I SA/Lu 700/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności za zaległości podatkowe postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie do jego opłacenia, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy, zaznaczając w nim, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, że aktualnie nie prowadzi działalności gospodarczej i nie pracuje w związku z czym nie osiąga żadnych dochodów. W dalszej części wniosku wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z pełnoletnią córką, która również nie uzyskuje żadnych dochodów. Skarżący wykazał również, że nie posiada żadnego majątku nieruchomego, jak również żadnych zasobów finansowych. Na wezwanie referendarza sądowego z dnia 21 września 2012 r. skarżący nadesłał dodatkowe oświadczenie oraz dokumenty źródłowe. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Na wstępie podnieść należy, że na dzień złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie niniejszej, strona skarżąca złożyła wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych również w dwóch innych sprawach (sprawy o sygn. akt: I SA/Lu 701/12 i I SA/Lu 702/12). Zatem dokonując oceny możliwości poniesienia kosztów sądowych przez stronę skarżącą w sprawie niniejszej, wzięto pod uwagę również wysokość kosztów sądowych w wyżej wymienionych sprawach. Odnosząc się do wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego w sprawie niniejszej, stwierdzić należy, że żądanie strony przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie strony dotyczące zwolnienia od kosztów sądowych, jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 ( 3 p.p.s.a.). Ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych art. 246 ( 1 pkt 2 p.p.s.a., ciąży na stronie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących stanu rodzinnego, majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji majątkowej i finansowej. Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). Oświadczenie strony skarżącej zawarte w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do dokonania prawidłowej oceny sytuacji materialnej strony. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wynikało z jakich źródeł skarżący zaspokaja niezbędne potrzeby w zakresie utrzymania, czy został zarejestrowany w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna, czy w związku z wykazywanym brakiem dochodów korzysta z pomocy społecznej. Dla prawidłowej oceny wniosku o prawo pomocy niezbędna była również informacja w przedmiocie sytuacji finansowej uprzednio prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Formularz nie zawierał również danych odnośnie stałych miesięcznych wydatków ponoszonych na koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego i terminów ich ponoszenia oraz informacji wyjaśniającej do kogo należą nieruchomości wykazywane przez skarżącego jako miejsce zamieszkania. W związku z powyższym skarżącego wezwano do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, w tym: wykazu majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą na datę jej zamknięcia z szacunkową wyceną jego składników i podaniem informacji o miejscu gdzie znajdują się te składniki oraz dokumentów potwierdzających zakończenie prowadzenia działalności gospodarczej; wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy; oświadczenia wskazującego rodzaj i wysokość wydatków ponoszonych na utrzymanie konieczne oraz terminy ich ponoszenia; oświadczenia wykazującego do kogo należą: nieruchomość położona w [...] przy ul. [...] oraz nieruchomość położona w miejscowości [...]; oświadczenia wykazującego czy skarżący jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku; oświadczenia wyjaśniającego z jakich środków zaspokaja niezbędne potrzeby w zakresie utrzymania, czy korzysta ze środków pomocy społecznej oraz oświadczenia czy otrzymuje alimenty na córkę. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący nadesłał wyciąg bankowy z rachunku ekstrakonto VIP prowadzonego w [...] Banku [...] za okres od 1 lipca do 30 września 2012 r., wydruk z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej, z którego wynika, że zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej z dniem 31 lipca 2012 r. oraz oświadczenie z dnia 18 października 2012 r. (data stempla pocztowego.). Analiza oświadczeń skarżącego i przedstawionych przez niego dokumentów, prowadzi do wniosku, że skarżący nie wykazał w pełni, jaka jest jego rzeczywista sytuacja materialna. Skarżący wskazując, że nie prowadzi działalności gospodarczej i nie osiąga żadnych dochodów, podał, iż pozostaje na utrzymaniu matki. Nie określił jednakże, jaki rodzaj pomocy uzyskuje od matki, ani jaka jest jej wielkość. Nie wyjaśnił również kto i z jakich środków utrzymuje jego córkę pozostającą z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, która także nie osiąga żadnych dochodów, jak też nie otrzymuje alimentów. Jednocześnie jak wynika z wyciągu z konta bankowego, skarżący korzysta z kart płatniczych, musi zatem posiadać środki finansowe na ich obsługę. Ponadto z dokumentu tego wynika, że w dniu [...] r. skarżący dokonał przelewu środków pieniężnych w kwocie [...] zł na rachunek bankowy w [...] Banku z innego konta bankowego. Okoliczność ta świadczy o tym, że skarżący posiadał, bądź posiada inny rachunek bankowy, jednakże nie przedstawił z niego wyciągów. W ocenie referendarza, gdyby skarżący i jego córka pozostawali bez dochodów, bez środków na utrzymanie, to oczywistym jest, że skarżący starając się poprawić byt rodziny, zarejestrował by się we właściwym urzędzie pracy, czy złożył wniosek o uzyskanie środków z pomocy społecznej. Tymczasem skarżący oświadczył, że nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, nie ma też ubezpieczenia zdrowotnego. Z jego oświadczenia nie wynika też, aby rodzina korzystała z pomocy społecznej. Nie bez znaczenia dla oceny możliwości płatniczych skarżącego jest okoliczność, że skarżący dobrowolnie wyzbył się posiadanego majątku – udziałów w prawie własności nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] przekazanego umową darowizny na rzecz matki (akt notarialny z [...] r., k.65-66 akt adm. w sprawie I SA/Lu 701/12). Należy również mieć na uwadze, że w postępowaniu przed organami administracji skarżący korzystał z pomocy profesjonalnych pełnomocników. W świetle powyższego uznać należy, że wbrew obowiązkowi zachowania należytej staranności, skarżący nie przedstawił swojej sytuacji materialnej w sposób rzetelny i wyczerpujący. Skarżący nie wyjaśniając wszystkich wątpliwości, przedstawiając swoją sytuację materialną wybiórczo, fragmentarycznie, nie wykazał wystąpienia przesłanek przyznania prawa pomocy osobie fizycznej określonych art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 ( 1 i ( 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.