I SA/Lu 956/13

PostanowienieWSA w Lublinie2013-10-23

Skład orzekający: Marcin Małek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący może zostać zwolniony od kosztów sądowych z powodu braku możliwości ich poniesienia bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że skarżący wykazał brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla minimum warunków socjalnych swojej rodziny, co uzasadnia zastosowanie instytucji prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżący J. H. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. dotyczącą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2012 rok. Skarżący wskazał na trudną sytuację finansową, w tym wysokie koszty leczenia swoje i żony oraz utrzymania gospodarstwa domowego, brak majątku nieruchomego i niskie dochody rodziny.
Rozstrzygnięcie
Przyznał J. H. prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 23 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2012 r. p o s t a n a w i a przyznać J. H. prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w całości. W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, skarżący złożył wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał na wysokie koszty leczenia schorzeń swoich i żony oraz utrzymania gospodarstwa domowego. Referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych, o które ubiega się w rozpoznawanej sprawie skarżący może zostać przyznane stronie, o ile wykaże ona brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek, o którym mowa wyżej, należy zaś rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, że nie może ona zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 137/05, niepubl.). Dlatego też prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym może być stosowane jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Tylko bowiem w takim przypadku istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na pozostałych współobywateli (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2005 r. sygn. akt FZ 478/04, Lex nr 393645). Mając zatem na uwadze powyższe oraz okoliczności przedstawione we wniosku obrazujące sytuację finansową strony skarżącej, stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie są podstawy do uwzględnienia złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i studiującą córką. Jednocześnie wykazał, że nie posiada żadnego majątku nieruchomego jak również żadnych zasobów finansowych, zamieszkuje w wynajętym domu o pow. 67 m2. Córka skarżącego jest właścicielem działki rolnej o pow. 0,34 ha. Córka studiuje i nie uzyskuje żadnych dochodów, pozostaje na utrzymaniu rodziców, zaś koszty jej kształcenia są wysokie. W dalszej części wniosku podał, że na dochód rodziny w łącznej wysokości 1.970,80 zł brutto, składa się jego świadczenie rentowe w kwocie 1.091,39 zł brutto oraz renta żony w kwocie 879,41 zł brutto. Skarżący wykazał również stałe konieczne wydatki na utrzymanie domu, w którym zamieszkuje - woda, ścieki, gaz, energia - łącznie ok. 350 zł miesięcznie, bieżące remonty domu - 100 zł, a także wyjaśnił, iż ponosi duże koszty zakupu opału - ok. 700 zł. Oprócz tego skarżący w związku ze złym stanem zdrowia swoim i żony, ponosi znaczne wydatki na zakup leków (ok. 200 zł), a także inne wydatki związane z leczeniem (płatne badania i wynajem samochodu na dojazdy na lekarzy). Powyższe okoliczności wskazują, iż sytuacja finansowa skarżącego nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło