I SA/Lu 89/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Chitrosz po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umożliwienia zapoznania się z dokumentami postanawia : - odmówić przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. W dniu 30 kwietnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem w sprawie I SA/Lu 89/10 oddalił skargę J. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...]. Dnia 30 lipca 2010 r. pełnomocnik skarżącej złożył do sądu wniosek o przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie i doręczenie wymienionego wyroku. W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż przyczyną uchybienia terminowi była błędna informacja o wyniku rozprawy udzielona w dniu 30 kwietnia 2010 r. drogą telefoniczną przez Wydział Informacji Sądowej WSA w Lublinie. Pełnomocnik skarżącej został poinformowany, że zapadł wyrok uwzględniający skargę co usprawiedliwiało jego przekonanie o braku konieczności składania wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Dalej we wniosku stwierdzono, iż z praktyki kancelarii wynika, że przeciętny okres oczekiwania na doręczenie uzasadnienia wyroku to okres około dwóch miesięcy, jednakże ten czas w okresach świąteczno-wakacyjnych może wydłużyć się do trzech lub czterech miesięcy. Po upływie ponad dwóch miesięcy od wydania wyroku pracownik kancelarii w dniu 23 lipca zadzwonił do tut. Sądu celem uzyskania informacji o przewidywanym czasie sporządzenia i doręczenia uzasadnienia. Tymczasem uzyskał informację, że rozstrzygniecie sądu w wyroku z dnia 30 kwietnia 2010 r. było odmienne, czyli skarga została oddalona. Uprawdopodabniając brak winy w uchybieniu terminu pełnomocnik wyjaśnił, iż w dniu 29 kwietnia 2010 r. przesłał do WSA w Lublinie informację o zmianie adresu do doręczeń dotyczącą niniejszej sprawy. Jeżeli intencją skarżącej nie byłoby uzyskanie uzasadnienia wyroku, to nie ma innego powodu, dla którego takie pismo informacyjne miałoby zostać wysłane. Ponadto pełnomocnik wyjaśnił, iż istotna jest praktyka kancelarii polegająca na tym, że w każdym przypadku, gdy jest składana skarga do sądu, uzyskiwane jest pisemne uzasadnienie wyroku. W sytuacji gdy skarga jest oddalona i nie sporządza się uzasadnienia z urzędu, pełnomocnik z kancelarii zawsze występuje z wnioskiem o sporządzenie o doręczenie uzasadnienie, nawet gdy następuje rezygnacja z wnoszenia skargi kasacyjnej. Dla potwierdzenia tej praktyki zostało złożone zestawienie postępowań przed WSA w Lublinie wraz z informacją o złożeniu wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a.). Na wstępie należy wskazać, iż nie można, co do zasady, wykluczyć pomyłki pracownika sądu dotyczącej wyniku kończącego postępowanie. Jednocześnie należy uznać, że informacje uzyskane drogą telefoniczną, jeśli w rzeczywistości miały miejsce, są równie wiążące, co informacje przekazywane przez sąd drogą tradycyjną w formie korespondencji. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Brak winy polega na dopełnieniu obowiązku maksymalnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, natomiast do sadu należy ocena czy uprawdopodobnienie nastąpiło, czy nie. Należy podkreślić, iż ustawodawca nie zdefiniował pojęcia ,,uprawdopodobnienie", stąd przyjąć należy, że miał na względzie potoczne rozumienie tego określenia występujące w mowie. Według słownika języka polskiego "prawdopodobny" to taki, co do którego można przypuszczać, że jest prawdziwy choć nie ma całkowitej pewności. Z kolei "prawdopodobieństwo" to szansa wydarzenia się czegoś (Uniwersalny słownik języka polskiego pod red. Stanisława Dubisza Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, str. 537). Wobec powyższego, przez uprawdopodobnienie należy rozumieć środek zastępczy, słabszy niż dowód, niedający pewności, lecz jedynie wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o danym fakcie. Uprawdopodobnienie prowadzi więc do uzasadnionego przypuszczenia, że zdarzenie rzeczywiście miało miejsce. Należy przy tym podkreślić, iż uprawdopodobnienie nie może opierać się jedynie na twierdzeniach strony (postanowienie NSA z dnia 8 czerwca 2010 r., II FSK 411/10, https://cbois.nsa.gov.pl) Sąd może uznać twierdzenie za uprawdopodobnione dopiero wtedy, gdy nabierze przekonania, iż prawdopodobnie tak właśnie było lub jest. Strony w celu uprawdopodobnienia mogą się posługiwać zarówno środkami właściwymi dla zwykłego postępowania dowodowego, np. dokumentami, zeznaniami świadków jak i środkami nieuznawanymi przez ustawę za dowody, np. pisemnymi oświadczeniami osób trzecich. Mając powyższe na uwadze, w ocenie sądu, strona nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak swojej winy w uchybieniu terminu. Po pierwsze bez znaczenia dla sprawy, wbrew temu co sądzi pełnomocnik, jest pismo z dnia 26 kwietnia 2010 r. informujące o zmianie adresu do doręczeń. Niezrozumiałe, w okolicznościach sprawy jest twierdzenie, iż "jeżeli intencją skarżącej nie byłoby uzyskanie uzasadnienia wyroku, to nie ma innego powodu, dla którego takie pismo informacyjne miałoby zostać wysłane". Otóż dobrą praktyką, szczególnie przy reprezentowaniu interesów klienta przez profesjonalnego pełnomocnika jest każdorazowe informowanie sądu o zmianie adresu do korespondencji, co przede wszystkim następuje w interesie samej strony. Trudno obronić tezę, iż pismo zostało wysłane do sądu celem uzyskania uzasadnienia (w domyśle należy rozumieć, iż stronie chodziło o doręczenie uzasadnienia z urzędu) w sytuacji, kiedy w chwili nadawania przesyłki (29 kwietnia 2010 r.) wynik sprawy nie był znany i nie wiadomo było czy zaskarżone orzeczenie zostanie uchylone, czy skarga zostanie oddalona. Poglądu można byłoby bronić, jeśli rzeczone pismo zostałoby wysłane do sądu przynajmniej w dacie wyrokowania po uzyskaniu informacji (błędnej) o uwzględnieniu skargi. Nie stanowi także uprawdopodobnienia praktyka kancelarii, o której wspomina w swoim piśmie pełnomocnik. Składanie wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku jest praktyką w zasadzie każdej osoby, której skarga została oddalona i sposobem by zapoznać się ze szczegółową i dogłębną argumentacją jaka legła u podstaw sądowego orzeczenia. Załączone zestawienie (bez dat odnotowania wyników i podpisu osoby sporządzającej) spraw toczących się przed tut. sądem z adnotacjami o ich wyniku nie uprawdopodabnia okoliczności wskazującej na brak winy w uchybieniu terminu, tym bardziej, iż na załączonym wykazie nie widnieje sygnatura przedmiotowej sprawy, co ewentualnie mogłoby wskazywać, iż faktycznie błędna informacja z sądu spowodowała nieprawidłowe odnotowanie wyniku postępowania. W świetle powyższych rozważań, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.