I SA/Lu 822/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Małysz po rozpoznaniu w dniu 14 października 2013r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A spółki z o.o. w na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku od gier za czerwiec 2011r. postanawia - odmówić przyznania A spółce z o.o. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi. W związku z wniesieniem skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...], nr [...], odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier za czerwiec 2011r., "A" spółka z o.o. w L. wniosła o przyznanie pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi. W uzasadnieniu wniosku, zawartym zarówno w skardze, jak i w formularzu urzędowym PPPr, skarżąca podała, że nie ma środków na uiszczenie wpisu, co potwierdzają dane zawarte w zeznaniu CIT-8 oraz sprawozdaniu finansowym za 2012r. - wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi 1.410.000 zł, przy czym jest to wartość nominalna, natomiast wartość rzeczywista kapitału jest ujemna i wynosi – 8230,75 zł, a ostatni rok obrachunkowy zakończył się stratą w kwocie 324890,33 zł. Wyjaśniła, że posiada środki trwałe o wartości 249.062,79 zł, które stanowią głównie nieczynne automaty do gier, aktualnie niewykorzystywane ze względu na czynności podjęte przez Izbę Celną. Wskazała także, że posiada 1 rachunek bankowy, na którym (według stanu na koniec maja 2013r.) zgromadzone były środki pieniężne w wysokości 1.068,61 zł. Do wniosku załączyła zeznanie CIT-8 za 2012r., sprawozdanie finansowe za 2012r. oraz wyciąg z rachunku bankowego za okres 5.03. - 5.04.2013r. (wszystkie dokumenty w kserokopiach poświadczonych za zgodność z oryginałem). Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2013r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy. W sprzeciwie, wniesionym w ustawowym terminie, skarżąca zarzuciła, że nie zostało uwzględnione, iż w 2012 r. poniosła wysokie koszty uzyskania przychodów, co w konsekwencji wygenerowało stratę za ten rok, pominięto też okoliczność, że podana wartość kapitału zakładowego to jedynie wartość nominalna a nie rzeczywista, a posiadane środki trwałe to nieczynne automaty do gier, których nie można wykorzystać. Skarżąca podniosła także, że wprawdzie wpis od skargi w niniejszej sprawie nie jest wysoki, jednakże nie można pominąć, że skarży ona również dalsze 23 decyzje organów celnych w przedmiocie nadpłaty za poszczególne okresy 2010 i 2011 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wynikającą z przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz.270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", w szczególności jej art.199, zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Celem zaś instytucji prawa pomocy jest zagwarantowanie dostępu do sądu podmiotom, których wyjątkowo trudna sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie takich kosztów. Ponieważ skarżąca jest osobą prawną i wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi; por.: art.244 § 1 i art.245 § 1 i 3 p.p.s.a.) wskazać należy, że zgodnie z art.246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. osobie prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z przepisu tego wynika zatem, że osoba prawna zobowiązana jest wykazać, że nie ma środków pozwalających jej na poniesienie kosztów postępowania. Podkreślić przy tym należy, że przez pojęcie "środki" należy rozumieć zarówno wszelkie środki finansowe, w tym gromadzone na rachunkach bankowych, wartość środków trwałych, a także wysokość kapitału zakładowego, rzeczywiste możliwości płatnicze nie mogą więc być odczytywane przez pryzmat np. wyłącznie kwoty wolnych środków zgromadzonych na rachunku bankowym. Uwzględniając powyższe stwierdzić, zdaniem sądu, należy, że skarżąca nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na uiszczenie wpisu od skargi w sprawie niniejszej, nawet przy uwzględnieniu, że obciążać ją mogą koszty sądowe także w innych sprawach, w których jest stroną. Zauważyć należy, że w 2012r. skarżąca uzyskała przychody w wysokości 2.170.780,45 zł, a jednocześnie poniosła koszty uzyskania przychodów w kwocie 2.434.838,66 zł (część z tych kosztów nie miała charakteru wydatków bieżącego okresu). Przy tej kwocie kosztów wysokość wpisu w niniejszej sprawie (310 zł) jest wielkością marginalną. Ponadto podkreślić w tym kontekście należy, że skarżąca, jako podmiot gospodarczy prowadzący działalność gospodarczą, planując wydatki w ramach tej działalności powinna uwzględnić również potrzebę gromadzenia środków na koszty związane z udziałem w ewentualnych postępowaniach sądowych i liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów na ten cel. Koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu za wszystkimi pozostałymi kosztami prowadzenia działalności gospodarczej, a ich wystąpienie wchodzi w zakres ryzyka prowadzonej działalności gospodarczej. Niezależnie od powyższego podnieść należy, że skarżąca nie wykazała także, iż nie ma możliwości pozyskania środków na pokrycie kosztów sądowych ze źródeł innych niż bieżące przychody z działalności gospodarczej, np. z kredytu lub pożyczki albo z wykorzystania posiadanego majątku w postaci budynków lub lokali. Wobec powyższego, uznając, że odmowa przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie nie pozbawi skarżącej konstytucyjnego prawa do sądu, na podstawie art.246 § 2 pkt 2 w związku z art.260 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.