I SA/Lu 745/10
PostanowienieWSA w Lublinie2010-09-29
Skład orzekający: Halina Chitrosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowo-administracyjne w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe może być kontynuowane po śmierci tej osoby, gdy spadkobiercy nie przejmują obowiązków podatkowych?Ratio decidendi
Postępowanie sądowo-administracyjne w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe umarza się, gdy zmarła osoba nie była podatnikiem, a jej spadkobiercy nie przejmują obowiązków podatkowych, co powoduje brak podmiotu stosunku prawnego i bezprzedmiotowość postępowania.Stan faktyczny
S. H. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe z podatku VAT za okres IV-XII 1997 r. W trakcie postępowania skarżący zmarł, co potwierdzono aktem zgonu. Postępowanie zostało zawieszone, a następnie podjęte z udziałem spadkobierców S. H., którzy jednak nie mogli przejąć obowiązków podatkowych zmarłego, gdyż S. H. był osobą trzecią, a nie podatnikiem.Rozstrzygnięcie
Umorzył postępowanie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Chitrosz po rozpoznaniu w dniu 29 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy S. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług z miesiące IV-XII 1997 r. postanawia : umorzyć postępowanie.
W dniu 6 lutego 2007 r., S. H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług z miesiące IV-XII 1997 r.
Ze zwrotnego potwierdzenia zawiadomienia o wyznaczeniu terminu rozprawy na dzień 6 lipca 2007 r. wynikało, iż skarżący zmarł, co zostało potwierdzone odpisem skróconym aktu zgonu (k. 30), przesłanym przez Urząd Stanu Cywilnego.
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 6 lipca 2007 r. zawiesił postępowanie w sprawie.
Postanowieniem z dnia 16 września 2010 r. postępowanie zostało podjęte z udziałem spadkobierców S. H. w osobach A. H. i A. M.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r., Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) spadkobiercy podatnika, przejmują przewidziane w przepisach prawa podatkowego majątkowe prawa i obowiązek spadkodawcy.
Z powyższego przepisu wynika zatem, iż warunkiem niezbędnym dla uzyskania statusu strony w postępowaniu podatkowym czy sądowoadministracyjnym jest bycie spadkobiercą podatnika. Przy tym należy pamiętać, iż przez podatnika rozumie się m.in. osobę fizyczną podlegająca na mocy ustaw podatkowych obowiązkowi podatkowemu (art. 7 § 1 ordynacji podatkowej).
Tymczasem na gruncie niniejszej sprawy S. H. był stroną postępowania, nie, jako podatnik, lecz jako inny podmiot podatkowy tj. osoba trzecia. – były wspólnik spółki cywilnej. Z kolei odpowiedzialność wspólników spółki cywilnej za jej zaległości podatkowe jest odpowiedzialnością solidarną ze spółką (art. 115 § 1 ordynacji podatkowej). W tej sytuacji to spółka jest podatnikiem, a wspólnik mimo przyjęcia solidarnej odpowiedzialności nigdy nie uzyskuje statusu podatnika.
W związku z powyższym brak jest podstaw prawnych do przejęcia przez spadkobierców obowiązków wynikających z prawa podatkowego, które ciążyły na skarżącym.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe aniżeli cofnięcie skargi albo śmierć strony jeśli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.
Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia w sytuacji kiedy przed wydaniem wyroku przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia co oznacza brak prawnej lub faktycznej podstawy orzekania. Każda przyczyna powodująca brak jednego z elementów materialnego stosunku prawnego (podmiotu, przedmiotu, podstawy prawnej bądź stanu faktycznego) stanowi podstawę do umorzenia postępowania. Na gruncie przedmiotowej sprawy, brak osób mogących przejąć obowiązki podatkowe skarżącego oznacza brak podmiotu stosunku prawnego i przesądza o konieczności jej umorzenia.
W świetle powyższych rozważań sąd orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło