I SA/Lu 86/05
WyrokWSA w Lublinie2005-05-20
Skład orzekający: Halina Chitrosz, Krystyna Czajecka-Ryniec, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może sprostować błąd rachunkowy w decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości po tym, jak podatnik zapłacił część zobowiązania, a organ odwoławczy uznał, że decyzja stała się bezprzedmiotowa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ podatkowy miał prawo sprostować błąd rachunkowy w decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości, nawet po zapłacie przez podatnika części zobowiązania. Zapłata kwoty niższej niż faktyczne zobowiązanie nie powoduje bezprzedmiotowości decyzji ani wygaśnięcia zobowiązania podatkowego w całości. Uzasadnienie decyzji i postanowienie o sprostowaniu błędu stanowią integralną całość, a przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują ograniczeń czasowych dla sprostowania błędu rachunkowego.Stan faktyczny
Skarżący J. A. kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2000 r. Podatnik twierdził, że decyzja stała się bezprzedmiotowa, ponieważ w dniu 6 czerwca 2000 r. uiścił należne zobowiązanie. Organ odwoławczy uznał, że zapłacona kwota (3.837,80 zł) była błędna, a faktyczne zobowiązanie wynosiło 13.837,80 zł, co zostało sprostowane postanowieniem z dnia 3 lipca 2000 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Ryniec (spr.),, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant asyst. Monika Bartmińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2005 r. sprawy ze skargi J. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2000 rok - oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...], Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania J. A., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia [...], Nr [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2000 r.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w odwołaniu od decyzji organu pierwszoinstancyjnego podatnik podniósł, iż decyzja z dnia [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2000 r. za nieruchomość położoną w L. przy ul. [...] jest bezprzedmiotowa z uwagi na fakt, iż w dniu 6 czerwca 2000 r. uiścił on kwotę należnego zobowiązania wynikającą z decyzji i tym samym wypełnił nałożony przez organ podatkowy obowiązek. W ocenie skarżącego organ podatkowy nie miał żadnych podstaw prawnych do wydania w dniu 3 lipca 2000 r. postanowienia prostującego błąd rachunkowy w decyzji wymiarowej z dnia [...], w sytuacji, gdy zobowiązanie zostało już wykonane.
Rozpoznając odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podzieliło zarzutów i wniosków w nim zawartych.
Wyjaśniło, iż ze zgromadzonego sprawie materiału dowodowego wynika, że w decyzji z dnia [...] ustalony został podatek od nieruchomości dla J. A. na 2000 r. - według treści rozstrzygnięcia - w kwocie 3.837,80 zł płatny w ratach: I. 15 marzec 2000 r.- 3.459,50 zł; II. 15 maj 2000 r. - 3.459,50 zł; III. 15 września 2000 r.- 3.459,50 zł; IV. 15 listopad 2000 r. - 3.459,30 zł. Jednakże w uzasadnieniu tej decyzji organ podatkowy szczegółowo wskazał sposób obliczenia podatku (podlegająca opodatkowaniu powierzchnię i zastosowane stawki), a także podał pełną jego kwotę w wysokości 13. 837,80 zł. Wskazało, ze nie bez znaczenia też jest, iż organ podatkowy I instancji postanowieniem z dnia 3 lipca 2000 r. dokonał właściwego sprostowania zaistniałego błędu rachunkowego, a tym samym postanowienie o sprostowaniu błędu w decyzji stało się jej integralną częścią i treść decyzji musi być oceniania wraz z treścią tego postanowienia. Podniósł, iż wbrew twierdzeniom zawartym w odwołaniu przepisy o sprostowaniu błędów i omyłek, mające w sprawie zastosowanie nie zawierają ograniczeń czasowych do wydania takiego postanowienia.
W tym stanie rzeczy, w ocenie organu odwoławczego, prawidłowo przyjęto, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi wskazana przez skarżącego przesłanka bezprzedmiotowości decyzji, określona wart. 258 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Błędne więc jest stanowisko strony, że zobowiązanie podatkowe wygasło w dniu 6 czerwca 2000 r., z chwilą uiszczenia kwoty 3.837,80 zł, gdyż jak wykazano całkowita kwota zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2000 r. wynosiła 13.837,80 zł.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie J. A. wnosząc o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także decyzji wymiarowej z dnia [...] oraz zasądzenie kosztów postępowania zarzucił organom podatkowym naruszenie art. 59 § 1 pkt 1, 121 § 1 i 215 Ordynacji podatkowej, argumentując jak w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U. Nr 153, poz.1269 oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - DzU. Nr 153, poz.1270 ze zm. ) stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Zgodnie z art. 258 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm., obecnie Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz.60) organ podatkowy, który wydał decyzję w pierwszej instancji stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli stała się ona bezprzedmiotowa. Bezprzedmiotowość decyzji zachodzi wówczas, gdy przestał istnieć jeden z elementów stosunku prawnego będącego przedmiotem decyzji, a zatem podmiot lub przedmiot tego stosunku, albo gdy nastąpiła zasadnicza zmiana sytuacji faktycznej lub prawnej - komentarz do Ordynacji podatkowej, S. Babiarz i inni, LexisNexis Warszawa 2004 r., s.654.
W ocenie Sądu, zasadnie przyjął zarówno organ podatkowy I jak i II instancji, iż w takim stanie faktycznym sprawy żadna z wyżej wskazanych okoliczności nie zachodzi.
Bezspornym jest, iż w sentencji decyzji z dnia [...] wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta L. i ustalającej skarżącemu podatek od nieruchomości położonej w L. przy ul. [...] za 2000 r., wpisano całkowitą kwotę zobowiązania - 3.837,80 zł, płatną w czterech ratach: I. - 3.459,50 zł; II. - 3.459,50 zł; III.- 3.459,50 zł; i IV. - 3.459,30 zł. Jak wynika natomiast z uzasadnienia tej decyzji wysokość podatku od nieruchomości ustalono na podstawie złożonego przez podatnika oświadczenia oraz danych ewidencji gruntów dla miasta L., wskazano w nim dokładnie sposób obliczenia tego podatku poprzez podanie podlegającej opodatkowaniu powierzchni i zastosowanych stawek podatku oraz podano pełną kwotę należnego podatku w wysokości 13.837,80 zł (k. 2 akt podatkowych). Nie budzi też wątpliwości, iż postanowieniem z dnia 3 lipca 2000 r. organ podatkowy I instancji sprostował z urzędu powyższy błąd rachunkowy podając, iż zamiast kwoty 3.837,80 zł powinna być kwota 13.837,80 zł (k. 6 akt podatkowych).
Zgodzić się trzeba ze skarżącym w tym względzie, iż nie jest dopuszczalne sprostowanie decyzji, które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego do pierwotnego i że przedmiotem sprostowania nie mogą być błędne ustalenia faktyczne lub wadliwe zastosowanie prawa, jednakże zarzut, iż tak się stało w przedmiotowej sprawie nie może zasługiwać na uwzględnienie. Skoro zarówno z sumowania wskazanych w meritum decyzji wymiarowej kwot poszczególnych rat płatności naliczonego podatku, jak też podsumowania opodatkowania wskazanych przez stronę nieruchomości, wynika iż całkowita kwota zobowiązania podatkowego jest większa niż 3.837,80 zł, i wynosi 13.837,80 zł, co potwierdza umieszczona w uzasadnieniu tej decyzji rubryka "Razem", wskazując jako całkowitą kwotę zobowiązania - 13.837,80 zł, to nie można przyjąć inaczej, jak tyko tak, że taki stan rzeczy był wynikiem zwykłego błędu rachunkowego, który został przecież przez organ podatkowy sprostowany.
Uzasadnienie decyzji, podobnie jak i postanowienie o jej sprostowaniu stanowi integralną jej część, co jak słusznie zauważyły organy podatkowe skutkuje koniecznością traktowania ich jako jedną całość i ocenienia treści tej decyli wraz z treścią powyższego postanowienia. Zgodzić się również należy z twierdzeniem organów podatkowych, iż z zarówno z brzmienia jak i wykładni art. 215 Ordynacji podatkowej, regulującego kwestie prostowania błędów rachunkowych i innych oczywistych omyłek w wydanych przez ten organ decyzjach nie wynika żadne ograniczenie czasowe do wydania takiego postanowienia, a wręcz przyjmuje się, że jest ono możliwe w każdym czasie, w tym także po upływie 30 dni od dnia wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a nawet po przekazaniu skargi do tego sądu - zob. wyrok NSA z dnia 26 marca 1993r., I SA 1429/92, ONSA 1994, nr 1 poz. 39. Oczywistym jest, jak twierdzi skarżący, iż niedopuszczalne jest sprostowanie decyzji w sytuacji gdy zobowiązanie w niej określone zostało już zapłacone i z mocy prawa wygasło - art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Jednak jak wykazano powyżej w niniejszej sprawie zapłata w dniu 6 czerwca 2000 r. podatku w wysokości 3.837,80 zł nie stanowiła wykonania zobowiązania podatkowego w całości lecz w części, tym samym nie można tu mówić o wykonaniu przez podatnika nałożonego przez organ podatkowy obowiązku skutkującego zaistnieniem sytuacji określonej wart. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej.
W tym stanie rzeczy działając na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło