II SA/Lu 1020/16
PostanowienieWSA w Lublinie2017-01-18
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która zamierza sfinansować budowę z zaciągniętego kredytu i wykazuje stratę z prowadzonej działalności gospodarczej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżąca nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ zamiar sfinansowania budowy z kredytu wskazuje na możliwość pozyskania środków finansowych, które mogą być przeznaczone na spłatę kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego. Wykazanie straty z działalności gospodarczej nie przesądza o braku płynności finansowej i nie stanowi automatycznie podstawy do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca E. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę. Uzasadniła wniosek posiadaniem majątku, wynagrodzeniem za pracę oraz stratą z działalności gospodarczej. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wykazała, że budowę zamierza sfinansować z kredytu i przelewała środki otrzymane od pracodawcy.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżąca na urzędowym formularzu symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Wniosek uzasadnił tym, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2, którego jest właścicielką w ˝ części, o wartości [...] złotych i utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie [...]złotych netto. Skarżąca podkreśliła, że prowadzona przez nią działalność gospodarcza przynosi straty. Ponadto wykazała, że jest właścicielką nieruchomości rolnej o powierzchni 1 ha, która nie przynosi dochodów oraz jest współwłaścicielem działki o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych. Na stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego składają się wydatki na spłatę kredytu – raty miesięczne [...] złotych, koszty utrzymania (wyżywienia, zakupu odzieży) – [...] złotych oraz opłaty za media – [...] złotych.
W odpowiedzi na wezwanie do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń skarżąca nadesłała pismo z dnia [...] r., w którym oświadczyła, że budowę zamierza sfinansować z zaciągniętego kredytu, widniejące na wyciągu z rachunku bankowego wpłaty są dokonywane przez pracodawcę, któremu następnie skarżąca przelewa te środki na jego rachunek oraz, iż nie posiada żadnych lokat bankowych. Z nadesłanych przez skarżącą dokumentów wynika m.in., że w roku 2015 prowadzona przez nią działalność gospodarcza przyniosła przychód w kwocie [...]złotych, koszt jego uzyskania wyniósł [...] złotych co spowodowało stratę w kwocie [...]złotych. W roku 2016 w miesiącach od stycznia do listopada przychód wyniósł [...] złotych, wydatki wyniosły [...] złotych a tym samym strata wyniosła [...] złotych.
Starszy referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanki przyznania prawa pomocy unormowanej w tym przepisie wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy do wysokości kosztów postępowania, o zwolnienie od których wnosi strona oraz ocenę wpływu ponoszenia tych kosztów na możliwość ponoszenia przez stronę kosztów utrzymania koniecznego. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skoro skarżąca zamierza sfinansować budowę z zaciągniętego kredytu oznacza to, iż ma możliwość pozyskania środków finansowych. Oznacza to również, że dysponuje środkami finansowymi umożliwiającymi jej spłatę, bez narażania się na uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego, zaciągniętego kredytu. Przeniesienie ciężaru ponoszenia kosztów sądowych na ogół obywateli, aby skarżąca nie musiała wykorzystać w tym celu swoich możliwości finansowych, które zamierza przeznaczyć na zaciągnięcie i spłatę kredytu na budowę nie odpowiada społecznemu poczuciu sprawiedliwości. Chroniłoby to, bądź też wzbogacało majątek prywatny skarżącej kosztem środków publicznych, które przeznaczane są na pokrycie kosztów postępowania, aby zapewnić dostęp do sądu osobom, którym brak środków finansowych ten dostęp uniemożliwia (por. postanowienie NSA z dnia 14 października 2014 r., sygn. akt II FZ 1509/14 czy z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt II FZ 247/14 – oba publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Tym samym przyjąć należy, że skarżąca dysponuje w istocie środkami finansowymi, które bez narażenia się na uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego przeznaczyć może na poczet kosztów sądowych niniejszego postepowania. Przyznania prawa pomocy nie uzasadnia też strata finansowa z prowadzonej działalności gospodarczej. Strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Zatem, powstanie straty, nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej. Wykazanie jedynie straty w bilansie nie przesądza automatycznie o zaistnieniu przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 15 października 2014 r., sygn. akt II GZ 655/14 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z przedłożonych zaś dokumentów wynika, że skarżąca niemal stale osiąga przychód z prowadzonej działalności gospodarczej.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło