I SA/Lu 765/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek (spr.), Sędziowie Asesor WSA Wojciech Kręcisz,, WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Stażysta Kamil Rutkowski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 lutego 2008 r. sprawy ze skargi Z. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku dotyczącego terminu płatności zaległości podatkowych I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy z dnia [...], nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Z. Z. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu zażalenia Z. Z., utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy z dnia [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o odroczenie płatności zaległości podatkowych. Z akt sprawy wynika, iż wnioskiem z dnia [...] podatnik zwrócił się o odroczenie zapłaty zaległości podatkowych (I i II raty łącznego zobowiązania podatkowego na 2007 r.) wskazując, że ureguluje je w momencie rozpoczęcia sezonu turystycznego oraz opisując trudności w odbudowaniu niezbędnej infrastruktury do prowadzenia tej działalności. Pismem z dnia [...] Wójt Gminy, powołując treść art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, wezwał podatnika do uzupełnienia w terminie 7 dni braku wniosku przez określenie konkretnego terminu do jakiego wnioskowane jest odroczenie zapłaty zaległości, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Po upływie terminu wyznaczonego wezwaniem, Wójt Gminy, postanowieniem z dnia [...] orzekł o pozostawieniu wniosku podatnika bez rozpatrzenia. W zażaleniu podatnik przedstawiał swoje problemy wynikające z wykonania umowy dzierżawy gruntów nad zalewem w J., w tym brak planu zagospodarowania utrudniający inwestowanie na dzierżawionym gruncie, a tym samym uzyskiwanie dochodów niezbędnych na pokrycie opłat. Podobną argumentację zawarł w piśmie z dnia 20 sierpnia 2007 r. skierowanym do SKO w odpowiedzi na powiadomienie o treści uprawnień wynikających z art. 200 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze przytoczyło treść art. 67a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej umożliwiającego organom podatkowym odroczenie zapłaty zaległości podatkowej na wniosek podatnika i wyjaśniło, że w kontekście tego przepisu i treści podania z dnia 21 czerwca 2007 r. , organ I instancji prawidłowo uznał je za wniosek o tę formę ulgi w zapłacie zaległości podatkowych istniejących w dniu złożenia podania. W ocenie Kolegium, ponieważ wnioskodawca warunkował zapłatę zaległości podatkowych rozpoczęciem sezonu turystycznego, które planował na 1 lipca 2007 r. , to uzasadnionym było , w świetle art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej wezwanie do określenia konkretnego terminu do jakiego chciał odroczyć termin zapłaty. Brak uzupełnienia wniosku w zakresie określonym w wezwaniu doręczonym 13 lipca 2007 r., uzasadniał, zdaniem Kolegium, pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia, stosownie do art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Z. Z. nie precyzując zarzutów wobec zaskarżonego postanowienia wnosił o uznanie, że wynikający z zawartej z Gminą umowy z dnia 15 kwietnia 2005 r., obowiązek podatkowy dotyczący przedmiotu dzierżawy nie powinien być wykonywany, a to wobec utrudnień jakie od 2006 r. napotyka dzierżawca w korzystaniu z przedmiotu dzierżawy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą postanowieniu, a ustosunkowując się do wywodów skargi stwierdziło, że nie mają one wpływu na rozstrzygnięcie sprawy zakończonej postanowieniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone i poprzedzające je postanowienie wydane zostały z istotnym naruszeniem art. 169 § 1Ordynacji podatkowej poprzez dowolne uznanie, że wniosek skarżącego nie spełniał wymogów określonych przepisami prawa. Ustosunkowując się w pierwszej kolejności do wniosków zawartych w skardze, Sąd wskazuje, że sprawowana przez sądy administracyjne kontrola zgodności z prawem działań organów administracji publicznej obejmuje badanie legalności decyzji, postanowień i innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, stąd ustalanie treści umowy cywilnoprawnej zawartej przez skarżącego z Gminą , leży poza kompetencją tut. Sądu (art. 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm. oraz art. 3 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. 2002 r. Nr 153, poz. 1270 zez m.). Sąd wyjaśnia równocześnie, że treść § 2 ust. 2 załączonej do skargi umowy, przewidująca ponoszenie przez dzierżawcę ciężaru podatkowego związanego z przedmiotem dzierżawy, odpowiada treści art. 3 ust. 1 pkt 4 lit.a/ ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.) oraz art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku leśnym (Dz.U. 2002 r. Nr 200, poz. 1682 ze zm.), które to przepisy przewidują, iż obowiązek podatkowy w stosunku do nieruchomości i lasów będących własnością jednostek samorządu terytorialnego ciąży na posiadaczu, w tym dzierżawcy. Skoro skarżący był podatnikiem podatku od nieruchomości i podatku leśnego, a jego zobowiązanie podatkowe na 2007 r. ustalone zostało decyzją organu podatkowego (k.1 akt podatkowych), to uprawniony był do wnioskowania o zastosowanie w stosunku do niego ulg w zapłacie podatku przewidzianych w art. 67a Ordynacji podatkowej, w tym – odroczenia zapłaty zaległości podatkowej wraz z odsetkami. Wniosek skarżącego, złożony w dniu [...] wszczął postępowanie podatkowe w przedmiocie odroczenia zapłaty zaległości podatkowych, stosownie do art. 165 § 3 Ordynacji podatkowej, i wobec nie budzącej wątpliwości organu podatkowego treści żądania w tym wniosku zawartego, powinien być załatwiony w terminie wskazanym w art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej. Nie załatwienie wniosku w tym terminie skutkuje nienaliczaniem odsetek od zaległości podatkowych za okres od wszczęcia postępowania do dnia doręczenia decyzji kończącej postępowanie w pierwszej instancji – stosownie do art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej. W niniejszej sprawie organ podatkowy uznał, że wniosek skarżącego nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, bowiem nie zawiera konkretnego terminu, do którego wnioskowane jest odroczenie zapłaty zaległości podatkowych. Zważyć jednak należy, że mający zastosowanie w sprawie art. 67a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej nie warunkuje rozpatrzenia wniosku podatnika wskazaniem przez niego daty odroczenia zapłaty zaległości, a jedynie w takim przypadku możliwe byłoby wezwanie wnioskodawcy do uzupełnienia wniosku pod rygorem pozostawienia go bez rozpatrzenia w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. W wezwaniu formułowanym na podstawie tego przepisu organ podatkowy zobowiązany jest zawsze wskazać przepis prawa procesowego lub podatkowego, który zobowiązuje wnoszącego podanie (wniosek) do spełnienia dodatkowych wymogów podania, bez uzupełnienia których nie jest możliwe rozpatrzenie podania. Wniosek skarżącego spełniał wymogi określone w art. 168 § 2 Ordynacji podatkowej (treść żądania, wskazanie podatnika i jego adresu), a wszelkie wątpliwości organu co do treści żądania powinny być wyjaśnione z udziałem skarżącego w toku postępowania podatkowego wszczętego tym wnioskiem. Oczywistym jest, że każda konkretyzacja wniosku o ulgę w zapłacie podatku lub zaległości podatkowej pozwala na pełniejsze rozpoznanie przesłanek uznania administracyjnego, w ramach którego wniosek jest załatwiany, jednakże wskazanie, że konkretyzacja taka jest wymogiem rozpatrzenia wniosku nie znajduje oparcia w treści art. 67a Ordynacji podatkowej. Ustalenie w jakim terminie (dacie) podatnik będzie mógł zapłacić zaległość podatkową wraz z odsetkami dokonywane być powinno w ramach realizacji obowiązków organu podatkowego wynikających z art. 121, art. 122 oraz art. 123 Ordynacji podatkowej, nakazujących prowadzenie postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie o tych organów, udzielanie w jego toku informacji i wyjaśnień o treści przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie, podejmowanie inicjatywy dowodowej w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego i umożliwianie podatnikowi ustosunkowania się do tych ustaleń, jeśli organ nie może uwzględnić wniosku podatnika. Niezależnie od powyższej oceny, zauważyć należy, iż skarżący we wniosku wskazał, że zapłaty zaległości podatkowych będzie mógł dokonać "w momencie rozpoczęcia sezonu" turystyczno-wypoczynkowego. Z tych względów Sąd, nie będąc związanym wnioskami i zarzutami skargi, orzekł jak w sentencji na podstawie art. 134 § 1, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit.c/ oraz art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.