I SA/Lu 803/09

PostanowienieWSA w Lublinie2010-10-07

Skład orzekający: Sędzia NSA Anna Kwiatek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja finansowa i majątkowa strony, w tym prowadzone postępowanie egzekucyjne i zajęcie majątku, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja finansowa i majątkowa strony, obejmująca niski dochód z działalności gospodarczej przeznaczany na utrzymanie rodziny, partycypowanie w utrzymaniu córki, otrzymywanie świadczenia rehabilitacyjnego oraz prowadzone postępowanie egzekucyjne z zajęciem majątku, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd podkreślił, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
K. K. złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA w Lublinie i wniósł o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i pasierbicą, partycypuje w utrzymaniu córki z pierwszego małżeństwa. Jego dochód z działalności gospodarczej wynosi ok. 2.500-2.600 zł miesięcznie, a dodatkowo otrzymuje świadczenie rehabilitacyjne. Cały dochód przeznacza na utrzymanie rodziny. Posiada mieszkanie, działkę i kilka samochodów, jednak wobec niego prowadzone jest postępowanie egzekucyjne, a jego majątek jest zajęty. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, ale pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Kwiatek po rozpoznaniu w dniu 7 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od czerwca do grudnia 2004 r. - w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych; p o s t a n a w i a : - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych Wraz ze skargą kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 24 marca 2010 r., sygn. I SA/Lu 803/09, K. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z uzasadnienia złożonego na urzędowym formularzu PPF wniosku oraz dodatkowych dokumentów odnoszących się do sytuacji finansowej skarżącego złożonych w sprawie I SA/Lu 859/09 wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną i córką żony. Córka skarżącego z pierwszego małżeństwa nie mieszka ze skarżącym (uczy się w A.), lecz skarżący partycypuje w jej utrzymaniu. Źródłem utrzymania rodziny jest dochód z działalności gospodarczej skarżącego, z czego strona uzyskuje około 2.500 -2.600 zł miesięcznie (kwotę tę wnioskodawca zamieścił w rubryce dochód brutto). Skarżący pobiera też (do 18 listopada 2010 r.) świadczenie rehabilitacyjne (870 zł miesięcznie). Cały miesięczny dochód z działalności gospodarczej wnioskodawca przeznacza na pokrycie kosztów utrzymania własnego i rodziny. W skład majątku K. K. wchodzą: mieszkanie o pow. 68 m2, niezabudowana działka o pow. 0,36 ha, Mercedes Benz rok 2004, Man rok 1996, Mercedes Benz rok 1998, Mitsubishi Spacestar rok 2003, Daevo Nubira rok 2005, VW Passat rok 2001, przy czym prowadzone jest wobec niego postępowanie egzekucyjne i cały jego majątek jest przedmiotem zajęcia dokonanego przez Urząd Skarbowy. Postanowieniem z dnia 7 września 2010 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie odmówił K. K. przyznania prawa pomocy. Od powyższego postanowienia pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw. Argumentował, że skarżący nie posiada środków na zapłacenie wpisu od skargi kasacyjnej, na co znaczący wpływ ma prowadzenie wobec niego egzekucji administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wniesienie sprzeciwu przez stronę powoduje, że zaskarżone postanowienie traci moc, a Sąd na nowo rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 243 ( 1, 245 ( 1 i 2, art. 246 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego trakcie. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego /( 2/, zaś w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego / ( 3/. Zgodnie z art. 246 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, beż uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący K. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W ocenie Sądu, przedstawiona przez skarżącego sytuacja majątkowa i finansowa uzasadnia zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych, ponieważ z przedstawionej we wniosku oraz dodatkowych dokumentów wynika, że skarżący nie jest w stanie wygospodarować środków finansowych na prowadzenie postępowania sądowego na jego obecnym etapie. Osiągany przez K. K. z działalności gospodarczej dochód w wysokości 2.500 - 2.600 zł w całości jest przeznaczane na bieżące potrzeby rodziny, a skarżący częściowo też utrzymuje córkę z pierwszego małżeństwa. W ocenie Sądu trudno też byłoby wymagać od skarżącego, aby na poczet kosztów sądowych przeznaczył środki otrzymywane z okresowo przyznanego świadczenia rehabilitacyjnego (z uwagi na schorzenie wirusowego zapalenia wątroby typu "C") – charakter tych środków pieniężnych wskazuje na konieczność ich wydatkowania na cele związane z leczeniem strony, i z oczywistych względów nie może być brane pod uwagę przy ocenie sytuacji finansowej strony pod kątem możliwości uiszczenia kosztów sądowych. Ponadto, na skarżącym ciąży obowiązek zapłacenia wpisu od skargi kasacyjnej również w sprawach I SA/Lu 805/09 oraz I SA/Lu 859/09, co również nie pozostaje bez znaczenia dla oceny możliwości finansowych strony w zestawieniu z kosztami, jakie powinien uiścić. Sąd ma na też na względzie okoliczność prowadzonej wobec strony egzekucji administracyjnej i fakt zajęcia posiadanych przez niego nieruchomości i samochodów. Okoliczność zajęcia ich nie oznacza wprawdzie niemożności wykorzystywania ich w prowadzonej działalności gospodarczej (skarżący zresztą działalność tę prowadzi i wykazuje dochód), uniemożliwia jednak swobodne dysponowanie tymi rzeczami. Rozstrzygnięcie oparto na podstawie przepisu art. 260 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło