I SA/Lu 851/14

WyrokWSA w Lublinie2015-01-30

Skład orzekający: Małgorzata Fita, Krystyna Czajecka-Szpringer, Andrzej Niezgoda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość, która jest w złym stanie technicznym i wymaga remontu, ale nie jest w stanie katastrofalnym grożącym zawaleniem, może być uznana za nieruchomość związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, nawet jeśli podatnik prowadzi działalność w innym miejscu?
Ratio decidendi
Nieruchomość, która jest w złym stanie technicznym i wymaga remontu, ale nie jest w stanie katastrofalnym grożącym zawaleniem, może być uznana za nieruchomość związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej, jeśli podatnik ma zamiar jej remontu i wykorzystania w przyszłości do celów tej działalności. "Względy techniczne" wyłączające nieruchomość z opodatkowania jako związanej z działalnością gospodarczą muszą mieć charakter trwały i uniemożliwiać wykorzystanie nieruchomości, a nie być jedynie przejściowymi wadami wynikającymi z planowanych remontów.
Stan faktyczny
Skarżąca kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o ustaleniu wysokości podatku od nieruchomości za 2014 r. dla nieruchomości stanowiącej pawilon handlowy. Skarżąca zarzucała, że nieruchomość nie jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej i istnieją względy techniczne uzasadniające jej wyłączenie spod opodatkowania. Podkreślała zły stan techniczny budynku, sprzeczność między opiniami technicznymi oraz fakt prowadzenia działalności stomatologicznej w innym miejscu i nabycia nieruchomości do majątku prywatnego. Sąd oddalił skargę, uznając, że stan techniczny budynku nie wyklucza jego wykorzystania do działalności gospodarczej w przyszłości.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Fita (sprawozdawca), Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer, WSA Andrzej Niezgoda, Protokolant sekretarz sądowy Julita Kula, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 30 stycznia 2015r. sprawy ze skargi D. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2014r. - oddala skargę. I SA/Lu 851/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm., dalej – O.p.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej – SKO, Kolegium) po rozpatrzeniu odwołania D. M. (dalej – strona, skarżąca) od decyzji Prezydenta Miasta (dalej – organ pierwszej instancji) z dnia [...] r. w przedmiocie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2014 r., utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podało, że decyzją z dnia [...] r. organ pierwszej instancji ustalił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2014 r. w kwocie [...] zł solidarnie D. M. i P. M. - współwłaścicielom nieruchomości położonej w L. przy ul. K. opodatkowując grunty o pow. 335 m2 przy zastosowaniu stawki przewidzianej dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz budynki o pow. 130 m2 przy zastosowaniu stawki przewidzianej dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej lub budynków mieszkalnych zajętych na prowadzenie działalności. W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik strony zarzucił jej: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 1 a ust. 1 pkt 3 i ust. 1 pkt 1 a i 2 b ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r., nr 95, poz. 613, dalej – u.p.o.l.), poprzez błędne przyjęcie, że nieruchomość jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej i przez błędne ustalenie, że nie istnieją żadne względy techniczne dotyczące nieruchomości uzasadniające jej wyłączenie spod opodatkowania oraz 2) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na treść decyzji, tj.: art. 122, art. 187, art. 191, art. 198 O.p. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Z tych względów pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Po rozpatrzeniu sprawy, SKO ustaliło, że skarżąca i P. M. prowadzą działalność gospodarczą w zakresie praktyki lekarskiej dentystycznej od 13 marca 2013 r. Oboje są współwłaścicielami nieruchomości położonej w L. przy Al. K. o pow. 335 m2 stanowiącej działkę oznaczoną nr ew. [...] obręb [...] R. A gmina (umowa sprzedaży z dnia 14 grudnia 2012 r.). Nieruchomość zabudowana jest budynkiem pawilonu handlowego o pow. 130 m2 stanowiącym odrębną nieruchomość, dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą nr [...] (umowa sprzedaży z dnia 9 sierpnia 2010 r.). Postanowieniem z dnia 26 maja 2014 r. SKO zleciło organowi pierwszej instancji przeprowadzenie dowodu z oględzin nieruchomości położonej w L. przy ul. K. zabudowanej budynkiem pawilonu handlowego na okoliczność zaistnienia względów technicznych uniemożliwiających wykorzystywanie przedmiotu opodatkowania do prowadzenia działalności gospodarczej. Oględziny zostały przeprowadzone w dniu 23 czerwca 2014 r. Do protokołu oględzin podatnicy oraz pełnomocnik podali, że: 1) w budynku brak ocieplenia i instalacji elektrycznej, rachunki za media przychodzą tylko za gotowość przesyłu, 2) dach budynku do wymiany, pęknięcia stropu i namoknięty strop do wymiany, 3) dach przecieka, zacieki na suficie, podłodze i posadzce, 4) pęknięte ściany, 5) cała stolarka do wymiany, 6) brak szyb, 7) położone w 2013 r. tynki pokryły się pleśnią, wymagały wymiany i użycia środka grzybobójczego, 8) brak ogrzewania, kotła grzewczego, 9) brak elewacji zewnętrznej, zniszczona, 10) budynek nie spełnia norm techniczno-termicznych, 11) zewnętrzna nawierzchnia i ogrodzenie do wymiany, 12) odwodnienie budynku do wymiany. W toku oględzin sporządzono dokumentację fotograficzną - stanowi ona załącznik do protokołu oględzin. Niezależnie od powyższych dowodów, w aktach sprawy znajdują się dowody w postaci: opisu technicznego do projektu zmiany użytkowania budynku, sporządzonego przez arch. J. B. (k. 27-22 akt sprawy), opisu technicznego do projektu zmiany użytkowania budynku sporządzonego przez arch. J. B. (k. 21-18 akt sprawy) oraz potwierdzenie przyjęcia zmiany sposobu użytkowana obiektu z dnia 13 października 2010 r. (k. 17 akt sprawy), wypis z ewidencji (k. 1 akt sprawy) oraz opinia sporządzona przez mgr. inż. T. L. Na podstawie powyższych dowodów Kolegium ustaliło, że wobec wybudowanego w 1969 r., a nabytego przez podatników w 2010 r., budynku pawilonu handlowego o pow. 130 m2 - został zgłoszony zamiar zmiany sposobu użytkowania na gabinety stomatologiczne wraz z wykonaniem robót budowlanych. Jakkolwiek załączone do akt sprawy opisy techniczne arch. J. B. nie zawierają wyraźnego określenia daty, w jakiej zostały sporządzone i jak został oceniony stan techniczny budynku - z okoliczności, iż budynek został nabyty w dniu 9 sierpnia 2010 r., oraz z okoliczności, że w dniu 13 października 2010 r. zostało wydane potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania - wynika, że powyższe opisy techniczne sporządzone zostały pomiędzy sierpniem a październikiem 2010 r. W opisie technicznym przedstawiono stan techniczny budynku w następujący sposób: "Budynek dawnego pawilonu handlowego jest parterowy, został zrealizowany w latach 60-70 ubiegłego wieku jako pawilon spożywczy "A", w okresie późniejszym użytkowany jako sklep z art. odzieżowymi, w technologii tradycyjnej, ściany konstrukcyjne murowane, dach - konstrukcja żelbetowa ze stropem podwieszonym (płyty gipsowo-kartonowe na ruszcie metalowym). Elewacja - ściany zewnętrzne - tynk cementowo-wapienny kat. III z wyprawą elewacyjną (nakrapiany). Tynki wewnętrzne kat. III cementowo-wapienne Lokal posiada posadzki z terakoty, sanitariaty - terakota. Stolarka okienna typowa PCV okna współczynnik 1,10, stolarka drzwiowa typowa, wentylacja grawitacyjna i mechaniczna. Budynek z instalacją wodociągową, gazową, elektryczną oraz telefoniczną oraz kanalizacją sanitarną. Wszystkie pomieszczenia lokalu przewidziane do zmiany sposobu użytkowania posiadają wentylację grawitacyjną. Lokal usługowy znajduje się w dobrym stanie technicznym." Powyższe pozwoliło stwierdzić: "Dobry stan techniczny konstrukcji i wyposażenia instalacyjnego istniejącego budynku, w którym znajdują się pomieszczenia lokalu (...) pozwala na zmianę sposobu użytkowania na cele usługowe." (k. 25 akt sprawy). Nadto w treści opisu uzupełniającego stwierdzono: "W okresie eksploatacji budynek poddawany był niezbędnym remontom i naprawom, zapewniającym utrzymanie go w należytym stanie technicznym i estetycznym, zapobiegającym przed pogorszeniem właściwości użytkowych i sprawności technicznej. Konstrukcja budynku i elementy jego wykończenia nie wykazują zużycia technicznego. Stan ich należy określić jako dobry." (k. 19 akt sprawy). Wymieniono szczegółowo - w treści opisu technicznego uzupełniającego - roboty budowlane planowane do przeprowadzenia w obiekcie (k. 19-18 akt sprawy). W opinii technicznej sporządzonej przez mgr. inż. T. L. stwierdzono: "Ze względu na brak ocieplenia ścian i stropodachu występują na ścianach miejscowe przemarzania i wykwity pleśni. Nieszczelności w pokryciu dachowym powodują zacieki na wewnętrznych powierzchniach stropu. Przegrody w budynku nie spełniają wymogów normy cieplnej dotyczących odpowiedniej izolacyjności termicznej. Aktualny stan techniczny budynku nie pozwala na prowadzenie jakiejkolwiek działalności gospodarczej. Przygotowywana jest dokumentacja techniczna pozwalająca na wystąpienie z wnioskiem o uzyskanie pozwolenia na przebudowę obiektu" (załącznik do odwołania). Odnosząc powyższe ustalenia do stanu prawnego sprawy, SKO stwierdziło, że stosownie do treści art. 1 a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej są to grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. W ocenie SKO, w niniejszej sprawie nie występują względy techniczne, o których mowa w cytowanym przepisie, ponieważ z przedstawionych opinii technicznych oraz dokumentacji fotograficznej wynika, że budynek nie jest w stanie, który uniemożliwiałby obecnie i w przyszłości wykorzystywanie go do prowadzenia działalności gospodarczej. Materiał dowodowy wskazuje, że trwający remont (uwidoczniony szczegółowo na zdjęciach stanowiących załącznik do protokołu oględzin z dnia 23 czerwca 2014 r.) nie obejmuje elementów konstrukcyjnych budynku. Zgłoszone przez podatników do protokołu oględzin szczegółowe wyliczenie koniecznych do przeprowadzenia prac remontowych - również nie wskazują na okoliczność zaistnienia trwałych i obiektywnych uwarunkowań natury technicznej, które uniemożliwiają przedsiębiorcom korzystanie z przedmiotu opodatkowania. Nie stanowią o zaistnieniu powyższych uwarunkowań również okoliczności stwierdzone w opinii stanowiącej załącznik do odwołania, że brak ocieplenia ścian i stropodachu powoduje na ścianach miejscowe przemarzania i wykwity pleśni, a nieszczelności w pokryciu dachowym powodują zacieki na wewnętrznych powierzchniach stropu - ponieważ powyższe konieczne do usunięcia wady budynku nie mają charakteru wad konstrukcyjnych, zagrażających istnieniu budynku. Na poparcie swojego stanowiska SKO powołało się na orzecznictwo sądów administracyjnych. Odnosząc się natomiast do wyroków wskazanych przez stronę, SKO zauważyło, że dotyczą one innych stanów faktycznych. Co do wskazanej w jednym z nich konieczności ustalania zakresu działalności podatnika, materiał dowodowy sprawy stanowi podstawę do ustalenia, że przedmiot opodatkowania w sprawie niniejszej poddawany jest remontowi w celu użytkowania jako gabinety stomatologiczne - co zgodne jest z przedmiotem działalności gospodarczej prowadzonej przez podatników. Na powyższą decyzję strona, reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 5 ust. 1 pkt 1a i 2b u.p.o.l. poprzez błędne przyjęcie, że nieruchomość będąca własnością skarżącej, znajdująca się w L. przy Al. K., jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej i podlega opodatkowaniu według stawki dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, a nadto poprzez błędne ustalenie, że nie istnieją żadne względy techniczne dotyczące tej nieruchomości uzasadniające jej wyłączenie spod opodatkowania; 2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj. art. 254, art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 188, art. 198 § 1 O.p., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a także na dowolnej a nie swobodnej ocenie zgromadzonych dowodów, w szczególności poprzez: - przyjęcie w poczet materiału dowodowego dokumentu w postaci opisu technicznego do projektu zmiany użytkowania budynku sporządzonego przez architekta J. B. w nieznanej dacie i poczynienie na jego podstawie ustaleń co do aktualnego stanu technicznego budynku posadowionego na nieruchomości skarżącej w sytuacji, gdy: a) nie wiadomo w jakiej dacie architekt sporządził przedmiotowy opis (co SKO samo przyznaje), a co za tym idzie nie wiadomo na jaką datę opiniujący dokonał oceny stanu technicznego przedmiotowego budynku, b) fakt złożenia w roku 2010 tego opisu technicznego do projektu zmiany użytkowania budynku, wcale nie oznacza, że dokument ten został sporządzony w roku 2010 i na tą właśnie datę opisuje stan budynku, c) nawet gdyby przyjąć, że opis architekta J. B. powstał w roku 2010, to jako dowód z dokumentu jest on nieprzydatny do ustalenia i oceny stanu technicznego budynku, a tym samym czy zachodzi szczególna przesłanka tzw. względów technicznych, o której mowa w art. 1a ust.i pkt 3 u.p.o.l. na dzień wydania decyzji organu pierwszej instancji czyli w roku 2014, gdyż przez okres 4 lat budynek ten mógł ulec znacznym zmianom, - ustalenia zawarte w przedmiotowym opisie sporządzonym przez architekta J. B. (zdaniem skarżącej nieaktualne) z których wynika, że stan budynku jest dobry, pozostają w całkowitej sprzeczności z pozostałymi dowodami w sprawie, w tym przede wszystkim dokumentem w postaci opinii inż. T. L. (której SKO nie kwestionuje) oraz zdjęciami sporządzonymi w toku oględzin nieruchomości i uwagami skarżącej i jej męża do protokołu oględzin z dnia 23 czerwca 2014 r., a z których to dowodów wprost wynika, że aktualnie budynek znajduje się w stanie nienadającym się do prowadzenia jakiejkolwiek działalności gospodarczej, - pominięcie dowodu z dokumentu w postaci opinii sporządzonej przez inż. T. L., z której wynika, że przedmiotowy budynek posiada namoknięty i pęknięty strop i dach, który wymaga natychmiastowej wymiany, przy jednoczesnym nieuprawnionym przyjęciu, że budynek nie posiada wad konstrukcyjnych zagrażających jego istnieniu, a tym samym nie zachodzą względy techniczne, o których mowa art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., - zaniechanie dopuszczenia i przeprowadzenia z urzędu dowodu z opinii biegłego z zakresu budownictwa na okoliczność, czy budynek posiada wady konstrukcyjne, a jeśli tak to jakie, i czy wady te wykluczają możliwość wykorzystywania go do prowadzenia działalności, skoro organ pierwszej instancji nie uwzględnił w tym zakresie ustaleń zawartych w opinii sporządzonej przez inż. T. L., - pominięcie faktu, że opodatkowana nieruchomość przeznaczona jest do prowadzenia działalności handlowej, podczas gdy skarżąca i jej mąż prowadzą wyłącznie gabinet stomatologiczny, 3) nierozpoznanie zawartego w odwołaniu od decyzji pierwszej instancji istotnego zarzutu, dotyczącego nieprowadzenia przez skarżących jakiejkolwiek działalności gospodarczej na opodatkowanej nieruchomości, a nadto nabycia tej nieruchomości do majątku prywatnego skarżącej i jej męża, nie związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą. W oparciu o tak sformułowane zarzuty, pełnomocnik strony wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi, pełnomocnik skarżącej podniósł, że SKO głównym dowodem w sprawie uczyniło dokument w postaci opisu technicznego do projektu zmiany użytkowania budynku sporządzony przez architekta J. B. dokonując przy tym nieuprawnionych domniemań w zakresie daty sporządzenia tego dokumentu. Pominęło przy tym całkowicie ustalenia zawarte w sporządzonej i aktualnej opinii inż. T. L., jak również liczny materiał fotograficzny wykonany w trakcie oględzin w dniu 23 czerwca 2014 r. oraz uwagi skarżącej i jej męża złożone do protokołu oględzin, jednocześnie nie kwestionując tych dowodów. Z wyżej przywołanych dowodów, w tym dokumentacji fotograficznej wprost wynika, że stan techniczny budynku jest zły, m.in. pęka strop i należy go wymienić, a sam budynek w chwili obecnej znajduje się w stanie uniemożliwiającym jego używanie zgodnie z przeznaczeniem. SKO pominęło również fakt, że skarżąca i jej mąż prowadzą jedynie gabinet stomatologiczny, a opodatkowana nieruchomość jest przeznaczona pod usługi handlowe, których oni nie prowadzą i nigdy nie prowadzili. W ocenie pełnomocnika nie można zatem wywodzić, że na opodatkowanej nieruchomości skarżąca i jej małżonek prowadzą działalność gospodarczą. Niezależnie od tego, argumentował, że nabyli oni przedmiotową nieruchomość jako osoby fizyczne do majątku prywatnego. Nieruchomość nie została ujęta w ewidencji środków trwałych w prowadzonej przez nich jako przedsiębiorców działalności, nie jest amortyzowana, a koszty jej zakupu i utrzymania nie są zaliczane do kosztów prowadzonej przez nich działalności. Również kredyt na zakup tej nieruchomości małżeństwo M. zaciągnęło jako osoby fizyczne, a nie w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Opodatkowana nieruchomość nie wchodzi zatem w skład przedsiębiorstwa jej właścicieli i nie znajduje się w posiadaniu przedsiębiorców tylko osób fizycznych. Natomiast zawód lekarza stomatologa niezmiennie od ponad 20 lat wykonują w gabinecie przy ul. U., choć SKO błędnie uznało, że działalność stomatologiczną prowadzą od roku 2013. Na poparcie swojej argumentacji, autor skargi powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lipca 2009 r., w sprawie sygn. akt FSK 460/08. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Z akt sprawy wynika, że skarżąca wraz z mężem w 2014 r. byli współwłaścicielami nieruchomości położonej w L. przy Al. K., tj. działki o nr ew. [...] obręb [...] R. A gmina o powierzchni 335 m2, zabudowanej budynkiem pawilonu handlowego o powierzchni 130 m2. Oboje prowadzą działalność gospodarczą w zakresie praktyki lekarskiej dentystycznej. W 2014 r. prowadzili ją w gabinecie przy ul. U. w L. Nieruchomość przy Al. K. kupili jako osoby fizyczne. Spór pomiędzy stronami dotyczy tego, czy w przypadku opodatkowanej nieruchomości zaistniały "względy techniczne", o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. oraz, czy opodatkowaną nieruchomość należy traktować jako wchodzącą w skład przedsiębiorstwa strony, pomimo, że prowadzi ona działalność w zakresie praktyki dentystycznej a budynek na opodatkowanej nieruchomości jest pawilonem handlowym. Odnosząc się do tego sporu przypomnieć należy treść przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., zgodnie z którym grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Jeśli chodzi o "względy techniczne", o których mowa w cytowanym przepisie, stwierdzić należy, że w przepisach u.p.o.l. nie ma ani ich definicji, ani odesłania w tym przedmiocie do innych przepisów. Dlatego też, dla zobrazowania, co pod pojęciem tym należy rozumieć, przydatne będą orzeczenia sądów administracyjnych, które określeniem tym się zajmowały. I tak, z orzeczeń tych sądów wynika, że: -"wyłączenie z zakresu przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności ze względu na stan techniczny dotyczyć może sytuacji, gdy przedmiot ten nie jest i jednocześnie nie może być wykorzystywany w działalności trwale i to niezależnie od woli podatnika, przy czym chodzi tu o takie wady fizyczne budynków i budowli, które w sposób stały, a nie przejściowy uniemożliwiają korzystanie z nich przez przedsiębiorcę, zgodnie z celem działalności, jak również inne występujące przeszkody faktyczne" (wyrok NSA z dnia 1 czerwca 2011 r. II FSK 151/10, Lex nr 992204), - "przez względy techniczne należy rozumieć uwarunkowania konstrukcyjne obiektu będącego w posiadaniu podatnika oraz względy organizacyjne związane ze sposobem prowadzenia przez niego działalności gospodarczej" (wyrok NSA z dnia 7 października 2010 r. II FSK 2080/08, Lex nr 745721), - "względy techniczne to takie, które mają związek ze stanem technicznym budynku, powodujące, że przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia konkretnej działalności wykonywanej przez przedsiębiorcę, a do tego rodzaju przyczyn nie mogą zostać zaliczone przyczyny technologiczne, ekonomiczne czy finansowe (wyrok NSA z dnia 22 czerwca 2007 r. II FSK 773/06, Lex nr 339937)", - pojęcie "względów technicznych" nie obejmuje swoim zakresem technologicznych, ekonomicznych, jak również finansowych przyczyn braku możliwości wykorzystywania przedmiotu opodatkowania do prowadzenia działalności gospodarczej, ma ono bowiem normatywny kontekst determinowany kryteriami formalnymi właściwymi dla przepisów prawa budowlanego. Wyjątek ustawowy powinien być interpretowany ściśle, a więc wykładnia rozszerzająca tego wyjątku jest niedopuszczalna (wyrok NSA z dnia 7 lutego 2014 r., II FSK 458/12), - przez pojęcie "nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych" należy rozumieć - w odniesieniu do budynków - sytuację, w której istniejąca w roku podatkowym zabudowa jest w takim stanie technicznym, że nie może być wykorzystywana (nie nadaje się) do prowadzenia działalności gospodarczej, nawet po realizacji prac remontowych (odtworzeniowych) oraz adaptacyjnych, których efektem nie jest powstanie nowego budynku. (wyrok NSA z dnia 3 kwietnia 2014 r., II FSK 821/12 i WSA w Gliwicach z 5 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Gl 367/09, - przeszkody, które nie pozwalają na eksploatację przedmiotu opodatkowania, muszą istnieć w danym momencie, ale również mają mieć charakter trwały. Przesłanka trwałości ze swej istoty odnosi się do przyszłości, co jest ewidentne, i rozważania natury semantycznej nie zmieniają tego faktu. Nie można zatem tej przesłanki wiązać tylko z rokiem podatkowym ale również należy ją odnieść do przyszłych okresów podatkowych. Ograniczenie jej tylko do danego roku podatkowego nie tylko nie znajduje uzasadnienia w treści przepisu, ale ewidentnie im przeczy wyrok WSA w Krakowie z dnia 27 lutego 2014 r., I SA/Kr 1929/13). Wszystkie powołane orzeczenia dostępne są na stronach internetowych: www.orzecznictwo.nsa.gov.pl). Także w piśmiennictwie wskazuje się (zob. L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny, Warszawa 2008, Komentarz do art. 1a, Lex/el), że jeżeli stan techniczny budynku jest katastrofalny i grozi zawaleniem, bez odwoływania się do prawa budowlanego należy stwierdzić, że nie może tam być prowadzona działalność gospodarcza ze względów technicznych. Przedstawione poglądy, które Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie orzekającym podziela, prowadzą do wniosku, że nie każda obiektywna przyczyna złego stanu technicznego budynku uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej lecz tylko taka, która prowadzi do oceny, iż jest on w stanie katastrofalnym, grożącym jego zawaleniem (por. wyrok NSA z dnia 29 marca 2012 r., II FSK 1860/10). "Względy techniczne" nie mogą być utożsamiane z przeszkodami o charakterze przejściowym, wynikającymi z woli podatnika i podejmowanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej decyzji o remontach, przekształceniach, adaptacjach czy też zmianie przeznaczenia. Okoliczność, iż przedmiot, ze względów technicznych, nie jest i nie może być wykorzystany do prowadzenia tej działalności, musi zostać indywidualnie zbadana i wykazana przy uwzględnieniu stanu faktycznego danej sprawy. Zdaniem Sądu, organy podatkowe przeprowadziły postępowanie podatkowe prawidłowo, a SKO nie naruszyło wymienionych w skardze przepisów: art. 121 § 1, art. 127, art. 122, art. 187 § 1, art. 180 i art. 197 O.p. Materiał zgromadzony w sprawie pozwalał bowiem Kolegium na jej załatwienie. Zresztą, z uzasadnienia skargi wynika, że strona kwestionuje przede wszystkim dokonaną przez organ ocenę materiału dowodowego. Ze dowodów znajdujących się w aktach sprawy bezspornie wynika, że budynek położony na nieruchomości przy Al K. jest w złym stanie technicznym i wymaga remontu. Ze zdjęć sporządzonych podczas oględzin nieruchomości wynika, że takie prace są w nim wykonywane. W zaskarżonej decyzji SKO nie zakwestionowało żadnej z okoliczności podanych przez stronę podczas oględzin budynku. Z opisu technicznego do projektu zmiany użytkowania budynku, sporządzonego przez arch. J. B. i opisu technicznego do projektu zmiany użytkowania budynku sporządzonego przez arch. J. B. oraz potwierdzenia przyjęcia zmiany sposobu użytkowana obiektu z dnia 13 października 2010 r. wynika, że wobec nabytego przez podatników w 2010 r., budynku pawilonu handlowego o pow. 130 m2 - został zgłoszony zamiar zmiany sposobu użytkowania z przeznaczeniem na gabinety stomatologiczne wraz z wykonaniem robót budowlanych. Zgodzić się należy z Kolegium, że pomimo, że opinie te nie posiadają daty sporządzenia, to z zestawienia dat nabycia nieruchomości i potwierdzenia przyjęcia zmiany sposobu użytkowana obiektu wynika, że sporządzone one zostały w 2010 r. (pomiędzy sierpniem a październikiem 2010 r.). W tym miejscu zauważyć należy, że strona nie kwestionuje informacji zawartych w tych opiniach a jedynie ich przydatność dla sprawy ze względu na brak daty ich sporządzenia, co zdaniem Sądu przy możliwości ich "umiejscowienia w czasie" nie ma znaczenia. W opiniach tych opisana jest konstrukcja budynku i sposób jego wykończenia oraz wniosek końcowy, że: "stan techniczny konstrukcji i wyposażenia instalacyjnego istniejącego budynku, w którym znajdują się pomieszczenia lokalu (...) pozwala na zmianę sposobu użytkowania na cele usługowe." Wymieniono w nich również szczegółowo roboty budowlane planowane do przeprowadzenia w obiekcie. W opinii technicznej sporządzonej przez mgr. inż. T. L. wymieniono natomiast liczne usterki budynku konstatując, że "aktualny stan techniczny budynku nie pozwala na prowadzenie jakiejkolwiek działalności gospodarczej. Przygotowywana jest dokumentacja techniczna pozwalająca na wystąpienie z wnioskiem o uzyskanie pozwolenia na przebudowę obiektu". Z ustalonego stanu faktycznego wynika, czego SKO – wbrew zarzutom skargi nie kwestionuje, że w 2014 r. sporny budynek był w złym stanie technicznym i wymagał przeprowadzenia napraw. Zebrane dowody nie wskazują jednak, aby przedstawiony w nich budynek był w stanie tak katastrofalnym, by groził zawaleniem i nie mógł zostać wyremontowane. Przeciwnie, z obu opinii wynika, że strona nosi się z zamiarem przeprowadzenia w budynku prac remontowych (w celu przygotowania go do prowadzenia w nim praktyki stomatologicznej). Kolegium nie przekroczyło, zatem zasady swobodnej oceny dowodów stwierdzając, że pomimo złego stanu budynku, możliwy jest jego remont, co z kolei skutkowało przyjęciem, że w odniesieniu do niego nie wystąpiły "względy techniczne", na które wskazuje strona. W ocenie Sądu, organy podatkowe prawidłowo zebrały w tej sprawie materiał dowodowy i nie naruszyły art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 188, art. 198 § 1 O.p. Wbrew zarzutom skargi odniosły się szczegółowo do opinii mgr. inż. T. L., cytując jej najistotniejsze fragmenty. Jednak zgodzić się z nimi należy, że w świetle podanych wyżej wskazówek co do rozumienia pojęcia "względy techniczne" opinia ta na takie względy nie wskazuje. Przy tak zebranym materiale dowodowym i tak rozumianym pojęciu "względów technicznych" nie było konieczne przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność złego stanu technicznego budynku, którego – co raz jeszcze należy podkreślić – organy podatkowe nie kwestionowały. Jeśli chodzi o kwestie związane z posiadaniem budynku przez przedsiębiorcę, Sąd w składzie obecnym podziela wywody tutejszego Sądu zawarte w wyroku z dnia 19 marca 2014 r. sygn. akt I SA/Lu 1320/13, również dotyczącym skarżącej i spornej nieruchomości, w którym stwierdził on, że o tym, czy dana nieruchomość pozostaje związana z działalnością gospodarczą nie przesądza to, czy działalność gospodarcza jest w danym obiekcie i w danym czasie rzeczywiście prowadzona. Skarżąca przyjmuje zupełnie błędne rozumienie przesłanki określonej w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. - związku przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej. Istotny jest bowiem status przedsiębiorcy, nie zaś miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, czy na tej opodatkowanej nieruchomości, czy na innej. Zgodzić się należy ze stroną, że zwrot normatywny "tej działalności" użyty w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. in fine oznacza tę konkretną działalność, którą prowadzi przedsiębiorca i konkretyzuje więź pomiędzy działalnością gospodarczą przedsiębiorcy a nieruchomością będącą w jego posiadaniu w zakresie całej wykładni definicji legalnej zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. W art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. mowa jest o ustanawianiu stawek podatku od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Stawki podatku w powołanym przepisie zostały zatem uzależnione od zajęcia nieruchomości na prowadzenie działalności gospodarczej, podkreślając konieczność wykorzystywania danej nieruchomości, choćby w sposób pośredni, dla celów przedsiębiorstwa. Ujęcie nieruchomości w prowadzonej przez osobę fizyczną ewidencji środków trwałych, czy dokonywanie odpisów amortyzacyjnych, albo też zaliczanie do kosztów uzyskania przychodów wydatków dotyczących nieruchomości, przesądza o jej gospodarczym przeznaczeniu. Jednakże nie są to jedyne kryteria decydujące o takiej kwalifikacji np. gruntu czy też budynku. Do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zaliczone winny być również te grunty lub budynki, które przejściowo nie są wykorzystywane przez podatnika w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, ale ich cechy oraz rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej powoduje, że mogą być one wykorzystywane na ten cel, nawet jeśli nie zostały ujęte w prowadzonej przez niego ewidencji środków trwałych, podatnik nie dokonuje od nich odpisów amortyzacyjnych, ani nie zalicza do kosztów uzyskania przychodów wydatków dotyczących nieruchomości (por. wyrok NSA z 22 stycznia 2014 r., II FSK 130/12). Niewątpliwie nabyta przez skarżącą i jej męża nieruchomość może być w przyszłości wykorzystana dla celów prowadzenia w budynku na niej posadowionym praktyki stomatologicznej (i z dowodów zebranych w sprawie wynika, że z takim zamiarem podatnicy się noszą) Warunków takich nie spełnia jedynie budynek przeznaczony na realizację osobistych celów życiowych podatnika, na przykład zakupiony w celów mieszkaniowych. Ze względów wyżej podanych, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło