I SA/Lu 723/03
WyrokWSA w Lublinie2004-05-14
Skład orzekający: Anna Kwiatek, Ewa Gdulewicz, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy choroba (zapalenie gardła) udokumentowana zwolnieniem lekarskim, połączona z koniecznością skompletowania dokumentów i zasięgnięcia porady prawnej, stanowi wystarczające uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej?Ratio decidendi
Choroba udokumentowana zwolnieniem lekarskim od pracy nie uprawdopodabnia braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, jeśli nie wykluczała możliwości sporządzenia i nadania odwołania osobiście lub przez inną osobę. Konieczność skompletowania dokumentów i zasięgnięcia porady prawnej również nie stanowi wystarczającej przesłanki do przywrócenia terminu, jeśli skarżący mógł dokonać tych czynności w terminie. Brak winy wymaga szczególnej staranności, której skarżący nie wykazał.Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył odwołanie od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, który upłynął 3 października 2003 r. Odwołanie i wniosek złożono 8 października 2003 r. Skarżący uzasadniał uchybienie terminu chorobą (zapaleniem gardła) i koniecznością skompletowania dokumentów oraz zasięgnięcia porady prawnej. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił przywrócenia terminu, uznając, że choroba nie wykluczała możliwości samodzielnego działania, a dokumenty były w posiadaniu skarżącego. Skarżący wniósł skargę do sądu, zarzucając naruszenie art. 162 § 1 ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek (spr.), Sędziowie NSA Ewa Gdulewicz, Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant st.insp. Wiesława Wojtal, po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2004 r. przy udziale - sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej odmówił M. K., przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. z dnia [...].
Jako podstawę prawną zaskarżonego postanowienia wskazano art. 162 i art. 163 ordynacji podatkowej (Dz. U. 1997 Nr 137, poz. 926 ze zm.).
W uzasadnieniu postanowienia podano, że decyzja organu I instancji doręczona została podatnikowi w dniu 19 września 2003r., stąd ustawowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 3 października 2003r. Odwołanie, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, złożone zostało w dniu 8 października 2003r. , przy czym brak winy w uchybieniu terminu wyjaśniał podatnik chorobą (zapaleniem gardła) i koniecznością pozostawania w łóżku dla uniknięcia powikłań, co udokumentował kopią zwolnienia lekarskiego na okres od dnia 1 października 2003r. do dnia 7 października 2003 r. Zwłokę w złożeniu odwołania uzasadniał podatnik również koniecznością skompletowania niezbędnych dokumentów i zasięgnięcia porady.
Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że zwolnienie lekarskie od pracy z powodu zapalenia gardła nie uprawdopodabnia braku winy podatnika w uchybieniu terminu, gdyż nie wykluczało możliwości sporządzenia odwołania i nadania go przez pocztę osobiście lub przez inną osobę. W ocenie organu, o braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dokonanie czynności było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, a takiej w sprawie nie stwierdzono.
Organ wskazał również, że stwierdzenie choroby nastąpiło po upływie 11 dni od daty doręczenia decyzji, w czasie których podatnik mógł wnieść odwołanie, bowiem załączone dokumenty (spis z natury z dnia 1.01.1999 r. i z dnia 31.12.1999r. oraz dowody wydania towarów ) były w posiadaniu podatnika.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. K. wnosił o uchylenie postanowienia zarzucając istotne naruszenie art. 162 § 1 ordynacji podatkowej przez nieuwzględnienie okoliczności, że choroba uniemożliwiła mu przygotowanie odwołania i dokumentów w ustawowym terminie, oraz że czynności tej dokonał w najbliższym terminie, gdy mógł wyjść z domu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), sprawy , w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego podlegają, po dniu 1 stycznia 2004r. , rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002r. Nr 153, poz. 1270).
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie prawa nie narusza.
W sprawie objętej skargą poza sporem pozostawało, że skarżący spełniał formalne wymogi do złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu (art. 162 § 2 ordynacji podatkowej), gdyż powołując się na chorobę, jako okoliczność uniemożliwiającą zachowanie terminu do wniesienia odwołania, złożył je wraz z wnioskiem w następnym dniu po jej ustaniu.
Dla pozytywnego załatwienia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu organ podatkowy stwierdzić więc musiał, ze skarżący uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminu, bowiem termin należy przywrócić na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (art. 162 § 1 ordynacji podatkowej).
Ocena wszelkich okoliczności mających uprawdopodobnić brak winy w niedochowaniu terminu należy do organu podatkowego, w tej sprawie – do organu właściwego do załatwienia odwołania (art. 163 § 2 ordynacji podatkowej).
Zaprezentowana w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia ocena, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania nie jest dowolna.
Faktem jest, że w ostatnich trzech dniach terminu do złożenia odwołania korzystał skarżący ze zwolnienia lekarskiego, jak sam wyjaśnił - z powodu stanu zapalnego gardła, jednakże powołanie się na okoliczność korzystania ze zwolnienia lekarskiego od pracy nie potwierdza okoliczności, że czynność procesowa nie mogła być dokonana osobiście lub przez inną osobę.
Prawidłowo organ uznał, że okolicznością uprawdopodabniającą brak winy w uchybieniu terminu nie była również konieczność zasięgania porady prawnej bądź gromadzenia dokumentów, gdyż odwołanie złożył skarżący osobiście w siedzibie organu w następnym dniu po zakończeniu zwolnienia od pracy, a załączone doń dokumenty w znacznej części były w posiadaniu tego organu jako materiał dowodowy sprawy zakończonej decyzją.
Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do wniesienia odwołania, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, a tego skarżący nie wykazał.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło