I SA/Lu 964/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Małysz (sprawozdawca), Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz, WSA Małgorzata Fita, Protokolant Referent Paulina Nagajek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 października 2013r. sprawy ze skargi R. N. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. oddala skargę; II. przyznaje na rzecz adwokata M. N. kwotę [...], w tym należny podatek VAT, tytułem wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...], nr [...], wydanym na podstawie, między innymi, art.228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012r. poz.749), zwanej dalej "O.p.", sprostowanym postanowieniem z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odwołanie R. N. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], nr [...], wniesione zostało z uchybieniem terminu określonego w art.223 § 2 pkt 1 O.p. Z uzasadnienia powyższego postanowienia wynika, że wymienioną decyzją z dnia [...], nr [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego określił wysokość zobowiązania R.N. w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007r. oraz wysokość odsetek za zwłokę od zaliczek, które nie zostały zapłacone w terminie płatności. Przesyłka zawierająca decyzję, o której mowa, nadana została na adres podatnika w Urzędzie Pocztowym w dniu 23.05.2012r. i w dniu 25.05.2012r., wobec nieobecności adresata, była awizowana. Powtórnie awizowano przesyłkę w dniu 4.06.2012r., zaś jej zwrot do nadawcy nastąpił w dniu 9.06.2012r. Wobec powyższego, przesyłkę należało uznać za doręczoną zgodnie z art.150 § 2 O.p. w dniu 8.06.2012r. Od wymienionej decyzji organu I instancji podatnik wniósł odwołanie z dnia 17.08.2012r., w którym zarzucił, że jest ona niesłuszna i krzywdząca, a jej uzasadnienie nie jest wystarczające i nie wyjaśnia, jakie okoliczności stanowiły podstawę rozstrzygnięcia. Jednocześnie podatnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Z datownika pocztowego na kopercie zawierającej tę korespondencję wynika, że nadano ją w dniu 17.08.2012r. Odwołując się do treści art.223 § 1 i § 2 pkt 1 oraz art.228 § 1 pkt 2 O.p. Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie decyzji, a uchybienie terminu do wniesienia odwołania stwierdza organ odwoławczy w formie postanowienia. Wyjaśnił przy tym, że dla wydania takiego postanowienia istotne jest tylko ustalenie faktu wniesienia odwołania z uchybieniem terminu, a zaistnienie takiego faktu obliguje organ odwoławczy do wydania postanowienia, o jakim mowa. Uwzględniając powyższe organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie podatnika wniesione zostało 56 dni po upływie terminu wynikającego z art.223 § 2 pkt 1 O.p. Jednocześnie organ zauważył, że postanowieniem z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej odmówił przewrócenia podatnikowi terminu do wniesienia odwołania, o którym mowa wyżej. W skardze wniesionej na powyższe postanowienie R. N. zarzucił, że przy jego wydaniu pominięto wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona, a przepisy prawa i okoliczności sprawy uzasadniające wydanie zaskarżonego postanowienia zostały jasno i dostatecznie wyczerpująco wyjaśnione w uzasadnieniu tego postanowienia. Art.223 § 2 pkt 1 O.p. stanowi, że odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Można przy tym dodać, że do obliczenia tego terminu zastosowanie znajdują regulacje art.12 O.p., z których wynika w szczególności, że jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło, a upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu ( § 1), że jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy (§ 5), a także że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało, miedzy innymi, nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego albo złożone w polskim urzędzie konsularnym (§ 6 pkt 2). Jednocześnie z art.228 § 1 pkt 2 O.p. wynika, że organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Zauważyć należy, że wniesienie odwołania z zachowaniem ustawowego terminu albo z jego uchybieniem należy do sfery faktów. Gdy zaś organ odwoławczy ustali, że odwołanie nie zostało wniesione w terminie określonym w art.223 § 2 pkt 1 O.p. ma obowiązek wydać postanowienie, o którym mowa w art.228 § 1 pkt 2 O.p. Z akt sprawy niniejszej wynika, co prawidłowo odnotowano w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że decyzja organu I instancji z dnia [...], nr [...], doręczana była za pośrednictwem Poczty Polskiej (por.: art.144 O.p.) na adres skarżącego przez niego samego wskazywany (por.: art.145 § 1 i art.148 § 1 O.p.). Przy tym, ponieważ w dniu 25.05.2012r. doręczyciel został pod tym adresem drzwi zamknięte, pozostawił na tych drzwiach zawiadomienie o oczekiwaniu przesyłki na odbiór w Urzędzie Pocztowym D., a w dniu 4.06.2012r. pozostawił kolejne zawiadomienie w tym przedmiocie. Niepodjęcie przesyłki przez adresata spowodowało jej zwrot do nadawcy w dniu 9.06.2012r. Opisany tok czynności doręczenia ocenić należy jako realizujący wymogi opisane w art.150 O.p., zgodnie z którym - w przypadku doręczania pisma przez pocztę - w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art.148 § 1 lub art.149 poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej (§ 1 pkt 1) i zawiadamia adresata dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1, przy czym powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni (§ 1a), zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2). W konsekwencji uznać należy, że skuteczne doręczenie skarżącemu decyzji organu I instancji, o której mowa wyżej, nastąpiło - jak to wynika z art.150 § 2 zdanie ostatnie O.p. - z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, tj. z dniem 8.06.2012r., zaś 14 dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 22.06.2012r. W sprawie poza sporem pozostaje, że we wskazanym terminie odwołanie nie zostało wniesione, a datą jego wniesienia jest dzień 17.08.2012r. (por.: art.12 § 6 O.p.). Wobec powyższego należy uznać, że wydanie zaskarżonego postanowienia było uzasadnione w świetle art.228 § 1 pkt 2 w związku z art.223 § 2 pkt 1 O.p. Oceny, że zaskarżone postanowienie wydane zostało bez naruszenia prawa, nie zmienia okoliczność, że skarżący wniósł odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Stwierdzenie uchybienia terminu jest bowiem powiązane z rozstrzygnięciem w przedmiocie przywrócenia terminu w taki sposób, że gdyby nie zaistniało uchybienie terminu, to nie byłoby możliwe przywrócenie tego terminu, a jednocześnie przywrócenie uchybionego terminu uchyla skutki tego uchybienia. Zatem gdy, jak w stanie niniejszej sprawy, odwołanie wnoszone jest wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, jedynie w razie wydania rozstrzygnięcia o przywróceniu uchybionego terminu późniejsze wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu uważać można za bezprzedmiotowe. Sytuacja taka nie miała jednak miejsca w niniejszej sprawie - z jej akt wynika, że w dniu [...] Dyrektor Izby Skarbowej wydał ostateczne (por.: art.163 § 2 O.p.) postanowienie nr [...], odmawiające R. N. przewrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], nr [...], a postanowienie to doręczone zostało skarżącemu, w trybie art.150 § 1-2 O.p., w dniu 10.10.2012r. Wobec niestwierdzenia ustawowych podstaw do uwzględnienia skargi należało ją oddalić na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz.270 ze zm.). Rozstrzygnięcie w przedmiocie wynagrodzenia dla adwokat M. N., wykonującej zawód w ramach własnej kancelarii adwokackiej, za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną skarżącemu w ramach prawa pomocy znajduje uzasadnienie w art.250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 19 oraz § 2 ust.1-3 i § 18 ust.1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013r. poz.461).