I SA/Lu 9/08

PostanowienieWSA w Lublinie2008-02-25

Skład orzekający: Erwin Srebrny

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) jest uzasadnione w sytuacji, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie, uwzględniając jego trudną sytuację materialną, zdrowotną i inne toczące się sprawy sądowe?
Ratio decidendi
Przyznano L.L. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych, ponieważ przedłożone dowody i wyjaśnienia potwierdziły, że wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, co uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Uwzględniono również fakt prowadzenia innych spraw sądowych przez wnioskodawcę.
Stan faktyczny
Skarżący L.L. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą rozłożenia na raty zaległości podatkowej. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację materialną (wysokie wydatki, egzekucja administracyjna, zajęty rachunek bankowy, niskie dochody) i zdrowotną (konieczność stałego leczenia i przyjmowania leków). Ponadto, skarżący jest stroną w trzech innych sprawach sądowych, w których łączna wartość wpisów wynosi 1500 zł. Referendarz sądowy ocenił, czy sytuacja wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono przyznać L.L. prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości podatkowej - w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych; postanawia przyznać L.L. prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. L.L. wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł od wniesionej skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z uzasadnienia wniosku oraz z nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wyjaśnień wynika, iż w chwili obecnej skarżący znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej i nie posiada wystarczających środków finansowych niezbędnych do uiszczenia wpisu we wskazanej przez Sąd wysokości. Wnioskodawca podnosi, iż nie jest przygotowany na ponoszenie tak znacznych kosztów sądowych związanych z prowadzeniem postępowania sądowego. Wydatki te nie zostały przez skarżącego przewidziane i nie ma możliwości zgromadzenia tak znacznej sumy. Jego miesięczne wydatki związane z utrzymaniem są wysokie i wynoszą: [...] zł za mieszkanie, [...] zł za energię elektryczną i [...] zł na telefon. Z uwagi na liczne schorzenia na które cierpi wnioskodawca musi on pozostawać pod stałą kontrolą lekarską i stale przyjmować leki. Miesięczne wydatki związane z leczeniem są znaczne wynoszą około [...] zł. Przeciwko wnioskodawcy prowadzona jest również egzekucja administracyjna. Z tego tytułu organ rentowy potrąca miesięcznie skarżącemu [...]zł. Z załączonych przez wnioskodawcę dokumentów wynika, iż jego zadłużenie wynosi co najmniej [...] zł, ponadto posiada zajęty rachunek bankowy. Według złożonego oświadczenia skarżący sam prowadzi swoje gospodarstwo domowe i nie ma nikogo na utrzymaniu. Jego majątek stanowią 2 działki o powierzchni [...] arów każda. W stosunku do jednej z nich posiada 1/4 udziałów we współwłasności. Z majątku tego skarżący nie czerpie żadnych dochodów jedynie wydatki związane z regulowaniem stosownych podatków. Jego jedynym miesięcznym dochodem jest świadczenie rentowe ZUS w wysokości [...] zł brutto ([...] zł netto). Z punktu widzenia oceny możliwości ponoszenia przez wnioskodawcę kosztów sądowych w tej sprawie istotne jest, iż z jego inicjatywy przed sądem administracyjnym w Lublinie toczą się jeszcze 3 sprawy (Sygn. akt I SA/Lu 10, 24-25/08), w których łączna wartość wpisów sądowych wynosi 1500 zł. Referendarz sądowy rozpoznając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdził, że: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa" przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt. 2). Podkreślenia wymaga, iż przyznanie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście i obiektywnie niemożliwe, z przyczyn niezależnych od niej lub spowodować może uszczerbek utrzymania koniecznego dla strony. Przyznanie prawa pomocy oznacza, że ciężar kosztów postępowania w zakresie objętym prawem pomocy poniesie zamiast strony budżet państwa, czyli faktycznie inni obywatele. Na obecnym etapie postępowania jego koszty wynoszą 500 zł tytułem wpisu sądowego od wniesionej skargi (§ 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu sądowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Przedstawione przez skarżącego oświadczenie i nadesłane wyjaśnienia na okoliczność jego obecnej sytuacji finansowej i zdrowotnej (łączne miesięczne wydatki i potrącenia bez wydatków na żywność wynoszą około [...] zł netto) pozwalają przyjąć, iż wnioskodawca wykazał, że nie jest on w stanie ponieść w całości kosztów tego postępowania - na które składają się kwota wpisu sądowego od wniesionej skargi w wysokości 500 zł, potencjalna opłata kancelaryjna w wysokości 100 zł za wydanie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, potencjalna opłata wpisu od zażalenia w wysokości 100 zł oraz potencjalny wpis od wniesionej skargi kasacyjnej, który wynosi połowę wpisu od skargi tj. 250 zł - bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Wzięto również pod uwagę możliwość poniesienia kosztów sądowych w innych sprawach w wysokości co najmniej 1500 zł, w których wnioskodawca wniósł skargi do tut. sądu. Biorąc pod uwagę powyższe, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa postanowiono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło