I SA/Lu 78/19
WyrokWSA w Lublinie2019-10-23
Skład orzekający: Halina Chitrosz-Roicka, Monika Kazubińska-Kręcisz, Ewa Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, złożone po upływie ustawowego terminu, mogą być merytorycznie rozpoznane przez organ egzekucyjny?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny zasadnie odmówił merytorycznego rozpoznania zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, które zostały złożone po upływie ustawowego terminu. Uchybienie terminu powoduje bezskuteczność czynności zobowiązanego i skutkuje odmową ich rozpoznania. Ponadto, zarzut nieistnienia obowiązku podatkowego nie może być skutecznie podniesiony w postępowaniu egzekucyjnym, jeśli istnieje ostateczna decyzja administracyjna nakładająca ten obowiązek, gdyż postępowanie egzekucyjne nie służy weryfikacji merytorycznej decyzji wymiarowej.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), które utrzymało w mocy postanowienie organu egzekucyjnego odmawiające uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty dotyczyły nieistnienia obowiązku podatkowego od środków transportowych oraz braków w tytułach wykonawczych. SKO odmówiło merytorycznego rozpoznania części zarzutów z powodu uchybienia terminu, a pozostałe uznało za niezasadne, wskazując na prawomocne decyzje ustalające obowiązek podatkowy i prawidłowo wystawione tytuły wykonawcze.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka (sprawozdawca) Sędziowie WSA Monika Kazubińska-Kręcisz WSA Ewa Kowalczyk Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Kożuch po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 października 2019 r. sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym I. oddala skargę; II. przyznaje doradcy podatkowemu B. D. od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości [...] zł ([...]), w tym VAT.
I SA/Lu 78/19
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: "SKO") po rozpatrzeniu zażalenia M. P. (dalej: "skarżący") na postanowienie z dnia [...] r., Nr [...] Prezydenta Miasta L. w przedmiocie uznania za niezasadne zarzutów złożonych do postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze nr [...] i [...] i odmowy uwzględnienia zarzutów złożonych do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...], [...], [...], [...] z uwagi na uchybienie terminu do ich złożenia na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 23 § 3 i § 4 pkt 1, art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U z 2018 r., poz. 1314 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") – utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Z jego uzasadnienia wynika, że w dniu [...] r. skarżący złożył zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w oparciu o tytuły wykonawcze wymienione w zawiadomieniu nr [...], zarzucając nieistnienie obowiązku podatkowego. Stwierdził on, że nie jest właścicielem, ani posiadaczem żadnego środka transportowego, dodając nadto, że również w tytułach wykonawczych nie wskazano precyzyjnie, jakiego środka transportowego należności dotyczą i czy w ogóle oparte są na jakiejkolwiek faktycznej podstawie.
Organ egzekucyjny uznał za niezasadne zarzuty nieistnienia egzekwowanego obowiązku oraz niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. złożone do postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze nr: [...] i [...] oraz odmówił uwzględnienia zarzutów złożonych do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr: [...], [...], [...], [...] z uwagi na uchybienie terminu do ich złożenia.
W zażaleniu, skarżący podał, że przyjęcie za zasadne tytułów wykonawczych za rzekome zobowiązania podatkowe jest nieracjonalne i godzące w zasady praworządności oraz dochodzenia prawdy obiektywnej określone w art. 6 i art. 7 k.p.a., wyjaśniając, że nie posiada środka transportu opisanego w decyzjach, a nadto, iż Sąd Rejonowy w L. postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt [...] [...] przyznał byłej żonie mieszkanie, a jemu zarejestrowany na żonę wrak autobusu marki M. , mający kilkadziesiąt lat, bez silnika. Wyjaśnił, że nigdy nie otrzymał dowodu rejestracyjnego tego pojazdu i nigdy nie nastąpiło legalne, oficjalne wydanie tego pojazdu. Autobus nigdy też nie był przez niego użytkowany. W jego ocenie, obciążanie go zobowiązaniami podatkowymi za pojazd, którego nie posiada i nie używa, godzi w zasady racjonalnego pojmowania prawa podatkowego.
SKO w rozpoznaniu zażalenia podniosło na wstępie, że organ egzekucyjny prowadzi wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne w oparciu o tytuły wykonawcze nr [...], [...], [...], [...], [...] i [...], które obejmują zaległość z tytułu podatku od środków transportowych osób fizycznych. Odpisy tytułów wykonawczych doręczono mu odpowiednio:
- nr: [...] i [...] w dniu [...] r.,
- nr: [...] i [...] w dniu [...] r.,
- nr [...] w dniu [...],
- nr [...] w dniu [...] r.
Podkreślając, że stosownie do art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., zgłoszenie do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, przysługuje w terminie 7 dni, o czym skarżący został pouczony w ww. tytułach egzekucyjnych, SKO stwierdziło, że skoro odpisy tytułów wykonawczych nr [...] i [...] zostały doręczone mu w dniu [...] r., nr [...] w dniu [...] r., nr [...] w dniu [...] r., natomiast pismo zawierające zarzuty zostało złożone w dniu [...] r., doszło do uchybienia 7-dniowego terminu do złożenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uchybienie terminu do złożenia zarzutów powoduje bezskuteczność czynność zobowiązanego i skutkuje odmową ich merytorycznego rozpatrzenia przez organ egzekucyjny.
Co się tyczy tytułów wykonawczych nr [...] i [...] doręczonych zobowiązanemu w dniu [...] r, wobec czego zachowany został termin do wniesienia zarzutów, SKO podało, że z treści pisma, wniesionego w dniu 4 lipca 2018 r. wynika, że ich podstawy skarżący upatruje w nieistnieniu egzekwowanego obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.), zarzucając jednocześnie, że tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. (tj. pkt 10).
Zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2007 r., sygn. akt I FPS 4/06 bezprzedmiotowe jest wydanie postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów w przypadku, gdy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym. W niniejszej sprawie wierzycielem i organem egzekucyjnym jest Prezydent Miasta L.. Dlatego zaskarżone postanowienie stanowi również stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów.
SKO wyjaśniło, że podstawą do wystawienia tytułów wykonawczych nr [...] i [...] były decyzje Prezydenta Miasta L. z dnia [...] r. nr [...] i nr [...] obejmujące podatek od środków transportowych za lata 2016 i 2017 za pojazd marki M. . Decyzje zostały skarżącemu doręczone w dniu [...] r. i nie wniesiono od nich odwołań. W związku z nieuregulowaniem zobowiązań skierowano do podatnika upomnienie z dnia [...] r., doręczone w dniu [...] r., a następnie wystawiono ww. tytuły wykonawcze. Dodało, że kwestie opodatkowania podatkiem od środków transportowych regulują przepisy rozdziału 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1445 ze zm., zwanej dalej u.p.o.l.). Zgodnie z art. 9 ust. 1 u.p.o.l., obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych, ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych będących właścicielami środków transportowych. Stosownie do art. 9 ust. 4 u.p.o.l., obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a w przypadku nabycia środka transportowego zarejestrowanego - od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty. Obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, wygasa z końcem miesiąca, w którym środek transportowy został wyrejestrowany lub wydana została decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, lub z końcem miesiąca, w którym upłynął czas, na który pojazd powierzono (art. 9 ust. 5 u.p.o.l.).
Jak wynika z akt sprawy i treści zażalenia autobus marki M. został nabyty w trakcie trwania małżeństwa E. i M. P. ze środków wspólnych i w dniu 2 sierpnia 1990 r. został zarejestrowany na E. P.. W wyniku podziału majątku wspólnego, przedmiotowy pojazd przypadł skarżącemu, który pomimo posiadania tytułu własności i obowiązku przerejestrowania pojazdu wynikającego z art. 78 ust. 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U z 2018 r. poz. 1990) nie zgłosił zmiany właściciela pojazdu i w rejestrze pojazdów Urzędu Miasta L.. Ww. pojazd nadal zarejestrowany jest na E. P. z adnotacją o zgłoszeniu w dniu [...] r. zbycia tego pojazdu na rzecz skarżącego.
Odnosząc się do jego twierdzeń, że nie posiada i nie użytkuje pojazdu, a także iż nigdy nie został mu oficjalnie wydany SKO stwierdziło, że okoliczności te nie mają znaczenia w przypadku przeniesienia własności rzeczy oznaczonych co do tożsamości (tj. ww. autobusu), bowiem w myśl art. 155 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1025 ze zm.) umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo, że strony inaczej postanowiły. Inaczej niż przy przeniesieniu własności rzeczy oznaczonych co do gatunku, gdzie warunkiem przeniesienia własności jest przeniesienie posiadania rzeczy, czyli fizycznego wydania rzeczy nabywcy. Przy rzeczach oznaczonych co do tożsamości własność przenoszona jest na podstawie umowy. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z orzeczeniem sądu zamiast typowej umowy przenoszącej własność. Postanowienie sądu o podziale majątku zastępuje zgodne oświadczenia woli stron, a w myśl art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1974 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360 ze zm.) orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Dlatego wbrew twierdzeniom skarżącego należało uznać, że jest on właścicielem ww. pojazdu i tym samym podatnikiem podatku od środków transportowych, zaś fakt jego nieużywania oraz stanu technicznego (dopóki pojazd nie zostanie wyrejestrowany) pozostają bez znaczenia dla sprawy. W tym stanie rzeczy nie można uznać zarzutu nieistnienia egzekwowanego obowiązku za zasadny.
W dalszej kolejności rozpatrując zarzut dotyczący braków w wystawionych tytułach wykonawczych, SKO, po przytoczeniu treści przepisu art. 27 § 1 u.p.e.a., że tytuł wykonawczy powinien zawierać m.in. treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej - także określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek. Tytuły wykonawcze nr [...] i [...] zawierają treść podlegającego egzekucji obowiązku wskazując, a mianowicie, że jest to podatek od środków transportowych od osób fizycznych za lata 2016 i 2017 ze wskazaniem również aktu normatywnego regulującego ten obowiązek, jako podstawę prawną wskazano orzeczenie podając również jego nr i datę wydania. Tytuły wykonawcze zawierają także stwierdzenie, że należności pieniężne są wymagalne, jednocześnie określono ich wysokość, termin od którego nalicza się odsetki, rodzaj oraz stawkę tych odsetek. Z treści przepisu art. 27 § 1 u.p.e.a. nie wynika natomiast, że tytuł wykonawczy powinien zawierać oznaczenie konkretnego środka transportowego, jego rodzaju, marki czy nr rejestracyjnego, dlatego brak takich informacji w dokumencie nie może być kwalifikowany jako naruszenie prawa.
W skardze do Sądu, skarżący zarzucił naruszenie art. 6 w zw. z art. 7 k.p.a., art. 75 k.p.a. i art. 77 k.p.a., wywodząc, że wbrew zebranym w sprawie dowodom świadczącym niezbicie, że nie był ani posiadaczem ani użytkownikiem pozostałości złomowej autobusu porzuconego w [...] r., który z końcem [...] r. zgodnie z art. 174 kc stał się, przez zasiedzenie własnością Skarbu Państwa (lub mienia komunalnego Miasta L.), organy przyjęły że ciążyło na nim zobowiązanie podatkowe od środków transportowych.
Argumentował nadto, że "wszystkie tytuły wykonawcze zaskarżył w terminie ustawowym i z najwyższą starannością terminów ustawowych od dnia pokwitowania każdej decyzji".
W uzasadnieniu, skarżący podał, że od 25 lat jest ścigany za rzekome zobowiązania podatkowe od środka transportu - wraku autobusu, "pozostałości złomowej", której nie użytkuje, nie użytkował od [...] r. ani też nie przejął nigdy jego posiadania. Właścicielką autobusu była E. P., na której wniosek Sąd Rodzinny w L. postanowieniem z dnia [...] r. przyznał jej wartościowe mieszkanie przy ul. [...] w L., a skarżącemu stanowiący jej własność wrak autobusu (bez silnika) mający kilkadziesiąt lat, który był zarejestrowany w Wydziale Komunikacji Miasta L. na nazwisko E. P.. Na rozprawie sądowej wyraził zgodę na tak niesprawiedliwy podział pod warunkiem, że żona dokona przerejestrowania na niego tego autobusu. Tymczasem nigdy nie przekazała mu dowodu rejestracyjnego i nie wydała pojazdu w sposób legalny. Wrak autobusu stał porzucony i jako mienie ruchome porzucone po 3 latach z końcem [...] r. stał się własnością Skarbu Państwa jako tzw. "pozostałość złomowa". Mający kilkadziesiąt lat wrak autobusu, który "wrósł w Ziemię" powinien zostać wyrejestrowany i zezłomowany przez Urząd Miasta L..
Skarżący zwrócił się z wnioskiem, "ażeby wreszcie zaprzestano dokuczania mu nieustannymi decyzjami administracyjnymi za posiadanie środka transportu, którego nie przejął w posiadanie i użytkowanie i który jako pozostałość złomowa faktycznie nie istnieje".
W odpowiedzi na skargę, SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie było postanowienie SKO w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne.
W kontekście zaskarżonego rozstrzygnięcia i zarzutów skargi, oceny wymagają dwie kwestie. Jedna dotycząca odmowy uwzględnienia zarzutów złożonych do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr: [...], [...], [...], [...] z uwagi na uchybienie terminu do ich złożenia, druga zaś - uznania za niezasadne zarzutów złożonych do postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze nr [...] i [...] określonych: jako nieistnienie egzekwowanego obowiązku oraz niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.
Z akt administracyjnych wynika, że organ egzekucyjny prowadzi wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne w oparciu o tytuły wykonawcze nr [...], [...], [...], [...], [...] i [...], które obejmują zaległość z tytułu podatku od środków transportowych osób fizycznych. Odpisy tytułów wykonawczych doręczono skarżącemu odpowiednio:
- nr [...] i [...] w dniu [...] r.,
- nr [...] i [...] w dniu [...] r.,
- nr [...] w dniu [...] r.,
- nr [...] w dniu [...] r.
W sytuacji, gdy pismo zawierające zarzuty zostało złożone w dniu [...] r., zasadnie SKO stwierdziło, iż doszło do uchybienia 7-dniowego terminu do złożenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego odnośnie podstawie tytułów wykonawczych nr: [...], [...], [...], [...], a to zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. Stąd też twierdzenie skarżącego, że "wszystkie tytuły wykonawcze zaskarżył w terminie ustawowym i z najwyższą starannością terminów ustawowych od dnia pokwitowania każdej decyzji" jest nie do zaakceptowania.
Należy przy tym zauważyć, że przepisy u.p.e.a. nie regulują formy prawnej rozstrzygnięcia organu administracji w razie uchybienia terminu do zgłoszenia zarzutów. W przepisie art. 34 § 4 jest jedynie mowa, że "organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego (...)". Orzecznictwo sądów administracyjnych w tej kwestii nie jest jednolite. W razie uchybienia terminu do wniesienia zarzutów niektóre sądy uznają, że powinno się wówczas oddalić zarzuty (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 15 stycznia 2009 r. sygn. akt I SA/Bk 361/08, LEX nr 478764) bądź pozostawić zarzuty bez rozpoznania (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 lipca 2008 r. sygn. akt I SA/Po 443/08, LEX nr 524110) bądź umorzyć postępowanie w przedmiocie zarzutów (wyrok NSA z dnia 24 października 2000 r. sygn. akt I SA/Ka 712/99, LEX nr 44897; wyrok NSA z dnia 8 lutego 1994 r. sygn. akt SA/Wr 1463/93, niepubl.), bądź nie uwzględnić zarzutów z powodu ich wniesienia po upływie terminu (wyrok NSA z dnia 1 października 1999 r. sygn. akt I SA/Lu 722/98, niepubl.; wyrok WSA w Łodzi z dnia 24 kwietnia 2008 r. sygn. akt III SA/Łd 19/08, LEX nr 524102).
W ocenie Sądu treść uzasadnienia wydanego postanowienia wskazuje na to, że organ egzekucyjny respektował zasadę, zgodnie z którą uchybienie terminu do wniesienia zarzutów, przy jednoczesnym braku wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności, powoduje jej bezskuteczność. Dlatego forma rozstrzygnięcia mogła zostać zaakceptowana.
Przechodząc do uznania za niezasadne zarzutów złożonych do postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze nr [...] i [...] określonych jako nieistnienie egzekwowanego obowiązku oraz niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. należy także podzielić stanowisko organów obu instancji.
Postępowanie egzekucyjne ma na celu doprowadzenie do realizacji obowiązku zobowiązanego, który został na niego nałożony ostateczną decyzją administracyjną lub z mocy prawa w ramach samoopodatkowania, a nie jest przez niego wykonywany dobrowolnie.
W ocenie Sądu, wbrew argumentom skarżącego, zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. W szczególności nie można podzielić zarzutu o nieistnieniu obowiązku objętego tytułem wykonawczym (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.). Jak słusznie wskazał organ odwoławczy, podstawę nałożonego na zobowiązanego obowiązku stanowiła prawomocna i ostateczna decyzja.
Zaznaczyć trzeba, iż ustawodawca powiązał powstanie (i istnienie) obowiązku podatkowego z własnością pojazdu (art. 9 ust.1 u.p.o.l.), a nie z realizacją obowiązku rejestracyjnego. Przepis art. 9 ust. 5 u.p.o.l., dotyczy wyłącznie momentu ustania obowiązku podatkowego w sytuacji wyrejestrowania środka transportowego, czyli elementu wtórnego względem istnienia (powstania) obowiązku, o którym mowa w art. 9 ust. 1 u.p.o.l. (wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2018 r., sygn., akt II FSK 3161/16 - http://cbosa.nsa.gov.pl).
Środek prawny w postaci zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej nie służy weryfikacji postępowania administracyjnego (wymiarowego), w którym orzeczono o istnieniu obowiązku, lecz jedynie weryfikacji czynności organu egzekucyjnego.
W ocenie Sądu dopóki istnieje decyzja zobowiązująca stronę do zapłaty podatku od środków transportowych, nie sposób uznać, że egzekwowany obowiązek nie istnieje.
Podnieść należy, że z art. 29 § 1 u.p.e.a. wynika, iż organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Uznać zatem należy, że przepis art. 29 § 1 u.p.e.a. nie obliguje, ani też nie uprawnia organu do zweryfikowania podstawy prawnej obowiązku podlegającego egzekucji, gdyż oznaczałoby to niedopuszczalne w postępowaniu egzekucyjnym wkraczanie w ustalenia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną. W toku postępowania egzekucyjnego nie bada się zatem sprawy od strony merytorycznej, gdyż powodowałoby to w istocie przekształcenie postępowania egzekucyjnego w trzecią instancję. Do tego celu służą środki dostępne w toku postępowania administracyjnego zwykłego (odwołanie, zażalenie) bądź nadzwyczajnego – w razie wystąpienia kwalifikowanych wad aktu (m.in. wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego lub o stwierdzenie nieważności decyzji). Stanowiące obowiązek organu egzekucyjnego, badanie istnienia obowiązku oznacza zatem sprawdzenie, czy istnieje (tj. czy nie został wykonany) obowiązek wskazany w tytule wykonawczym. Powołany przepis art. 29 § 1 u.p.e.a. nie przewiduje natomiast badania zasadności obowiązku podlegającego egzekucji, tj. czy decyzja, na mocy której nałożono ten obowiązek, była zgodna z prawem (vide: wyrok NSA z dnia 16 listopada 2010 r., sygn. akt I OSK 1508/10, Lex nr 745053, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 26 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Sz 73/16, Lex nr 2116111).
Z tego też punktu widzenia, podnoszone przez skarżącego kwestie związane z autobusem marki M. nie mogły być wzięte pod uwagę, w szczególności zaś okoliczność, że ww. autobus "przekształcony został w złomową pozostałość" nie mogła skutkować wygaśnięciem obowiązku podatkowego. Wbrew temu, co wywodzi skarżący – przedmiotowy pojazd był jego własnością, na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w L. [...] z dnia [...] r. sygn. akt [...] [...], o podziale majątku wspólnego.
Trafnie także SKO oceniło jako niezasadny zarzut dotyczący niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem, tytuł wykonawczy zawiera:
1) oznaczenie wierzyciela;
1a) oznaczenie organu albo organów, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług (Dz. U. poz. 868 oraz z 2018 r. poz. 107 i 650);
2) wskazanie imienia i nazwiska lub firmy zobowiązanego i jego adresu, a także NIP lub numeru PESEL, jeżeli zobowiązany taki numer posiada;
3) treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej - także określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek;
4) wskazanie zabezpieczenia należności pieniężnej hipoteką przymusową albo przez ustanowienie zastawu skarbowego lub rejestrowego lub zastawu nieujawnionego w żadnym rejestrze, ze wskazaniem terminów powstania tych zabezpieczeń;
5) wskazanie podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej, jeżeli należność korzysta z tego prawa i prawo to nie wynika z zabezpieczenia należności pieniężnej;
6) wskazanie podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej;
7) datę wystawienia tytułu, podpis, imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela;
8) pouczenie zobowiązanego o skutkach niezawiadomienia organu egzekucyjnego o zmianie miejsca pobytu;
9) pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego;
10) klauzulę organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej;
11) wskazanie środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych;
12) datę doręczenia upomnienia, a jeżeli doręczenie upomnienia nie było wymagane, podstawę prawną braku tego obowiązku;
13) datę doręczenia zobowiązanemu powiadomienia o wniosku o egzekucję administracyjnej kary pieniężnej lub grzywny administracyjnej, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy, o której mowa w pkt la;
14) datę, do której można prowadzić egzekucję należności pieniężnej, o której mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. g.
Sporne tytuły wykonawcze nr: [...] i [...] wszystkie te elementy zawierały. W szczególności m.in. treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w związku z tym, że egzekwowany obowiązek ma charakter należności pieniężnych – określona została ich wysokość, termin, od którego nalicza się odsetki, oraz rodzaj i stawki tych odsetek. W szczególności w ww. tytułach wskazano, że egzekucja dotyczy podatku od środków transportowych od osób fizycznych za lata odpowiednio 2016 i 2017 z podaniem aktu normatywnego regulującego ten obowiązek, oraz ze wskazaniem numerów i dat decyzji stanowiących podstawę egzekucji.
Zasadnie SKO wywiodło, że z treści przepisu art. 27 § 1 u.p.e.a. nie wynika, aby tytuł wykonawczy miał zawierać oznaczenie konkretnego środka transportowego, jego rodzaj, markę, czy nr rejestracyjny, jak to twierdzi skarżący.
Z powyższych względów, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów art. 6 w zw. z art. 7 k.p.a., art. 75 k.p.a. i art. 77 k.p.a. i stosownie do przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) – skargę oddalił.
O kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 § 1 ww. ustawy w związku z § 6 ust. 1 pkt 2 i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie ponoszenia prze Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2018 r. poz. 1688 ze zm.), na które składa się wynagrodzenie pełnomocnika ([...] zł), podwyższone o kwotę VAT.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło