I SA/Lu 693/03

WyrokWSA w Lublinie2004-04-06

Skład orzekający: Zdzisław Sadurski, Małgorzata Fita, Jerzy Marcinowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny prawidłowo ustalił wartość celną towaru, opierając się na katalogach rynkowych i dokonując korekt, bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego i umożliwienia stronie zapoznania się z materiałem dowodowym?
Ratio decidendi
Organ celny naruszył przepisy proceduralne, w tym obowiązek zebrania i oceny materiału dowodowego oraz umożliwienia stronie zapoznania się z nim, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie wartości celnej towaru. W szczególności, nie zapewniono stronom dostępu do kompletnych katalogów rynkowych, nie wyjaśniono stanu technicznego pojazdu w sposób umożliwiający jego ocenę przez sąd, a także nie ustalono indywidualnych właściwości pojazdu, takich jak przebieg. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
Skarżący zakwestionowali decyzję Dyrektora Izby Celnej ustalającą wartość celną samochodu na 24.694 zł, podczas gdy wartość transakcyjna wynosiła 4.000 EUR. Organ celny ustalił wartość na podstawie katalogu Eurotax, stosując korekty. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów Kodeksu celnego i Ordynacji podatkowej, wnosząc o uchylenie decyzji.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej, zasądzono od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżących kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania oraz określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Sadurski, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita, Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (spr.), Protokolant E. Lachowska, po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi M. S., A. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru. 1. Uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżących kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania. 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] nr [...], działając na podstawie art. 233 § 2 pkt 2a Ordynacji podatkowej, art. 23 § 7, art. 29 § 1, art. 85 i art. 262 Kodeksu celnego, po rozpatrzeniu odwołania M. S. i A. S. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] nr [...]; 1/ uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej ustalenia wartości celnej i ustalił tę wartość na kwotę 24.694 zł; 2/ w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach tej decyzji podniesiono, że w dniu [...] grudnia 2002 r. A. S. w imieniu swoim i w imieniu M. S. dokonał zgłoszenia celnego, wnioskując o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu samochodu marki Peugeot 306 Kombi, rok produkcji 2001. Do zgłoszenia celnego strona załączyła fakturę zakupu z dnia [...] listopada 2002 r., określającą wartość pojazdu na kwotę 4.000 EUR. Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego uznał przedmiotowe zgłoszenie za nieprawidłowe i określił wartość celną samochodu na podstawie art. 29 § 1 w związku z art. 23 § 7 Kodeksu celnego na kwotę 29.337 zł. Decyzja powyższa została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej z dnia [...], ta ostatnia zaś – uchylona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 czerwca 2003 r. sygn. I SA/Lu 147/03. Ponownie rozpatrując odwołanie Dyrektor Izby Celnej wywiódł, że w sytuacji gdy zakwestionowano wartość transakcyjną, zaistniały przesłanki do ustalenia wartości celnej metodą "ostatniej szansy" /art. 29 Kodeksu celnego/. Taka metoda, w przypadku importu samochodów używanych została zaakceptowana przez Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej w Studium 1.1., opublikowanym w załączniku do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 września 1999 r. – Wyjaśnienia dotyczące wartości celnej /Dz.U. Nr 80, poz. 908/. Organ II instancji nie podzielił stanowiska skarżącego, co do konieczności pomniejszenia kwoty bazowej o 35 %, tj. o wysokość stawki celnej autonomicznej, gdyż przedmiotowy samochód został sprowadzony z Belgii, zaś aktualnie stawka celna na pojazdy pochodzące z Unii Europejskiej wynosi 0 %. Nie zgodził się również z żądaniem strony, dotyczącym uwzględnienia korekt z tytułu - rzeczywistej wartości pojazdu, wynikającej – z oceny technicznej z dnia [...] grudnia 2002 r. Ocena techniczna nie była załączona do zgłoszenia celnego. Strona przedłożyła ów dokument dopiero wraz z odwołaniem od decyzji pierwszoinstancyjnej, co wykluczało porównanie opisanego w nim stanu technicznego pojazdu, z pojazdem przedstawionym do rewizji. Zachodzi zatem obawa, że opis rzeczoznawcy może odbiegać od stanu towaru, o którym mowa w art. 85 § 1 Kodeksu celnego. Ze zdjęć wykonanych przez funkcjonariusza celnego wynika, że pojazd w chwili zgłoszenia do procedury nosił ślady uszkodzeń powypadkowych, co uzasadnia dokonanie korekty. Za słuszne uznano również stanowisko strony dotyczące pomniejszenia kwoty bazowej o marżę handlową w wysokości 10 %. Wartość przedmiotowego samochodu w/g katalogu Eurotax 12/2002 /str. 317/ wynosiła 41.000 zł. Co prawda, wartość rynkowa w/g informatora Info-Ekspert jest wartością niższą od wartości podawanej w pierwszym źródle, jednak przyjęcie wartości z danego źródła wiąże się nierozerwalnie z możliwością zastosowania określonych korekt w nim przewidzianych. Przyjęty przez organ I instancji katalog nie przewiduje stosowania korekt z tytułu uszkodzeń pojazdu. Korekty takie przewiduje natomiast katalog Eurotax. W rezultacie, pomimo tego, że przyjęta do obliczeń wartość wyjściowa jest wyższa, to przyjęcie jej z katalogu Eurotax i zastosowanie przewidzianych w nim korekt spowoduje, że tak wyliczona wartość celna będzie niższa, niż zastosowanie cen z informatora Info-Ekspert /niższych/, ale bez zastosowania korekt. Takie rozumowanie, nie narusza postanowień art. 29 § 2 pkt 2 Kodeksu celnego. W tych okolicznościach organ odwoławczy przyjął do ustalenia wartości celnej kwotę 41.000 zł na podstawie katalogu "Eurotax Informator Rynkowy" 12/2002 /str. 317/ i dokonał stosownych obliczeń: - wartość rynkowa – 41.000 zł - korekta in minus /20 %/, z uwagi na stan techniczny 41.000 zł : 1,20 = 34.166,67 zł - korekta in minus /10 %/, z tytułu marży handlowej 34.166,67 zł : 1,10 = 31.060,61 zł - wartość pomniejszona o kwotę podatku VAT /22 %/ 31.060,61 zł : 1,22 = 25.459,52 zł - wartość pomniejszona o kwotę podatku akcyzowego /3,1 %/ 25.459,52 zł : 1,031 + 24.694 zł. Korekty ze względu na stan techniczny pojazdu dokonano w oparciu o tabelę zamieszczoną w części wstępnej katalogu Eurotax /zastosowano maksymalną korektę/. Decyzję powyższą zaskarżyli M. S. i A. S., zarzucając naruszenie: - art. 29 § 2 pkt 2 Kodeksu celnego poprzez przyjęcie wyższej z dwóch alternatywnych wartości za podstawę ustalenia wartości celnej pojazdu /41.000 zł – katalog "EUROTAX", 36.900 zł – katalog "INFO-EKSPERT"; - Art. 85 § 1 Kodeksu celnego, poprzez nieuwzględnienie rzeczywistego stanu towaru w dniu zgłoszenia, opisanego w ocenie technicznej; - zasad wynikających z przepisów art. art. 120, 121, 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Wskazując na te zarzuty, skarżący wnieśli o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną w niej podstawą prawną zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Prawidłowe rozstrzygnięcie indywidualnej sprawy z zakresu prawa celnego, wiążące się z właściwym zastosowaniem norm materialnoprawnych, uzależnione jest od uprzedniego dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrania materiału dowodowego oraz jego rozpatrzenia i oceny, w myśl reguł określonych w przepisach art. art. 122, 187 § 1 i 191 Ordynacji podatkowej, w zw. z art. 262 Kodeksu celnego. Analiza akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji potwierdza, że została ona wydana z naruszeniem przywołanych wyżej przepisów, a nadto art. 192 Ordynacji podatkowej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i właściwe zastosowanie art. 29 § 1 i § 2 Kodeksu celnego. Organ odwoławczy, ustalając wartość celną przedmiotowego samochodu odwołał się do metod ustalania wartości rynkowej pojazdów używanych na rynku krajowym, stosowanych w dwóch katalogach /"Eurotax Informator Rynkowy" oraz "Info-Ekspert"/. Tymczasem do akt sprawy dołączono jedynie, częściowo nieczytelne kserokopie pojedynczych stron tych katalogów, nie dołączając kompletnych katalogów i nie zapoznając z nimi stron przed wydaniem decyzji, wbrew powołanym na wstępie przepisom, a nadto z naruszeniem art. 123 § 1 i art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Uchybienie tym przepisom, uniemożliwia Sądowi ocenę merytorycznej zasadności zaskarżonej decyzji, a zwłaszcza przyczynę odrzucenia wartości bazowej pojazdu podawaną w katalogu "Info-Ekspert". W konsekwencji, niemożliwe jest uznanie w chwili wyrokowania, czy przepisy art. 29 § 1 i § 2 Kodeksu celnego zostały prawidłowo zastosowane. Zauważyć ponadto należy, że akta sprawy, poza pojedyńczymi zdjęciami nie zawierają żadnych dowodów, z których by wynikało czy funkcjonariusze celni dokonali oględzin przedmiotowego pojazdu, ocenili jego stan techniczny i indywidualne właściwości /np. przebieg/. Mają rację skarżący w zakresie twierdzenia, że samochód używany jest rzeczą oznaczoną co do tożsamości, a przy ustalaniu wartości celnej trzeba mieć na uwadze jego indywidualne właściwości /w tym dotychczasowy przebieg/, o czym mowa w pkt 23 Studium 1.1. opracowanego przez Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej /WCO/, opublikowanego w załączniku do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 września 1999 r. – Wyjaśnienia dotyczące wartości celnej /Dz.U. Nr 80, poz. 908/. Tymczasem nie wiadomo, czy funkcjonariusze celni ustalili choćby to, jaki był przebieg samochodu /mieszczący się w normie czy ponadnormatywny/. Ponownie rozpoznając sprawę należy zatem zgromadzić wskazany przez Sąd materiał dowodowy, a przed wydaniem decyzji dochować obowiązujących norm proceduralnych. Odnosząc się do zarzutu skargi, dotyczącego naruszenia art. 85 § 1 Kodeksu celnego stwierdzić należy, że jest on chybiony. Trafnie bowiem organ odwoławczy skonstatował, że ustalenia zawarte w ocenie technicznej, dokonane bez udziału funkcjonariuszy celnych, nie są, a przynajmniej nie muszą odzwierciedlać stanu pojazdu w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego. Skoro jednak zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. art. 122, 187 § 1, 191, 192, 123 § 1 i 200 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego w stopniu, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przeto podlegała ona uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/. Rozstrzygnięcie, zawarte w pkt. II sentencji uzasadnia art. 200, zaś w pkt. III – art. 152 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło