I SA/Lu 76/10

WyrokWSA w Lublinie2010-09-03

Skład orzekający: Danuta Małysz, Wiesława Achrymowicz, Irena Szarewicz-Iwaniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły podstawę opodatkowania podatkiem akcyzowym w sytuacji, gdy cena nabycia samochodu była rażąco niska w stosunku do jego wartości rynkowej, a organy uznały transakcję za pozorną darowiznę, nie badając wystarczająco stanu technicznego pojazdu i nie przesłuchując kluczowego świadka?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania podatkowego, w szczególności dotyczące ustalania stanu faktycznego i oceny dowodów. Organy nie zbadały wystarczająco rzeczywistego stanu technicznego pojazdu, odmówiły wiarygodności zeznaniom strony bez należytego uzasadnienia i nie przeprowadziły istotnego dowodu z zeznań świadka, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie podstawy opodatkowania.
Stan faktyczny
Podatnicy nabyli wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy, deklarując niską cenę zakupu (100 EUR) i rok produkcji 2000. Organy podatkowe uznały cenę za rażąco zaniżoną i transakcję za pozorną darowiznę, ustalając podstawę opodatkowania na podstawie wartości rynkowej pojazdu. Podatnicy kwestionowali ustalenia organów, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, brak rzetelnego przeprowadzenia postępowania i nieprawidłowe ustalenie stanu technicznego pojazdu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej i orzeczono, że decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Zasądzono zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Małysz (sprawozdawca), Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz,, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant Referent stażysta Bartłomiej Pastucha, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 września 2010 r. sprawy ze skargi L. G. i I. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz L. G. i I. G. solidarnie kwotę [...] złote tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie. Zaskarżoną decyzją z dnia 1 grudnia 2009r., nr [...], Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 3 września 2009r., nr [...], w przedmiocie zobowiązania L. G. i I. G. w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego AUDI [...]. Z uzasadnienia powyższej decyzji wynika, że w dniu 24 listopada 2006r I. G. i L. G. złożyli w Urzędzie Celnym deklaracje AKC-U w związku z wewnątrzwspólnotowym nabyciem samochodu osobowego AUDI [...] o numerze nadwozia [...], spełniając obowiązek określony w art.81 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 29, poz.257 ze zm./. W deklaracjach tych zadeklarowali rok produkcji 2000, pojemność silnika 2496 cm3, stawkę podatku 65 % oraz kwotę podatku do zapłaty zł 250,00, a załączyli do nich, między innymi, umowę kupna - sprzedaży przedmiotowego samochodu z 2.11.2006r., opiewającą na kwotę 100,00 EURO, zagraniczny dowód rejestracyjny nr [...], zagraniczny certyfikat własności, zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym, potwierdzenie wpłaty akcyzy w kwocie zł 250,00 z 22.11.2006r. Analiza złożonych przez stronę dokumentów doprowadziła organ I instancji do wniosku, że transakcji dokonano na kwotę niewspółmiernie niską w stosunku do cen pojazdów tego typu i marki sprzedawanych w tym okresie na rynku krajowym. Ze złożonego przez L. G. oświadczenia z 6.12.2006r. wynikało, iż powodem ustalenia ceny 100,00 EURO był zły stan techniczny i wizualny samochodu oraz to, że osoba, od której strona kupiła samochód, jest znajomym rodziny strony i w dowód wdzięczności odstąpiła pojazd za kwotę 100,00 EURO. Ponadto, przesłuchany w charakterze strony, w dniu 03.04.2007r. L. G. zeznał, że przedmiotowy samochód zakupił na terytorium Włoch od M. C. za kwotę 100,00 EURO, bez udziału osób trzecich, a niska wartość samochodu wynikała ze złego stanu technicznego, tj.: uszkodzona była blacharka, karoseria samochodu była pogięta, porysowana, wewnątrz tapicerka była zniszczona i zaniedbana, przednia szyba od pasażera była pęknięta, silnik był uszkodzony. Zeznał również, że koszty naprawy samochodu wyniosły około zł 30000,00, jednak na potwierdzenie napraw, o których mowa w zeznaniu, nie przedstawił żadnych dowodów. Oceniając powyższe, w oparciu o art.199a § 1 i 2 ordynacji podatkowej, organ I instancji uznał, że zawierając transakcję o treści wynikającej z umowy kupna - sprzedaży strony umowy ukryły inną czynność prawną, jaką była darowizna samochodu. W konsekwencji organ stwierdził, że podstawa opodatkowania nie może zostać określona na podstawie art.82 ust.3 ustawy o podatku akcyzowym, lecz zastosowanie ma art.10 ust.5 tej ustawy. W celu ustalenia wartości rynkowej podobnego pojazdu, który został zarejestrowany wcześniej w Polsce, organ I instancji wykorzystał źródło informacji, jakim jest katalog INFO-EKSPERT Pojazdy Samochodowe Wartości Rynkowe listopad 2006. Według informacji zawartych w tym katalogu średnia wartość rynkowa samochodu podobnego do zakupionego przez stronę wynosiła zł 43800,00. Ponieważ wartość ta zawiera w sobie podatek VAT i podatek akcyzowy organ pomniejszył ustaloną wartość o stawkę podatku VAT oraz właściwą stawkę podatku akcyzowego. W rezultacie otrzymał kwotę zł 31604,00, która stanowi podstawę opodatkowania. Uwzględniając powyższe, w dniu 3 września 2009r., po ponownym rozpatrzeniu sprawy /pierwotnie wydana w sprawie decyzja z dnia 21 maja 2008r., nr [...], została uchylona przez Dyrektora Izby Celnej decyzją z dnia 25 sierpnia 2008r., nr [...], Naczelnik Urzędu Celnego wydał powołaną wyżej decyzję nr [...], którą określił L. G. i I. G. zobowiązanie w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego samochodu w kwocie zł 4298,00. We wniesionym odwołaniu, żądając uchylenia bądź zmiany decyzji organu I instancji, podatnicy zarzucili jej wydanie z naruszeniem art.121 i art.122 ordynacji podatkowej oraz art.82 ust.3 ustawy o podatku akcyzowym, brak prawidłowego ustalenia podstawy opodatkowania przez nieuzasadnione odmówienie wiarygodności dowodom osobowym wskazującym na znaczny okres pomiędzy datą zakupu pojazdu a datą badania technicznego, w którym przeprowadzony został gruntowny remont pojazdu, znacznie zmieniający jego wartość w stosunku do wartości z daty przekroczenia granicy państwa przez pojazd, błędne i zupełnie niezasadne przyjęcie, że czynność prawna zawarta pomiędzy nabywcą a zbywcą pojazdu była zawarta dla pozoru, błędne oddalenie wniosku o przesłuchanie M. C. w sytuacji, gdy dowód ten został zaoferowany na istotną okoliczność ustalenia rynkowej wartości pojazdu w dacie jego nabycia. Rozpatrując sprawę Dyrektor Izby Celnej w pierwszej kolejności za nieuzasadniony uznał zarzut dotyczący oceny umowy kupna - sprzedaży jako pozornej i stwierdził, że organ I instancji prawidłowo przyjął, iż pod pozorem sprzedaży samochodu dokonana została w rzeczywistości darowizna. Wskazał, że zgodnie z art.888 K.c. przez umowę darowizny rozumie się zobowiązanie darczyńcy do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku, zgodnie zaś z art.535 K.c. przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę. Jednocześnie, stosownie do art.199a ordynacji podatkowej, organ podatkowy ustalając treść czynności prawnej winien uwzględnić zgodny zamiar stron i cel czynności, a nie tylko dosłowne brzmienie oświadczeń woli złożonych przez strony danej czynności - jeżeli pod pozorem dokonania czynności prawnej dokonano innej czynności; skutki podatkowe wywodzi się z tej ukrytej czynności. Odwołując się do art.83 K.c., który stanowi, iż nieważnym jest oświadczenie woli złożone drugiej stronie za jej zgodą dla pozoru, gdy zaś świadczenie takie zostało złożone dla ukrycia innej czynności prawnej, ważność tego oświadczenia ocenia się według właściwości tej czynności, organ odwoławczy podał, że na fakt, iż umowa sprzedaży przedmiotowego samochodu jest pozorną czynnością prawną wskazuje cena, za jaką samochód został zakupiony. Stwierdził, że jednym z istotnych elementów umowy sprzedaży jest cena, zaś pozorność tej czynności może wyrażać się w nierealnej cenie przyjętej w danej transakcji dla pozoru, nie w celu dokonania rzeczywistego obrotu gospodarczego, a jedynie w celu uzyskania korzyści podatkowych. Organ zauważył, że na portalu internetowym autoscout.it samochody tego typu, co przedmiotowy samochód, oferowane są w cenach od 3500 EURO do 7500 EURO. Wskazuje to, że cena, za jaką został zakupiony samochód przez stronę, stanowi niewielką część rzeczywistej wartości samochodu osobowego na rynku włoskim, jest ceną nierealną, mającą na celu uzyskanie korzyści podatkowych, to jest uiszczenie podatku akcyzowego w wysokości niższej od należnej. W konsekwencji podzielenia ustalenia, iż umowa kupna – sprzedaży zawarta została dla pozoru, a w rzeczywistości samochód był przedmiotem darowizny, organ II instancji stwierdził, że ustalenie podstawy opodatkowania winno nastąpić według zasad określonych w art.10 ust.5 ustawy o podatku akcyzowym, co czyni nieuzasadnionym także zarzut naruszenia art.82 ust.3 tej ustawy. Odnosząc się do zarzutu braku prawidłowego ustalenia podstawy opodatkowania przez nieuzasadnione odmówienie wiarygodności dowodom osobowym wskazującym na znaczny okres pomiędzy datą zakupu pojazdu, a datą badania technicznego, w którym przeprowadzony został gruntowny remont pojazdu znacznie zmieniający jego wartość w stosunku do wartości z daty przekroczenia granicy państwa przez pojazd Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że strona wprawdzie zeznała, że samochód był w złym stanie technicznym, uszkodzona była blacharka, uszkodzony był komputer, tapicerka była zaniedbana, uszkodzony był silnik, a także że koszt napraw wyniósł około zł 30000,00, jednakże nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających zakup części i napraw: przedmiotowego samochodu, stwierdziła tylko, że części kupowała od osób fizycznych. W związku z tym podniósł, że art.187 ordynacji podatkowej nie zwalnia podatnika z obowiązku wykazania twierdzeń, z których mają wynikać dla niego określone skutki prawne i współpracy z organami podatkowymi celem ustalenia stanu faktycznego w sposób niebudzący wątpliwości. Ponadto organ podkreślił, że z treści zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym nr [...] z 21.11.2006r. wynika, że przedmiotowy samochód przeszedł stosowne badania, w wyniku których uprawniony diagnosta stwierdził, iż spełnia on wymagania techniczne niezbędne dla dopuszczenia jego do ruchu. Zasadnie więc organ I instancji oparł się na złożonym przez podatnika zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym, dołączonym do deklaracji AKC-U, a odmówił wiarygodności jego zeznaniom. W związku z zarzutem naruszenia art.121 i art.122 ordynacji podatkowej organ II instancji stwierdził, że w przedmiotowym postępowaniu organy działały w oparciu o przepisy obowiązującego powszechnie prawa, podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w trakcie czynności postępowania wyjaśniano stronie zasadność przesłanek, którymi kierowano się załatwiając sprawę i zapewniono jej czynny udział w każdym stadium postępowania, a nadto organ I instancji działał w sposób pozwalający na wydanie rozstrzygnięcia zgodnego z prawdą obiektywną w możliwie najkrótszym czasie. Co do nieuwzględnienia wniosku o przesłuchanie w charakterze świadka M. C. organ odwołał się do art.188 ordynacji podatkowej i stwierdził, iż organy podatkowe nie są zobowiązane do przeprowadzenia wszystkich wnioskowanych dowodów, lecz jedynie tych, które dotyczą okoliczności mających znaczenie dla sprawy, a które to okoliczności nie zostały stwierdzone innym dowodem. Organ wyjaśnił, że przedmiotowy dowód miał dotyczyć okoliczności już dostatecznie wyjaśnionych i stwierdzonych innym dowodem, tj. z uwagi na fakt, iż z oświadczenia strony z 6.12.2006r. wynika, iż przedmiotowy samochód został zakupiony za 100,00 EURO od M. C., który jest znajomym rodziny strony mieszkającej we Włoszech. Odstąpienie samochodu za wskazaną kwotę było według strony dowodem wdzięczności i dobrej znajomości M. C. z rodziną strony. W odniesieniu do zawartego w odwołaniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że art.224 § 2 ordynacji podatkowej został uchylony ustawą z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw /Dz.U. Nr 209, poz. 1318/, a instytucję wykonalności decyzji nieostatecznej reguluje obecnie art.239a ordynacji podatkowej. Decyzji organu I instancji wydanej w sprawie niniejszej rygor natychmiastowej wykonalności nie został nadany. W skardze wniesionej na powyższą decyzję, ponawiając zarzuty sformułowane w odwołaniu, L. i I. G. wnieśli o uchylenie tej decyzji. W uzasadnieniu skargi podnieśli, że błędy proceduralne organu I instancji nie zostały naprawione przez organ odwoławczy, który nie zrobił nic w celu rzetelnego i pełnego przeprowadzenia postępowania i ustalenia realnej wysokości podatku. Jako zupełnie niezrozumiałe ocenili zaakceptowanie w zaskarżonej decyzji nieprzeprowadzenia dowodu z zeznań świadka, który jest istotny w kontekście ustaleń dotyczących stanu nabytego przez nich pojazdu. Zarzucili bezpodstawne przyjęcie, że wartość samochodu w chwili nabycia była taka sama, jak w dacie przeprowadzenia jego badania technicznego, gdy badanie to miało miejsce w odniesieniu do samochodu już wyremontowanego po jego nabyciu, oraz błąd w ustaleniu okresu przez jaki samochód znajdował się na terenie kraju do czasu badania technicznego. Zakwestionowali opieranie się przez organ podatkowy rozstrzygający sprawę na cenach ofertowych samochodów podawanych w portalu internetowym. Stwierdzili, iż znajomość nabywcy i zbywcy nie może świadczyć o pozorności transakcji. Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi. W odpowiedzi na skargę podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a nadto wyjaśnił, że odwołanie do cen ofertowych na portalu internetowym nie miało na celu ustalenia wartości rynkowej samochodu, a jedynie wykazanie nierealności ceny, za jaką strona zakupiła przedmiotowy samochód. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem /art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm. i art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm./ stwierdzić na wstępie należy, iż rację mają organy obu instancji, gdy stwierdzają, że w ramach dokonywania ustaleń co do okoliczności faktycznych zgodnie z art.122 i art.187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 8 z 2005r., poz.60 ze zm./ uprawnione są także do ustalenia rzeczywistej treści czynności prawnej, o ile ustalenie to ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Skoro przy tym obowiązkiem organów jest dokładne ustalenie stanu faktycznego /art.122 ordynacji podatkowej/, to za oczywiste uznać należy, że dokonując ustalenia treści czynności prawnej uwzględniają one zgodny zamiar stron i cel czynności, a nie tylko dosłowne brzmienie oświadczeń woli złożonych przez strony czynności, w sytuacji zaś, gdy pod pozorem jednej czynności prawnej dokonano w istocie innej czynności, organy winny ustalić treść tej innej, rzeczywiście dokonanej, czynności i z tej właśnie czynności wywieść skutki podatkowe, co wprost znajduje potwierdzenie w art.199a § 2 ordynacji podatkowej. Nadto podnieść należy, iż zgodnie z przepisami mającej w sprawie zastosowanie ustawy z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 29, poz.257 ze zm./, zwanej dalej "ustawą" /por. też: art.154 ust.1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym – Dz.U. Nr 3 z 2009r., poz.11/: - opodatkowaniu akcyzą podlega, między innymi, wewnątrzwspólnotowe nabycie wyrobów akcyzowych, tj. przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju, w tym nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym /art.4 ust.1 pkt 5, art.2 pkt 11 i art.80 ust.1/, - podatnikami akcyzy od samochodów, o których mowa wyżej, są podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego /art.80 ust.2 pkt 2 i art.11 ust.1/, - w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu, o którym mowa wyżej, obowiązek podatkowy w akcyzie powstaje z chwilą nabycia prawa rozporządzania samochodem jak właściciel, nie później jednak niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym /art.80 ust.3 pkt 3/, - w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego podstawą opodatkowania jest kwota, jaką nabywca jest obowiązany zapłacić /art.82 ust.3 i art.10 ust.1 pkt 2/, a jeżeli nie można określić tej kwoty, to podstawę opodatkowania ustala się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na rynku krajowym w obrocie wyrobami akcyzowymi tego samego rodzaju, w dniu powstania obowiązku podatkowego, pomniejszonych o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy /art.10 ust.5/. W świetle powyższego, w sytuacji, gdy przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy oznaczoną w umowie cenę /art.535 K.c./, darowizna natomiast polega na zobowiązaniu się darczyńcy do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku /art.888 § 1 K.c./, nie może budzić wątpliwości, że dla rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie podatku akcyzowego istotne jest, czy podmiot dokonujący nabycia wewnątrzwspólnowotowego prawo do rozporządzania rzeczą nabył na podstawie umowy sprzedaży, określającej cenę, jaką zobowiązany był zbywcy zapłacić, czy też na podstawie innej umowy, w szczególności – umowy darowizny. Świadczenie darczyńcy musi być subiektywnie i obiektywnie bezpłatne, tj. niezależne od uzyskania korzyści lub ekwiwalentu od obdarowanego, bowiem czyniąc darowiznę darczyńca realizuje zamiar przysporzenia obdarowanemu korzyści wyłącznie kosztem własnego majątku. Natomiast umowa sprzedaży należy do umów wzajemnych, których istotną cechą jest to, że świadczenie jednej ze stron jest odpowiednikiem świadczenia drugiej /art.487 § 2 K.c./. Chociaż przy tym, ze względu na zasadę swobody umów, ekwiwalentność świadczeń wzajemnych nie ma charakteru zobiektywizowanego, to jednak nie oznacza to, że obiektywna wartość wzajemnych świadczeń jest nieistotna; ma ona znaczenie, aczkolwiek zawsze w powiązaniu z elementem subiektywnym. W sytuacji zatem, gdy strony umowy umówiły się wprawdzie co do zapłaty za rzecz określonej kwoty, jednak nie w celu uzyskania przez zbywcę ekwiwalentnego przysporzenia, lecz wyłącznie w innym celu, w tym dla skorzystania z określonej regulacji prawnopodatkowej, umowa może być w istocie umową darowizny, ukrytą pod pozorem umowy sprzedaży. Nie kwestionując, że o zawarciu ukrytej umowy darowizny może świadczyć, w szczególności, symboliczna jedynie cena nabytej rzeczy w porównaniu z jej realną wartością na rynku, na którym transakcja miała miejsce, zwłaszcza, gdy na wysokość ceny miały wpływ okoliczności inne niż rzeczywista wartość tej rzeczy, a nadto sam fakt ustalenia ceny może być dla strony umowy korzystny ze względu na unormowania prawnopodatkowe, stwierdzić jednak należy, że ustalenie, iż podatnicy nabyli własność samochodu na podstawie umowy darowizny ukrytej pod pozorem umowy sprzedaży w sprawie niniejszej dokonane zostało - zdaniem sądu – z naruszeniem powołanych wyżej art.122 i art.187 § 1, a także art.180 § 1, art.188 i art.191 ordynacji podatkowej. Skoro podstawą ustalenia zawarcia umowy darowizny ukrytej pod pozorem umowy sprzedaży było stwierdzenie, że przyjęta przez strony umowy cena 100,00 EURO jest niewspółmierna do wartości rynkowej nabytego pojazdu, to ustalenie to winno być poprzedzone zbadaniem rzeczywistej wartości przedmiotu transakcji, u podstaw którego leży ustalenie, jakiego dokładnie samochodu, w tym w jakim stanie technicznym, transakcja dotyczyła, a ustalenie to winno być dokonana z zachowaniem wskazanych wyżej przepisów postępowania podatkowego. Tymczasem w sprawie niniejszej organy podatkowe odmówiły wiarygodności twierdzeniom strony co do stanu nabytego samochodu /uszkodzona blacharka, ogólnie podrapany, pogięty, zepsuty komputer, wewnątrz tapicerka zniszczona i zaniedbana, przednia szyba od pasażera pęknięta, silnik uszkodzony/ z tego powodu, iż nie zostały przedstawione rachunki na nabycie części zamiennych lub dokonanie napraw, chociaż strony do przedstawienia takich rachunków nie wzywały, co narusza art.122, art.180 § 1, art.187 § 1 i art.191 ordynacji podatkowej. Równocześnie, również z naruszeniem art.122, art.180 § 1 i art.187 § 1 ordynacji podatkowej, organy nie podjęły nawet próby ustalenia, chociażby przesłuchując L. G. w charakterze strony, kiedy, gdzie i przez kogo samochód miał być naprawiany, jak też – wobec sprzeczności pomiędzy deklaracją zawartą we wniosku o wydanie zaświadczenia o zapłaconej akcyzie /k-7 akt administracyjnych/, a zawartym w odwołaniu z 19.09.2009r. twierdzeniem, że organ błędnie ustalił okres pozostawania samochodu w kraju przed datą badania technicznego - w jakiej dacie samochód w rzeczywistości przekroczył granicę Rzeczypospolitej Polskiej, co jest istotne w kontekście ustalenia przez organy stanu technicznego samochodu w oparciu o wynik badania technicznego przeprowadzonego 21.11.2006r. Wreszcie z naruszeniem powołanych ostatnio przepisów ordynacji podatkowej oraz jej art.188 organy odmówiły przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka M. C., chociaż okoliczność, na którą dowód ten został zaoferowany, nie tylko nie została w toku postępowania wyjaśniona zgodnie z twierdzeniem strony, ale w aktualnym stanie sprawy w ogóle nie można jej uznać za należycie wyjaśnioną. Wskazać przy tym należy, że dowód ten został zgłoszony nie na okoliczność umówionej przez strony ceny samochodu i przyczyn jej ustalenia w kwocie 100,00 EURO, jak to przyjęły organy /por.: postanowienie z 8.08.2009r., k-101; uzasadnienie decyzji organu I instancji z dnia 3 września 2009r., k-107; uzasadnienie zaskarżonej decyzji, k-115/ , lecz dla wykazania wartości przedmiotowego samochodu /vide: pismo strony z 4.08.2008r., k-68/. Ocena materiału dowodowego, który zawiera istotne braki, nie może być uznana za odpowiadającą wymogom art.191 ordynacji podatkowej. Powyższe uwagi co do wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem powołanych przepisów postępowania pozostają aktualne także w zakresie dokonanych w sprawie ustaleń dotyczących podstawy opodatkowania. W sytuacji bowiem przyjęcia, że nabycie własności samochodu nastąpiło na podstawie umowy darowizny i, w konsekwencji, zastosowania art.10 ust.5 ustawy, dla ustalenia przeciętnej ceny stosowanej w Polsce w obrocie pojazdami podobnymi niezbędne jest wyjaśnienie, jaki dokładnie samochód, w tym w jakim stanie technicznym, podlega opodatkowaniu. W tym zakresie, do uwag poczynionych wyżej dodać należy, że na podstawie materiału dowodowego sprawy nie sposób stwierdzić, czy przy odwołaniu się do danych z katalogu INFO-EKSPERT Pojazdy Samochodowe Wartości Rynkowe listopad 2006 uwzględniono wartość samochodu będącego rzeczywiście samochodem podobnym /w szczególności co do modelu, rodzaju napędu, przebiegu/ do nabytego wewnątrzwspólnotowo przez strony, a nie wynika to także z uzasadnień wydanych w sprawie decyzji, co narusza art.210 § 4 ordynacji podatkowej. Na zakończenie, chociaż nie ma to istotnego znaczenia dla wyniku sprawy, zauważyć należy, że w okresie od dnia 16 marca 2007r. do dnia 12 września 2007r. postępowanie przed organem I instancji było prowadzone bez uwzględnienia zasady szybkości i koncentracji czynności dowodowych, zaś w okresach od dnia 21 września 2007r. do dnia 22 kwietnia 2008r. oraz od dnia 1 października 2008r. do dnia 4 sierpnia 2009r. nie były podejmowane żadne istotne czynności w sprawie, co świadczy o prowadzeniu postępowania z naruszeniem art.125 § 1 ordynacji podatkowej. Rozpatrując sprawę ponownie organ podatkowy winien uzupełnić materiał dowodowy w zakresie, o którym mowa wyżej, w celu ustalenia rzeczywistego stanu samochodu, którego opodatkowania sprawa dotyczy, a w dalszej kolejności także ustalenia, na podstawie jakiej umowy podatnicy nabyli prawo do rozporządzania samochodem jak właściciel oraz, ewentualnie, przeciętnej ceny stosowanej w Polsce w obrocie samochodami podobnymi. Dokonane ustalenia wraz z ich odniesieniem do materiału dowodowego sprawy z jednej strony, z drugiej zaś – do mających w sprawie zastosowanie przepisów prawa podatkowego, winny znaleźć wyraz w uzasadnieniu wydanej decyzji spełniającym wymogi art.210 § 4 ordynacji podatkowej. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.c/ ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało zaskarżoną decyzję uchylić, zaś na podstawie art.152 tej ustawy orzec, że decyzja ta nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art.200 i art.205 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło