I SA/Lu 735/14

PostanowienieWSA w Lublinie2015-01-29

Skład orzekający: Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej zasługuje na uwzględnienie, gdy skarżąca nie uprawdopodobniła istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a jedynie ogólnikowo powołała się na trudną sytuację finansową?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, gdy skarżąca nie wykazała konkretnych i obiektywnych okoliczności uzasadniających istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ogólnikowe twierdzenia o trudnej sytuacji finansowej, niepoparte dokumentami, nie są wystarczające do zastosowania instytucji wstrzymania wykonania decyzji, która stanowi wyjątek od zasady wykonalności decyzji ostatecznych.
Stan faktyczny
Skarżąca L. J. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku akcyzowego, argumentując, że jej wykonanie niesie realne niebezpieczeństwo likwidacji działalności gospodarczej lub ogłoszenia upadłości z uwagi na niską rentowność branży paliwowej, wysokie koszty prowadzenia działalności i konieczność utrzymania rodziny. Skarżąca podniosła również, że zaskarżona decyzja została wydana jedynie wobec stwierdzenia nieterminowego złożenia miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców oleju o jego opałowym przeznaczeniu, z czym się nie zgadza.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi L. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za czerwiec 2009 r. w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Tytułem uzasadnienia podała, że zaskarżona decyzja została wydana jedynie wobec stwierdzenia nieterminowego złożenia miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców oleju o jego opałowym przeznaczeniu, z czym, w ocenie skarżącej, nie można się zgodzić. Nadto zwracała uwagę, że wykonywanie zaskarżonych decyzji niesie realne niebezpieczeństwo likwidacji działalności gospodarczej bądź ogłoszenia upadłości. Lata 2011 do 2013 zamknęły się stratą spowodowaną amortyzowaniem samochodu cysterny. Aktualnie działalność w branży paliw cechuje się dużą konkurencyjnością i niską rentownością. Kwota dochodzona przez organ na podstawie wszystkich decyzji sięga 25 % obrotu możliwego do osiągnięcia przez skarżącą w całym 2014 r. Nie posiada ona też wolnych środków finansowych. Mąż prowadzi gospodarstwo rolne, które przynosi niski dochód. Utrzymuje dwie dorosłe córka, z których jedna studiuje, a druga samotnie wychowuje dziecko. Posiadany majątek to udział w jednorodzinnym domu mieszkalnym oraz dwa samochody osobowe, rok produkcji 1998 oraz 2004. Nie ma zatem realnej możliwości zaspokojenia choćby niewielkiej części kwot wynikających z wszystkich decyzji organu. W tych okolicznościach należy zważyć, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Jak to zostało wyjaśnione w sprawie sygn. akt II FSK 2563/11, instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Obowiązek wykazania okoliczności stanowiących podstawę wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz 2005, s. 168). Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest uprawdopodobnienie okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń, okoliczności, świadczących o tym, że wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. sygn. I GZ 316/10). Należy bowiem zwrócić uwagę, że zgodnie z poglądem zarówno doktryny (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 188), jak również orzecznictwa (por. sygn. I FSK 1693/10) nie jest wystarczający sam wywód skarżącego odnośnie jego przypuszczeń i obaw. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wykazać, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest w danej sprawie obiektywnie zasadne. Twierdzenia zaś wnioskodawcy powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (powołane wyżej orzeczenia dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady jej wykonalności, wobec czego strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do ogólnikowego powołania się na ustawowe przesłanki zastosowania tej instytucji, lecz precyzyjnie musi wskazać na zagrożenie płynące z jej wykonania (zob. postanowienie w sprawie sygn. II OSK 768/12, publ. LEX nr 1145639). Także w sprawie sygn. II GSK 1799/11 Naczelny Sąd Administracyjny argumentował, że dla wykazania zaistnienia niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, strona ma obowiązek uprawdopodobnić istnienie konkretnych i obiektywnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne. Nie wystarcza jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonania decyzji. Twierdzenia strony o niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wypadku wykonania decyzji, powinny zostać poparte dokumentami, które uwiarygodniłyby jej rzeczywistą sytuację. Innymi słowy, wnioskodawca jest zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (postanowienie w sprawie sygn. I FSK 983/08, publ. LEX nr 468877). Rozpoznawany wniosek nie czyni zadość ww. wymogom. Skarżąca przedstawia swoją sytuację majątkową, w której uzyskała przychód za pierwszą połowę 2014 r. w wysokości 682.031 zł, a za 2013 r. 1.546.190 zł. W tych okolicznościach nie ma żadnych podstaw, aby przyjąć istnienie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Trzeba przy tym zauważyć, że prowadzenie działalności gospodarczej ze swej istoty ma na celu osiąganie zysku, a poza tym koszty prowadzenia działalności gospodarczej nie korzystają z pierwszeństwa przed obowiązkiem zapłaty należności, wynikających z ostatecznych i wykonalnych decyzji organu podatkowego. Skarżąca nie może zatem pomijać obowiązku zapłaty należności podatkowych, wynikających z ostatecznych decyzji organu podatkowego, nawet jeśli z tymi wykonalnymi decyzjami się nie zgadza. Zasadą jest przecież wykonalność decyzji ostatecznych. Koszty ponoszone w ramach prowadzonej działalności gospodarczej nie korzystają z pierwszeństwa przed należnościami podatkowymi, przeciwnie, koszty prowadzenia działalności gospodarczej przedsiębiorca ma obowiązek planować i ponosić przy respektowaniu obowiązków, jakie wynikają z ostatecznych decyzji organu podatkowego. Skarżąca w swojej argumentacji całkowicie pomija, że wysokość uzyskiwanych przychodów w pełni pozwalała na uzyskanie środków w celu wywiązania się z obowiązków wobec organu podatkowego i w sposób niewątpliwy z takim obowiązkiem powinna się była liczyć. Natomiast rozporządzanie przychodem bez uwzględnienia konieczności wykonania ostatecznych decyzji organu podatkowego nie może przemawiać aktualnie za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Taki stan rzeczy nie pozwala w sposób zasadny zastosować instytucji wyjątkowej, polegającej na wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. Wymaga podkreślenia, że każda decyzja, zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych, pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to jednak sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie w sprawie sygn. II GSK 49/11, LEX nr 742913). Nadto wykonanie decyzji, nakładających obowiązek zapłaty należności pieniężnych, co do zasady, ze swej istoty, nie ma charakteru nieodwracalnego lub trudno odwracalnego skutku, gdyż ewentualne uwzględnienie skargi (czego na obecnym etapie sprawy sąd nie przesądza) może sprawić, iż wszelkie należności uiszczone na ich podstawie zostaną zwrócone wraz z odsetkami. W tej sytuacji, wobec niewykazania przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., należało odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło