I SA/Lu 709/03
WyrokWSA w Lublinie2004-05-07
Skład orzekający: Ewa Gdulewicz, Anna Kwiatek, Danuta Małysz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia jest prawidłowe, jeśli organ odwoławczy nie ustalił jednoznacznie sposobu i daty wniesienia zażalenia, a strona skarżąca przedstawiła dowody na nadanie przesyłki w placówce pocztowej przed upływem terminu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może stwierdzić uchybienia terminu do wniesienia zażalenia bez dostatecznego uzasadnienia, zwłaszcza gdy brak jest dowodów na bezpośrednie złożenie pisma w siedzibie organu, a strona skarżąca przedstawiła dowody na nadanie przesyłki poleconej w placówce pocztowej przed upływem terminu. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 57 § 5 kpa, termin uważa się za zachowany.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia przez A. M. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. dotyczące egzekucji administracyjnej. Strona skarżąca wniosła skargę, twierdząc, że nadała zażalenie w urzędzie pocztowym w dniu upływu terminu i przedstawiła dowody na jego nadanie. Organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko, kwestionując wiarygodność dowodów strony i sugerując bezpośrednie złożenie zażalenia w urzędzie. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę po zmianie przepisów dotyczących sądów administracyjnych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej i zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz A. M. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Gdulewicz, Sędziowie NSA Anna Kwiatek, NSA Danuta Małysz (spr.), Protokolant asyst. Anna Strzelec, po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2004 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz A. M. kwotę 10 ( dziesięć ) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...], Nr [...], wydanym na podstawie art.134, art.141 § 2 i art.144 kpa, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że zażalenie A. M. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...], Nr [...], w przedmiocie stanowiska w zakresie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, wniesione zostało z uchybieniem terminu do jego wniesienia.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia podano, iż zgodnie z art.141 § 2 kpa zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie.
Z potwierdzenia odbioru postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...], Nr [...], wynika, że zostało ono doręczone w dniu 18 września 2003 roku. Doręczenie nastąpiło zgodnie z art.39 i art.42 kpa. Postanowienie zawierało pouczenie co do terminu wniesienia środka odwoławczego.
Bieg terminu do wniesienia zażalenia rozpoczął się dnia 19 września 2003 roku i upłynął z dniem 25 września 2003 roku.
Zażalenie wniesione zostało dnia 29 września 2003 roku, tj. bezspornie po upływie ustawowego terminu.
Strona nie wnosiła o przywrócenie uchybionego terminu.
Na powyższe postanowienie A. M. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie.
Żądając stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia jako wydanego z rażącym naruszeniem prawa, w uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że przesyłkę zawierającą zażalenie nadał w urzędzie pocztowym dnia 25 września 2003 roku, jako list polecony nr 44220. Zatem zażalenie zostało wniesione w terminie.
Na okoliczność nadania wymienionej przesyłki skarżący załączył do skargi potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie odpowiednich stron książki korespondencji i książki pocztowej prowadzonej przez niego kancelarii podatkowej.
Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, a ustosunkowując się do twierdzeń skargi stwierdził, że załączone do skargi kserokopie są niewiarygodne, zaś w sprawie nie miało miejsca doręczenie za pośrednictwem poczty, bowiem przedmiotowe zażalenie złożone zostało bezpośrednio do Urzędu Skarbowego w P..
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art.3 i art.106 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1271/ z dniem 1 stycznia 2004 roku utraciła moc ustawa z dnia 11 maja 1995 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. Nr 74, poz.368 z późn. zm./ i przestały funkcjonować ośrodki zamiejscowe tego Sądu, a w ich miejsce powstały wojewódzkie sądy administracyjne /art.85 powołanej ustawy/.
Stosownie do art.97 § 1 powołanej ustawy sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec tego sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, będący sądem właściwym zgodnie z art.13 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem jego zgodności z prawem /art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz.1269 oraz art.3 § 1 powołanego prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/ wskazać przede wszystkim należy, że - stosownie do art.18 ust.1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. Nr 110 z 2002r., poz.968 z późn.zm./ - jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec tego, w sytuacji, gdy ustawa ta przewiduje środek prawny w postaci zażalenia, nie zawiera zaś regulacji w zakresie trybu i terminu wnoszenia zażaleń, zastosowanie znajdują dotyczące tej materii przepisy kpa, w tym jego art.141 § 2, który stanowi, że zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, oraz art.57 § 5 kpa, zgodnie z którym termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem nadano pismo w polskiej placówce pocztowej.
Jak wskazano w zaskarżonym postanowieniu, a znajduje to uzasadnienie w aktach sprawy, postanowienie organu podatkowego I instancji doręczone zostało skarżącemu A. M. w dniu 18 września 2003 roku. Prawidłowe jest więc /i nie jest kwestionowane/ stanowisko organu odwoławczego, że termin do wniesienia zażalenia upłynął z dniem 25 września 2003 roku /art.141 § 2 w związku z art.57 § 1 kpa oraz art.18 powołanej wyżej ustawy egzekucyjnej/.
Natomiast jeśli chodzi o znajdujące się w aktach sprawy zażalenie strony, to nosi ono datę sporządzenia 24 września 2003 roku, a nadto opatrzone jest pieczęcią o treści "Urząd Skarbowy w P. dnia 29 wrz. 2003 /nieczytelne/ dz. ..... podpis" z nieczytelnym podpisem oraz notatką "p.T. /poniżej nazwisko skreślone/ 2003.09.29" również z nieczytelnym podpisem. Przy zażaleniu nie ma koperty.
Przywołana treść pieczęci - "prezentaty" organu I instancji nie potwierdza - zdaniem Sądu - wyrażonego w odpowiedzi na skargę poglądu organu odwoławczego, że przedmiotowe zażalenie wniesione zostało przez złożenie bezpośrednio w Urzędzie Skarbowym w P.. Nie wynika to także z pisma organu I instancji z dnia 13 października 2003 roku /k-9 akt postępowania administracyjnego/, który wprawdzie przedłożył organowi II instancji "... wniesione po terminie zażalenie ...", jednak nie wyjaśnił przesłanek takiego stwierdzenia, zaś w dalszej części pisma podał, iż "dnia 29.09.2003 r. wpłynęło zażalenie ...".
Data wpływu zażalenia do organu nie musi być - co oczywiście w świetle art.57 § 5 kpa - datą wniesienia tego zażalenia w rozumieniu art.141 § 2 kpa. W organach administracji publicznej winny być zatem realizowane takie zasady biurowości, które pozwalają na jednoznaczne i dające się zweryfikować ustalenie, w jaki sposób /przez złożenie w biurze podawczym, za pośrednictwem poczty, drogą elektroniczną, itd./ i w jakiej dacie wniesione zostało podanie. Sam brak koperty w aktach sprawy nie jest wystarczającą przesłanką do przyjęcia, że podanie wniesione zostało przez bezpośrednie złożenie w siedzibie organu.
Już zatem sam fakt, że brak jest w aktach sprawy dowodu na wniesienie przedmiotowego zażalenia bezpośrednio w siedzibie Urzędu Skarbowego w P., a jednocześnie brak jest koperty potwierdzającej datę wniesienia tego zażalenia przez złożenie w polskim urzędzie pocztowym, jest wystarczającą podstawą do stwierdzenia, że organ odwoławczy bez dostatecznego uzasadnienia przyjął, iż zażalenie to wniesione zostało z uchybieniem terminu do jego wniesienia, w szczególności zaś w dacie 29 września 2003 roku.
Wobec powyższego dla porządku jedynie stwierdzić należy, że złożony przy piśmie procesowym z dnia 1 marca 2004 roku duplikat książki korespondencji potwierdzony przez Urząd Pocztowy D. 1 oraz okazane na rozprawie w dniu 7 maja 2004 roku oryginały książki korespondencji oraz książki pocztowej /których kserokopie załączono do skargi/ w sposób niebudzący wątpliwości dowodzą, że zażalenie, o którym mowa wyżej, nadane zostało we wskazanej placówce pocztowej przesyłką poleconą nr 44220 w dniu 25 września 2004 roku.
Powyższe oznacza, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z mającym istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania, co uzasadnia jego uchylenie na zasadzie art.145 § 1 pkt 1 lit.c/ powołanego wyżej prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania stosownie do art.200 i art.205 § 1 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło