I SA/Lu 697/09

PostanowienieWSA w Lublinie2010-03-23

Skład orzekający: Halina Chitrosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od wpisu sądowego, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykazała brak dochodów, ale posiadała na rachunku bankowym środki finansowe z wcześniejszego zasilenia?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym może zostać przyznane, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Posiadanie środków finansowych na rachunku bankowym, nawet pochodzących z wcześniejszego zasilenia, nie wyklucza przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie, jeśli uiszczenie części wpisu nie spowoduje uszczerbku w utrzymaniu strony. W ocenie sądu, strona była w stanie uiścić część wpisu, biorąc pod uwagę posiadane środki oraz toczące się inne sprawy z jej udziałem.
Stan faktyczny
Skarżący P.P. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej i wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na brak majątku i dochodów. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu niewiarygodności oświadczenia. Skarżący wniósł sprzeciw, zarzucając naruszenie przepisów PPSA. Sąd rozpoznał wniosek ponownie, przyznając prawo pomocy w częściowym zakresie.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano P.P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi powyżej określonej kwoty. 2. Oddalono wniosek w pozostałej części.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Chitrosz po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2004 r. postanawia: 1. przyznać P.P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi powyżej [...] 2. oddalić wniosek w pozostałej części. W dniu 3 listopada 2009 r. do tutejszego sądu wpłynęła skarga P. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści formularza PPF jaki skarżący złożył, wynikało, iż nie posiada on jakiegokolwiek majątku, ani nie uzyskuje jakichkolwiek dochodów. Postanowieniem z dnia 23 grudnia 2009 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Lublinie odmówił P. P. przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu referendarz sądowy wskazał, iż sposób uzasadnienia wniosku polegający na braku podania dokładnych danych o stanie majątkowym i dochodach spowodował utratę jego wiarygodności. Fakt ten zdecydował o niewykazaniu przesłanek determinujących przyznanie prawa pomocy, a tym samym o odmowie przyznania prawa pomocy. Od powyższego postanowienia P. P. wniósł sprzeciw wskazując na naruszenie art. 246 § 1 pkt 1, art. 252 § 1 i art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Strona podniosła, iż skoro referendarz sądowy powziął wątpliwości co do treści oświadczenia, winien najpierw wezwać stronę do uzupełnienia oświadczenia, a następnie podjąć rozstrzygnięcie na podstawie całokształtu zgromadzonych dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wniesienie sprzeciwu przez stronę powoduje, na mocy art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn zm.) powoływanej dalej jako p.p.s.a., iż zaskarżone postanowienie traci moc, a Sąd na nowo rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zakres całkowity oznacza zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko do wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 1-3 p.p.s.a.). Z wniosku skarżącego złożonego na formularzu PPF (k. 10-12) wynika, iż intencją jego było przyznanie mu zwolnienia w zakresie częściowym obejmującego zwolnienie od kosztów postępowania w całości. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy może zostać przyznane w zakresie częściowym gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy została ustanowiona w celu pomocy tym osobom, których trudna sytuacja majątkowa uniemożliwia poniesienie kosztów, a ewentualne ich uiszczenie wiązałoby się z doznaniem uszczerbku w utrzymaniu swoim lub rodziny. Co istotne, przyznawanie prawa pomocy także w zakresie częściowym ma charakter wyjątkowy i winno być stosowane w szczególnych przypadkach. Na gruncie niniejszej sprawy wniosek skarżącego zasługuje na częściowe uwzględnienie. Jak wynika z oświadczenia zawartego w odpowiedzi na wezwanie z dnia 9 lutego 2010 r. P. P. nie posiada aktualnie żadnych źródeł dochodu i nie korzysta z jakichkolwiek form pomocy od instytucji prywatnych lub państwowych. Wnioskodawca nadto oświadczył, iż pozostaje na utrzymaniu rodziców, którzy, jak wynika z ich oświadczenia, ponoszą całkowity ciężar utrzymania gospodarstwa domowego (k. 39). Sąd powyższych oświadczeń nie kwestionuje. Należy jednak zwrócić uwagę na dokument bankowy jaki został złożony przez P. P. (k.34) w postaci elektronicznego zestawienia operacji za okres od 23 lutego 2009 r. do 6 marca 2010 r. Z zestawienia tego wynika, iż w dniu 23 lutego 2009 r. rachunek prowadzony przez [...] należący do wnioskodawcy został zasilony kwotą [...]. Nie wynika z zestawienia by ta kwota została wypłacona, a więc na dzień 6 marca 2010 r. wnioskodawca był w posiadaniu środków finansowych w wymienionej wysokości. Fakt ten nie oznacza, iż jest on w stanie ponieść pełną wysokość wpisu w niniejszej sprawie, lecz z pewnością uiszczenie jego części nie spowoduje uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego i rodziny. W ocenie sądu, kwota jaką P. P. jest w stanie wpłacić na poczet wpisu to [...] Jednocześnie sąd określając tę wysokość wziął pod uwagę dwie inne sprawy wnioskodawcy, które toczą się przed tutejszym sądem (I SA/Lu 698/09 oraz I SA/Lu 699/09), w których także zostały złożone wnioski o przyznanie prawa pomocy. W świetle powyższych okoliczności należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło