r. sygn. I SA/Lu 692/10 odmawiającego przyznania prawa pomocy, stwierdzając brak podstaw do przyjęcia, że nastąpiła zmiana okoliczności sprawy uzasadniająca zmianę prawomocnego rozstrzygnięcia referendarza z 26 listopada 2010 r. Na powyższe postanowienie M.Z. K. wniósł sprzeciw. Wezwany do nadesłania dodatkowych wyjaśnień (k.89), nadesłał pismo datowane na dzień 15 kwietnia 2011 r., w którym wyjaśnił m.in., że najemcą lokalu przy ul.[...]jest I. W. (skarżący wyjaśnia, iż jest ona matką wskazanych przez niego osób o nazwisku K., tam zameldowanych, co wskazuje na to, iż lokal ten zamieszkują krewni skarżącego). Co do lokalu przy ul. [...] nie złożył żadnych wyjaśnień. Do pisma wnioskodawca dołączył kserokopię decyzji ZUS, z której wynika kwota zwaloryzowanego od 1 marca 2011 r. świadczenia rentowego M. K. [...] kserokopię PIT-40A za rok 2010, wyciąg bankowy z konta za okres 28.02.2011-25.03.2011, kserokopię pisma ze spółdzielni mieszkaniowej zawierającego wyliczenie opłat eksploatacyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wniesienie sprzeciwu przez stronę powoduje - na mocy art. 260 ppsa - iż zaskarżone postanowienie traci moc, a Sąd na nowo rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy. Co do zasady również ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ogranicza strony co do ilości wniosków o przyznanie prawa pomocy jakie może ona składać w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Nie mniej jednak pamiętać należy, że prawomocne rozstrzygnięcie zapadłe w przedmiocie prawa pomocy nie korzysta wprawdzie z powagi rzeczy osądzonej, jako nie rozstrzygające o istocie sprawy, ale ma pełny przymiot prawomocności – w myśl art. 259 § 3 ppsa, inaczej - wiążącą moc skonkretyzowanej i zindywidualizowanej przez sąd /referendarza sądowego/ normy prawnej /zob. postanowienie w sprawie I SA/Go 1570/06/. Prawomocność orzeczeń wydanych w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy powoduje, że zarówno strona wnosząca ponownie o przyznanie prawa pomocy jak i sąd /referendarz sądowy/ związani są oceną prawną sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej wnoszącego o przyznanie prawa pomocy zawartą w prawomocnym już orzeczeniu, a kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie, co uprzednio prawomocnie rozpoznany, traktować należy, jako wniosek inicjujący nowe postępowanie wpadkowe, którego przedmiotem jest wniosek o zmianę postanowienia niekończącego postępowania w sprawie, w trybie art. 165 ppsa. Zmiany okoliczności sprawy, to wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy jak i w obowiązującym prawie. Musi to być jednak zmiana, która uzasadnia zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia, i to na stronie spoczywa ciężar wykazania, że jej sytuacja finansowa zmieniała się na tyle, iż w porównaniu z poprzednio wykazaną uprawnia ją do skorzystania z prawa pomocy. Skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jego dochodem jest świadczenie z ZUS. Okoliczności powyższe nie uległy zmianie od wydania postanowienia z dnia 26 listopada 2010 r. Na żadne inne okoliczności, mające w sposób znaczący wpływ na sytuację skarżącego nie wskazuje on sam w sprzeciwie. W takiej sytuacji nie było uzasadnionej podstawy, aby zmienić postanowienie referendarza sądowego z dnia 26 listopada 2010 r., nie zaszła bowiem zmiana okoliczności sprawy o jakiej mowa w art. 165 ppsa. We wniosku z dnia 27 stycznia 2011 r. oraz piśmie datowanym na 7 marca 2011 r. skarżący nie powołał żadnych innych argumentów oraz nie przedłożył dokumentów, które wskazywałyby na zaistnienie nowych, okoliczności w przedmiotowej sprawie, wpływających w sposób istotny na ocenę jego sytuacji majątkowej. Biorąc pod uwagę powyższe i działając na podstawie art. 165 ppsa w związku z art. 260 i art. 246 § 1 pkt 1 ppsa, należało orzec jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło