II SA/Lu 103/16
WyrokWSA w Lublinie2016-06-09
Skład orzekający: Grażyna Pawlos - Janusz, Jacek Czaja, Maria Wieczorek - Zalewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca wykonanie robót budowlanych w celu legalizacji samowoli budowlanej (utwardzenia terenu) była prawidłowa, w szczególności w zakresie sposobu zabezpieczenia przed spływem wód opadowych na działkę sąsiednią?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały prawo materialne. Decyzja nakazująca podwyższenie obrzeża betonowego o 5 cm ponad powierzchnię utwardzenia była wystarczająca do zapobieżenia spływowi wód opadowych na działkę sąsiednią, zgodnie z przepisami Prawa budowlanego i rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Opinia biegłego została prawidłowo oceniona przez organ, a zarzuty skarżącego dotyczące braku powiadomienia Urzędu Gminy były niezasadne w kontekście rozpatrywanej sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej Z. S. wykonanie robót budowlanych polegających na wysunięciu obrzeża betonowego na utwardzonym terenie działek o nr ewid. gr. [...] i [...] w celu zapobieżenia spływowi wód opadowych na działkę sąsiednią należącą do P. S. Skarżący P. S. kwestionował sposób zabezpieczenia przed wodą, domagając się zabezpieczenia na całej długości utwardzenia. Organy administracji uznały wykonane utwardzenie za samowolę budowlaną i wydały decyzję naprawczą.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos - Janusz Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja Sędzia NSA Maria Wieczorek - Zalewska (sprawozdawca) Protokolant Starszy asystent sędziego Łucja Krasińska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę.
Ponownie rozpoznając sprawę z wniosku Z. S. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. L. decyzją z dnia [...] r. nakazał Z. S. wysunięcie obrzeża betonowego na odcinku 6 m, o 5 cm ponad powierzchnię wykonanego utwardzenia z kostki betonowej, z początkiem w odległości 5 m od krawędzi asfaltowej drogi gminnej, na działkach o nr ewid. gr. [...] i [...] w miejscowości B. D., gm. B., zlokalizowanych przy granicy z działką o nr ewid. gr. 698, w terminie do dnia [...] r.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. L. wyjaśnił, że poprzednia decyzja tego organu z dnia [...] r., znak: [...], została decyzją L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak: [...] uchylona w całości i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Organ odwoławczy zarzucił, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem zasad zawartych w treści art. 7 , art. 10 , art. 77 , art. 80 oraz art. 107 § 1 i § 3 K.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a także wskazał na możliwość skorzystania podczas prowadzonego postępowania, w przypadku powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, z dyspozycji wynikającej z treści art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego.
W toku ponownego rozpatrywania niniejszej sprawy, organ I instancji ustalił, że na działkach o nr ewid.[...] i [...], położonych w miejscowości B. D., gm. B., wykonane zostało utwardzenie działek z kostki betonowej, ułożonej na podkładzie z tłucznia kamiennego oraz klińca kamiennego. Utwardzenie terenu zabezpieczone zostało obrzeżem betonowym gr. 8 cm. Od strony drogi gminnej o nawierzchni bitumicznej, utwardzenie zabezpieczone zostało ułożonym na płask krawężnikiem betonowym. Obrzeże od strony z działką o nr ewid.[...], stanowiącej własność P. S., znajduje się na tym samym poziomie, co wykonane utwardzenie terenu. Utwardzenie działek kostką brukową posiada kształt zbliżony do dwóch prostokątów, jeden o wymiarach około 8,70 m x 36,50 m, a drugi około 5 m x 7 m. Organ I instancji ustalił ponadto, że utwardzenie terenu na ww. działkach oddzielone jest od granicy z działką sąsiednią nr [...], stanowiącą własność P. S., pasem gruntu o szerokości 50 - 60 cm, mierzonej od osi fundamentów istniejącego ogrodzenia (słupki betonowe wypełnione drewnianymi sztachetami). Na ww. pasie gruntu znajdują się rośliny ozdobne.
Organ ponadto wskazał, że dotychczas dokonane ustalenia w niniejszej sprawie, tj. stwierdzone podczas oględzin przeprowadzonych w dniu [...] r. zastoiny wodne na powierzchni wykonanego utwardzenia oraz zaobserwowany na fragmencie utwardzenia spływ wody opadowej, z wykonanego utwardzenia na nieutwardzony pas gruntu pomiędzy posesjami, o szerokości 50 - 60 cm, budzą uzasadnione wątpliwości organu nadzoru budowlanego, co do stanu technicznego wykonanego utwardzenia, a także jakości jego wykonania. Wobec tego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. L. postanowieniem z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia [...] r. Prawo budowlane, nałożył na Z. S., obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia [...] r. oceny technicznej wykonanego utwardzenia kostką powierzchni działek o nr ewid. gr. [...] i [...], opracowanej przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia i będącą członkiem właściwej izby samorządu budowlanego. Z oceny tej ma wynikać, czy spadek powierzchni utwardzonych działek jest prawidłowo wyprofilowany, czy tak wykonane utwardzenie działek nie powoduje zmiany naturalnego spływu wód opadowych, w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości, czy nieutwardzony pas gruntu o szerokości około 0,60 m, może pełnić jakąkolwiek funkcję w odprowadzaniu wód opadowych z terenu utwardzonego działek oraz jakie roboty należy wykonać w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
Z. S. przedłożył w dniu [...] r. w PINB w J. L., ocenę techniczną przedmiotowego utwardzenia, wykonaną przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane i będącej członkiem L. Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa w L., z której wynikało, że z dokonanych pomiarów wysokościowych woda opadowa z podwórka i placu wjazdowego będzie spływała w kierunku drogi gminnej oraz, że w przypadku gwałtownych i bardzo dużych opadów deszczu, wobec niewielkiego spadku podłużnego wykonanego utwardzenia, może nastąpić rozlanie wód opadowych w kierunku działki nr ewid.[...] i działki nr ewid.[...] Wskazano też, że zabezpieczeniem w takiej sytuacji, byłaby budowa trwałego ogrodzenia pomiędzy działkami o nr ewid [...] i 698.
Organ I instancji na podstawie akt sprawy stwierdził, że z uwagi na brak skutecznego zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, polegających na utwardzeniu części działek o nr ewid.[...] i [...] wykonane roboty stanowią samowolę budowlaną, podlegającą legalizacji w trybie przepisów art. 50-51 ustawy Prawo budowlane. W związku z tym wydał decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia [...] r. Prawo budowlane nakazującą wykonanie określonych robót budowlanych.
W odwołaniu od tej decyzji P. S. podniósł, że decyzja organu I instancji niczego w pełni nie rozwiązuje, gdyż PINB w J. L. nakazał wysunięcie obrzeża tylko na części terenu utwardzonego, tj. na odcinku 6 m, tymczasem woda podczas deszczu, "przelewa się" na całej długości.
Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu ww. odwołania decyzją z dnia [...] r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, że zarzuty zawarte w odwołaniu pozostają bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. Organ I instancji zgodnie z zasadą wynikającą z treści art. 7 K.p.a., podjął niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, zebrał i rozpatrzył w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy (art. 77 K.p.a.) oraz ocenił na podstawie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 K.p.a.).
Ponadto organ wyjaśnił, że w niniejszej sprawie mamy doczynienia z robotami budowlanymi, o których mowa w art. 50 ust. 1 pkt 1, zrealizowanymi z naruszeniem zasad zawartych w treści art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, (w brzmieniu przed zmianą wprowadzoną ustawą z dnia [...] r., zmieniającą ustawę Prawo budowlane z dniem [...] r.), a fakt ten został potwierdzony w trakcie postępowania dowodowego.
Ze znajdującej się w aktach sprawy oceny technicznej wykonanych robót, związanych z utwardzeniem placu wjazdowego na działki nr [...] i nr [...] położonych w miejscowości B. D., wynika, że spadki poprzeczne i spadek podłużny wahają się od zera do 0,6 %. Spadek podłużny placu, w kierunku drogi gminnej wynosi 0,2 %, natomiast spadki poprzeczne wynoszą odpowiednio, przy krawędzi drogi gminnej 0,2 % - spadek lewostronny, w odległości 10 m od drogi gminnej — spadek zerowy (nawierzchnia znajduje się w poziomie), w odległości 22 m od drogi gminnej - spadek zerowy (nawierzchnia jest w poziomie) oraz w odległości 34 m od drogi gminnej 0,6 % - spadek prawostronny. Określone przez autora oceny technicznej spadki utwardzenia placu wjazdowego na działki nr [...] i nr [...], zostały ustalone na podstawie stosownych pomiarów, wykonanych w dniu [...] r. Z dokonanych pomiarów wysokościowych wynikało, że wody opadowe z podwórka i placu wjazdowego będą spływały w kierunku drogi gminnej. W przypadku gwałtownych i bardzo dużych opadów deszczu, wobec niewielkiego spadku podłużnego, może nastąpić rozlanie się wód opadowych w kierunku działek sąsiednich, tj. działki nr [...] i nr [...]. Z oceny tej wynikało także, że zabezpieczeniem w takiej sytuacji byłaby budowa trwałego ogrodzenia pomiędzy działką nr [...] i działką nr [...].
Poza tym organ odwoławczy zwrócił uwagę, że oględziny zostały przeprowadzone w dniu [...] r. podczas opadów deszczu, miarodajne stały się ustalenia organu I instancji dokonane podczas ww. czynności, z którym wynikało, iż na fragmencie wykonanego utwardzenia widoczne były zastoiska wody, a w odległości około 5 m od krawędzi drogi gminnej, na odcinku około 6 m wykonanego utwardzenia, pracownicy organu I instancji zaobserwowali przelewanie się wody opadowej na nieutwardzony pas gruntu, oddzielający wykonane utwardzenie od działki o nr ewid.[...]
Organ odwoławczy powołując się na [...] Powtarzalnych Elementów Drogowych - wydawnictwa Transprojekt (rysunek nr [...]) przyjął, że wobec niewielkiego spadku podłużnego wykonanego utwardzenia z kostki, zasadne było zastosowanie maksymalnego przewyższenia obrzeża, ponad powierzchnię chodnika, wynoszącego 5 cm, w celu zapobiegania przedostawania się wód opadowych na nieutwardzony pas działki o szerokości 50 - 60 cm i dalej w kierunku działki sąsiedniej. Poza tym wskazał, że nawet w sytuacji przedostania się części wód opadowych przez wystający fragment obrzeża, wody będą odprowadzane na teren własny nieutwardzony o szerokości 50 - 60 cm, co spełni wymagania § 28 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] r., w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75 . poz. 690 ze zm.).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. S. na powyższą decyzją wniósł o jej uchylenie oraz nakazanie Z. S. zabezpieczenia na całości terenu utwardzonego kostką brukową.
W uzasadnieniu wskazał, że w toku postępowania administracyjnego naruszono przepisy prawa materialnego, przede wszystkim pominięto opinię - ocenę techniczną - J. Ś. - posiadającego uprawnienia budowlane nr [...], który dokonał pomiarów i ocenił robotę budowlaną. Ponadto zalecił zabezpieczenie trwałego ogrodzenia na całej długości pomiędzy działkami sąsiednimi. Organ PINB w J. L. zlekceważył te zalecenia i wziął pod uwagę oględziny, które wykonywał w dniu [...] r. na gruncie, podczas których w ogóle nie zbadano spadków wody. W ocenie skarżącego błędna jest też ocena organu odwoławczego w zakresie wysokości terenu, ponieważ taka wysokość może być znacznie większa.
Strona skarżąca zauważyła również, że w postępowaniu administracyjnym nie powiadomiono również Urzędu Gminy w B. o toczącym się postępowaniu. Wykonawca robót zgłosił do Urzędu Gminy zamiar zajęcia pasa drogowego, lecz Wójt [...] nie powiadomił właścicieli działek sąsiadujących.
Poza tym podniesiono, że zaskarżona decyzja jest wewnętrznie sprzeczna, ponieważ z jej ustaleń wynika, że cyt,.: "widoczne były zastoiska wody", a z decyzji przedstawionej napisane jest, że powyższe rozwiązanie doprowadzi do powstania swoistego progu i nie rozwiąże problemu podwyższenie krawężnika. Skarżący wskazał, że wnosi o zabezpieczenie na całości terenu utwardzonego kostką brukową, względnie sugeruje wykonanie murku oporowego na tej kostce.
W odpowiedzi organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie jest uzasadniona, albowiem treść zaskarżonych decyzji i sposób przeprowadzenia postępowania administracyjnego wskazują, że w kontrolowanej sprawie został prawidłowo ustalony stan faktyczny, a w odniesieniu do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego organy dokonały prawidłowego aktu stosowania prawa.
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia [...] r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia [...] r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej właściwości sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a.
Przedmiotem skargi P. S. w niniejszej sprawie jest decyzja Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] nakazująca Z. S. wysunięcie obrzeża betonowego na odcinku 6 m, o 5 cm ponad powierzchnię wykonanego utwardzenia z kostki betonowej, z początkiem w odległości 5 m od krawędzi asfaltowej drogi gminnej, na działkach o nr ewid. gr. [...] i [...] w miejscowości B. D., gm. B., zlokalizowanych przy granicy z działką o nr ewid. gr. 698, w terminie do dnia [...] r.
Przepisem, który zastosowały organy nadzoru budowlanego, był art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Stanowi on, że przewidziane w nim obowiązki nakłada się w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Postępowanie uregulowane przepisem art. 51 ustawy Prawo budowlane, określane jest mianem "postępowania naprawczego". Wydanie więc decyzji mającej oparcie w ustępie 1 wskazanego artykułu musi być poprzedzone dokładnym postępowaniem wyjaśniającym i jeżeli okaże się, że jest możliwe doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, organ wydaje decyzję, w której nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Dopiero w sytuacji ustalenia, że nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa, właściwy organ jest obowiązany wydać decyzję, w której nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Podkreślić przy tym należy, że postępowanie wyjaśniającego winno odpowiadać standardom wyznaczonym przez zasady ogólne k.p.a.
Tak więc ratio legis art. 51 ustawy Prawo budowlane polega na wymuszeniu na inwestorze doprowadzenia prowadzonych lub zakończonych robót do stanu zgodnego z obowiązującym prawem. Wybór merytorycznego rozstrzygnięcia - spośród możliwych na gruncie wskazanego artykułu - zależy od rodzaju samowoli budowlanej, jej zakresu, skutków i możliwych sposobów uzyskania stanu zgodnego z prawem, ale w aspekcie przepisów prawa administracyjnego. W każdym przypadku organ nadzoru budowlanego, po dokonaniu prawidłowych ustaleń jest uprawniony do dokonania wyboru najwłaściwszej formy działań, które doprowadzą do legalizacji stwierdzonej samowoli.
Istotną w rozpoznawanej sprawie kwestią jest wyjaśnienie, co należy zrobić, aby zapobiec spływu wód opadowych z wykonanego utwardzenia z kostki w kierunki działki sąsiedniej będącej własnością P. S..
Jak wynika z akt w postępowaniu przeprowadzono oględziny w dniach: [...] r., [...] r., podczas których ustalono, że na działkach o nr ewid.[...] i [...], położonych w miejscowości B. D., gm. B., wykonane zostało utwardzenie działek z kostki betonowej, ułożonej na podkładzie z tłucznia kamiennego oraz klińca kamiennego. Utwardzenie terenu zabezpieczone zostało obrzeżem betonowym gr. 8 cm. Od strony drogi gminnej o nawierzchni bitumicznej, utwardzenie zabezpieczone zostało ułożonym na płask krawężnikiem betonowym. Obrzeże od strony z działką o nr ewid.[...], stanowiącej własność P. S., znajduje się na tym samym poziomie, co wykonane utwardzenie terenu. Utwardzenie działek kostką brukową posiada kształt zbliżony do dwóch prostokątów, jeden o wymiarach około 8,70 m x 43,50 m, a drugi około 5 m x 7 m. Utwardzenie terenu na ww. działkach oddzielone jest od granicy z działką sąsiednią nr [...], stanowiącą własność P. S., pasem gruntu o szerokości 50 - 60 cm, mierzonej od osi fundamentów istniejącego ogrodzenia (słupki betonowe wypełnione drewnianymi sztachetami). Na ww. pasie gruntu znajdują się rośliny ozdobne. W związku z tym, że oględziny zostały przeprowadzone w czasie deszczu, pracownicy organu zauważyli zastoiska wody na fragmencie wykonanego utwardzenia. Poza tym wskazali, że w odległości 5m od krawędzi drogi gminnej na odcinku ok 6m wykonanego utwardzenia widoczne było przelewanie się wody na nieutwardzony pas gruntu oddzielający wykonane utwardzenie od działki skarżącego. Ponadto ustalono, że utwardzenie z kostki betonowej zostało zakończone w 2014 r.
Poza tym należy zwrócić uwagę, że organ I instancji – mając na uwadze wytyczne zawarte w decyzji Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. uchylającej poprzednią decyzję PINB w J. L. z dnia [...] r. wydaną w przedmiotowej sprawie - uzupełnił materiał dowodowy niniejszej sprawy. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. L. postanowieniem z dnia [...] r. na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane nałożył bowiem na Z. S. obowiązek przedłożenia oceny technicznej wykonanego utwardzenia kostką, opracowanej przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia, będącą członkiem właściwej izby samorządu budowlanego. Inwestor przedłożył w dniu [...] r. ww. ocenę techniczną wykonaną przez J. Ś. – posiadającego uprawnienia budowlane nr [...] i będącego członkiem L. Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa w L.. Na podstawie tej opinii organ wskazał, że z dokonanych pomiarów wysokościowych wynika, że woda opadowa z podwórka i placu wjazdowego spływa w kierunku drogi gminnej oraz, że w przypadku bardzo dużych opadów deszczu, może nastąpić rozlanie wód opadowych w kierunku działek sąsiednich, tj.: nr [...] i nr [...]. Opiniujący we wnioskach końcowych podniósł, że zabezpieczeniem w takiej sytuacji, byłaby budowa trwałego pogrodzenia pomiędzy działkami [...] i 698.
Nie można zgodzić się z zarzutami skargi, że organ nie uwzględnił ww. opinii technicznej przedstawionej przez biegłego.
Wskazać w tym miejscu należy, że jeżeli dla organów nadzoru budowlanego rozpatrujących sprawę, utrudnienie stanowi prawidłowa ocena zgromadzonego materiału dowodowego, przede wszystkim w razie powstania uzasadnionych wątpliwości, co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, to mogą one nałożyć, w drodze postanowienia, na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy Praw budowlane obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz.
Postanowienie wydane w powyższym trybie nie jest aktem kończącym postępowanie w przedmiotowej sprawie, a ma jedynie na celu uzupełnienie akt o potrzebne rozwiązania techniczne które umożliwią organowi nałożenie stosownych obowiązków na właściwe podmioty. Postanowienie wydane na podstawie art. 81c ust 2 Prawa budowlanego ma charakter dowodowy, co oznacza że postępowanie w którym jest ono podejmowane, stanowi część innego, już toczącego się postępowania przewidzianego w ustawie Prawo budowlane, bądź jest elementem wyjaśnienia przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadnić wszczęcie takiego postępowania.
W ocenie Sądu obowiązek dostarczenia przez inwestora opinii był uzasadniony, bowiem sporządzona w ten sposób opinia, doprowadziła do wyjaśnienia ważnych w sprawie kwestii. Ponadto trzeba mieć na uwadze, że opinia biegłego jest istotna w zakresie ustalania stanu faktycznego sprawy. Organ administracji publicznej jednak ocenia swobodnie opinię biegłego na podstawie zasad wiedzy, doświadczenia życiowego oraz w zakresie określania konsekwencji prawnych ustalonego stanu faktycznego.
W związku z tym prawidłowo wyjaśnił organ nadzoru, że nie ma podstaw do nałożenia obowiązku wykonania przez inwestora trwałego ogrodzenia pomiędzy działkami, a jedynie zasadne byłoby – z uwagi na niewielki spadek podłużny wykonanego utwardzenia z kostki – zastosowanie maksymalnego podwyższenia obrzeża ponad powierzchnię chodnika o 5 cm.
Należy również zauważyć, że skarżący w postepowaniu przed organami nie składał uwag do sporządzonej opinii. Jak wynika z akt sprawy został zawiadomiony na podstawie art. 10 K.p.a. o możliwości zapoznania się ze zgromadzonymi dokumentami w sprawie, oraz o możliwości złożenia ewentualnych wyjaśnień i dowodów nieznanych organowi (k. 63 i i 65 akt admin.). Jednak z możliwości z tej nie skorzystał. Dopiero w skardze do sądu administracyjnego ogólnie zwrócił uwagę na zalecenia biegłego i zwrócił uwagę, że podniesienie krawężnika tylko w jednym miejscu nie rozwiąże problemu, bo woda będzie spływać w innym. Jednak nie przedstawił jakichkolwiek dowodów potwierdzających tę tezę. Ponadto skarżący sam oświadczył – protokół oględzin z dnia [...] r. (k. 48 akt admin., podpisany przez skarżącego) - ," że jak sąsiad nie chce podnieść krawężnika od strony jego działki, to niech ustawi około tego dodatkowy krawężnik i wysunie go ponad kostkę min. 5 cm.", a następnie złożył odmienne uwagi w z zastrzeżeniach do tych oględzin w piśmie z dnia [...] r.
W tych okolicznościach, jeśli w sprawie organ miał sprzeczne oświadczenia skarżącego, to kierując się art. 80 K.p.a. prawidłowo ocenił na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona i w rozstrzygnięciu wskazać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (art. 107 § 3 K.p.a.).
W ocenie Sądu, mając na względzie powyższe uwagi - prawidłowo organy, badając - na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, jakie czynności lub roboty budowlane należy wykonać, aby doprowadzić wykonane utwardzenie do stanu zgodnego z prawem uznały, że wymagane jest wysunięcie o 5 cm obrzeża pod istniejące utwardzenie, które doprowadzi do powstania swoistego progu, do którego woda opadowa z utwardzenia będzie dopływała i na którym się zatrzyma a następnie spłynie zgodnie ze spadkiem przedmiotowego utwardzenia.
Poza tym wbrew twierdzeniom skarżącego z uwagi na przedmiot rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, nie mogła być rozpatrywana kwestia niepowiadomienia właścicieli działek sąsiednich w sprawie zgłoszenia przez wykonawcę do Urzędu Gminy zamiaru zajęcia pasa drogowego, ponieważ stanowi ona inną sprawę administracyjną.
Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie i należy ją oddalić. Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło