I SA/Lu 75/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (spr.), Sędziowie Asesor WSA Jerzy Drwal, NSA Anna Kwiatek, Protokolant Stażysta Konrad Gałka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 maja 2008r. sprawy ze skargi W. O. na postanowienie Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w E. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia - oddala skargę. Pismem z dnia [...] W. O. domagał się od Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R.wydania zaświadczenia, potwierdzającego, iż jego gospodarstwo rolne przed dniem wypadkiem drogowym jakiemu uległ 5 maja 1998r. spełniałoby obecne warunki do przyznania dopłat unijnych dla rolników. Wnioskodawca podkreślił, że przed tą datą jego gospodarstwo było wysokotowarowe , dobrze usprzętowione z pełną obsadą inwentarza, co dawało pewność późniejszego otrzymania dopłat unijnych jakie otrzymują jego sąsiedzi i inni rolnicy od 2003r. Zaznaczył, że zaświadczenie jest mu niezbędne do zgłoszenia roszczenia do Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego w W. Postanowieniem dnia [...] Kierownik Biura odmówił wydania żądanego zaświadczenia. Stwierdził, że przepisy art. 217 i 218 kpa nakładają na organ administracji publicznej obowiązek wydania zaświadczenia , jeśli wymaga tego przepis prawa lub jeśli osoba ubiegająca się o zaświadczenie wykaże swój interes prawny dający podstawę do ubiegania się o zaświadczenie, a chodzi o potwierdzenie faktów lub stanu prawnego wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ zaznaczył, że nie może potwierdzić stanu opisanego we wniosku, ponieważ nie posiada żadnych dokumentów dotyczących wnioskodawcy. Powyższe stanowisko podtrzymał Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w E. k/L. Organ odwoławczy zauważył, że Agencja prowadzi ewidencje producentów gospodarstw rolnych oraz wniosków o przyznanie płatności na podstawie ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności ( Dz.U z 2004r Nr 10, poz. 76 ze zmianami ).Wniosek o wydanie zaświadczenia dotyczy okresu sprzed 5 maja 2004r. z zatem z okresu poprzedzającego stworzenie sytemu ewidencji. Podkreślono, że płatności przyznawane są producentom rolnym po przeprowadzeniu postępowania wszczętego w wyniku złożonego wniosku o przyznanie płatności. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W. O. zarzucił decyzji organu odwoławczego naruszenie art.217 § 2 pkt.2 kpa poprzez błędną jego interpretację i uznanie, że nie ma on zastosowania w sprawie oraz art.12 § 1 kpa poprzez brak wnikliwości w rozpatrzeniu sprawy i niezrozumienie intencji wnioskodawcy. Skarżący zaznaczył, że nie chodziło mu o typowe zaświadczenie wydane na podstawie rejestrów, bo takich odnośnie jego gospodarstwa nie ma, ale o potwierdzenie przez profesjonalny organ, że gdyby nie wypadek drogowy, to w świetle obowiązujących przepisów kwalifikowałby się do otrzymania dopłat unijnych. Wspomniane zaświadczenie umożliwiłoby mu uzyskanie odszkodowania od Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. W ocenie skarżącego Agencja już z samej nazwy ma obowiązek udzielać znaczącej pomocy w restrukturyzacji i modernizacji rolnictwa , jest to bowiem jej ustawowy i statutowy obowiązek. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Wbrew przekonaniu skarżącego wyrażonego w odwołaniu od postanowienia Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. P., a następnie powtórzonego w skardze, zakres wydawanych zaświadczeń jest ściśle reglamentowany treścią art. 217 i 218 kpa, a nie subiektywną oceną wnoszącego wniosek o jego wydanie. Innymi słowy organ ma obowiązek wydać zaświadczenie tylko wówczas, gdy żądanie zawiera się w ramach zakreślonych wspomnianymi przepisami. Podstaw do takiego stanowiska należy upatrywać w charakterze samego zaświadczenia, definiowanego jako urzędowe potwierdzenie w formie pisemnej obiektywnie istniejącego ( aktualnie lub w przeszłości ) stanu rzeczy ( faktycznego lub prawnego ) dokonane przez organ administracji publicznej ( w znaczeniu ustrojowym lub funkcjonalnym ) na żądanie uprawnionej osoby , której interes jest oparty na prawie ( Z. K. Charakter prawny zaświadczenia, a możliwość ustalania i weryfikacji jego treści : Państwo i Prawo 2004/10 ). Jest to zatem postępowanie na które składają się czynności o charakterze materialnoprawnym. Organ zaświadcza jedynie o tym, co jest w jego ewidencji, rejestrach bądź innych danych, bez ich przetwarzania. Chodzi tu bowiem o potwierdzenie w formie dokumentu urzędowego tego, co jest aktualnie wpisane w rejestrze publicznym ( wyrok NSA z dnia 18 marca 1998r. II SA 125/98 LEX Nr 41283). Skoro zatem organ podatkowy stosownymi danymi nie dysponował, co w skardze przyznał sam skarżący, nie mógł też wydać zaświadczenia. Podstaw do zadośćuczynienia żądaniu strony nie było także z innego powodu. Bez wątpienia sprawa o wydanie zaświadczenia stwierdzającego, że gospodarstwo rolne skarżącego już w 1998r. spełniało wymogi uprawniające do przyznania dopłat unijnych dla rolników jest ściśle związane z przepisami ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru ( Dz.U z 2004r. Nr 6, poz. 40 ze zmianami ) i uchylającej ją ustawy z dnia 26 stycznia 2007r o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( Dz.U Nr 35, poz.217 ze zmianami ). To czy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa, w tym czy spełnione są warunki określone wspomnianymi przepisami podlega ustaleniu i ocenie w toku rozpoznawania sprawy w postępowaniu jurysdykcyjnym, a rozstrzyganie o tym następuje w drodze decyzji lub postanowień. Chodzi tu bowiem o okoliczności stanu faktycznego sprawy, z którym przepisy wspomnianych ustaw wiążą określone skutki prawne. Nie jest więc dopuszczalne, aby organ właściwy w indywidualnej sprawie rozstrzyganej w drodze decyzji administracyjnej potwierdzał poszczególne ustalenia na podstawie przeprowadzonych dowodów , w formie zaświadczenia. Trafnie podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny, że obowiązek wydania na podstawie art. 217 § 2 pkt.2 i art.218 §2 kpa zaświadczenia urzędowo potwierdzającego określone fakty lub stan prawny wynikające z prowadzonej przez organ ewidencji , rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu nie dotyczy okoliczności , których ustalenie i ocena następuje w postępowaniu dotyczącym sprawy rozstrzyganej w drodze decyzji lub postanowienia ( wyrok z dnia 16 września 2005r. III OSK 36/05 Wokanda 2006/1/str.32 ). Podstawy dla odmiennego stanowiska nie sposób upatrywać w przyznanej organowi przez art.218 § 2 kpa możliwości przeprowadzenia w koniecznym zakresie przed wydaniem zaświadczenia postępowania wyjaśniającego. Jak słusznie się bowiem podkreśla, postępowanie wyjaśniające o jakim mowa w tym przepisie prowadzone może być jedynie w celu potwierdzenia faktów lub stanu prawnego i może opierać się jedynie na danych zawartych w posiadanej przez właściwy organ dokumentacji. W ramach takiego postępowania organ powinien ustalić , jakiego rodzaju ewidencje i rejestry mogą zawierać żądane dane i ustalić ewentualnych ich dysponentów , a także czy posiadane dane odnoszą się do osoby wnioskodawcy oraz czy dotyczą stanu prawnego , którego poświadczenia domaga się wnioskodawca ( wyrok NSA z dnia 25 października 2000r V SA 760/00 Legalis ). Nie można bowiem rozszerzać ponad niezbędną potrzebę zakresu aktów administracyjnych , które powstają w uproszczonej procedurze m.in. bez kontroli instancyjnej. Nie jest wskazane zacieranie granic między aktami informacji ( zaświadczenia ) i aktami ustalania i kształtowania stosunków prawnych( decyzje )( wyrok NSA z dnia 21 lipca 2005r OSK 1777/04 Legalis ). W sprawie nie ma wątpliwości, że to, o co chodziło wnioskodawcy wykraczało poza informacje o stanie ewidencyjnym, co zresztą jasno wynikało ze skargi, gdzie podkreślono, że wnioskodawcy nie chodziło o dane wynikające ze stosownych ewidencji czy rejestrów, ale stwierdzenie, iż jego gospodarstwo sprzed wypadku jakiemu uległ w 1998r. kwalifikowałoby go do dotrzymania unijnych dopłat. Jest oczywistym , że wniosek taki musiałby w konkretnych okolicznościach sprawy prowadzić do rozstrzygania, czyli do stwierdzenia lub zaprzeczenia trafności tezy wnioskodawcy. Byłoby zatem w tym postępowaniu więcej przedmiotu właściwego dla trybów weryfikacji , niż dla trybu informacji właściwego do wystawiania zaświadczeń ( por. wyrok SN z dnia 2 kwietnia 2003r. III RN 51/02 Wokanda 2004/1 str.18 ). Z tych względów na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami ) skargę należało oddalić.