II SA/Lu 1047/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek (spr.), Sędziowie NSA Leszek Leszczyński, Asesor WSA Jerzy Drwal, Protokolant st.insp. Elżbieta Czarnecka, po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi J. M., P. M., W. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego - uchyla zaskarżoną decyzję, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2003r. znak [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. postępowania administracyjnego ( tekst jednolity W Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z 2000r. z późn. zm. ) w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity w Dz. U. Nr 106, poz. 1126 z 2000r. z późn.zm. ) - po rozpatrzeniu odwołania W.M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003r. znak: [...], nakazującej W.M. wykonać rozbiórkę ganku samowolnie dobudowanego do budynku mieszkalnego położonego na działce nr 188 w m. J. – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy . W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że zaskarżoną decyzją Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał – W.M. dokonanie rozbiórki ganku przy budynku mieszkalnym położonym w J. ul. S. zrealizowanego w 2000r. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Decyzja została wydana na podstawie art. 48 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity w Dz. U. Nr 106, poz. 1126 z 2000r. z późn. zm. ) . W.M., w odwołaniu podniósł, iż ganek stanowi kontynuację decyzji o pozwoleniu na budowę L.dz. [...], wydanej [...] lipca 1969r. przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej. Plan sytuacyjny załączony do w/w decyzji przewidywał zaś wykonanie ganku od strony zachodniej budynku. Ganek istniał w różnych formach przez szereg lat i był oparty na fundamentach istniejących, oświadczenia zaś złożone przez strony w tej kwestii są nieprawdziwe z uwagi na trwający pomiędzy nimi konflikt. Natomiast mapa sytuacyjno - wysokościowa na którą powołał się organ I instancji może zawierać nieścisłości. Ponadto W. M. oświadczył, iż uzyskał postanowienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] maja 1999r. uzgadniające projekt decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz decyzję o w.z.i.z.t. Urzędu Gminy z dnia [...] czerwca 1999r., które dopuszczały rozbudowę budynku mieszkalnego w kierunku zachodnim i na tej podstawie wykonany został remont kapitalny polegający w znacznym stopniu na odtworzeniu gabarytów. W związku z powyższym, iż realizacja przedmiotowego ganku nie jest sprzeczna z założeniami w/w decyzji i spełnia wszystkie warunki zabudowy zaskarżoną decyzję należy zmienić. Po rozpoznaniu odwołania organ II instancji stwierdził, że z przeprowadzonych w dniu 15 maja 2003r. oględzin wynika jednoznacznie, że na działce skarżących został wybudowany samowolnie przy budynku mieszkalnym ganek o wymiarach 2,66m x 2,25m. Ściany ganku o grubości 27 cm zostały wykonane z kamienia wapiennego, strop zaś i dach trójspadowy posiada konstrukcję drewnianą, kryty dachówką bitumiczną. Budowa ganku została zakończona i obecnie ganek jest użytkowany. Jak oświadczył do protokołu z oględzin W.M. ganek został wykonany przez niego w 2000r. na wcześniej istniejących fundamentach. Poprzedni zaś właściciele nieruchomości posiadali projekt domu, który przewidywał istnienie tego ganku. Z oświadczeń złożonych przez pozostałe strony biorące udział w oględzinach wynika natomiast, że nie istniały wcześniej fundamenty pod ganek. Z treścią protokołu zapoznał się W. M. podpisując go bez wnoszenia uwag. Dodatkowy dowód w sprawie mapa sytuacyjno-wysokościowa do celów projektowych, którą posiada organ I instancji, wykonana przez geodetę uprawnionego z dnia 27 sierpnia 2001r. przeczy twierdzeniom inwestora w kwestii istnienia fundamentów. Z dołączonego natomiast do odwołania przez W. M. planu sytuacyjnego stanowiącego załącznik do decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 1 lipca 1969r. wynika, że od strony południowej budynku mieszkalnego zaprojektowany był taras a nie ganek o wymiarach innych niż obecnie zrealizowany od południa sporny ganek. Wejście zaś do budynku według projektu przewidziane było od strony północnej obok wjazdu do garażu. Zgodnie z art. 28 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Przez roboty budowlane, w myśl art. 3 pkt 7 w/w ustawy rozumiemy zaś budowę, a także prace polegające na montażu, w remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 28 cyt. ustawy tj. uzyskanie zgody właściwego organu w formie decyzji ostatecznej na wykonanie przedmiotowego ganku, spowodowało konieczność zastosowania przez organ I instancji sankcji wynikających z art. 48 w/w ustawy, posiadanie bowiem jedynie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o której nadmienia w odwołujący się nie uprawnia w żadnym przypadku do rozpoczęcia i wykonania inwestycji. Przytaczany zaś argument, iż załącznik do wydanej w dniu 1 lipca 1969r. decyzji o pozwoleniu na budowę przewidywał budowę ganku w przypadku inwestycji zrealizowanej w 2000r. nie ma dla rozstrzygnięcia znaczenia. Art. 48 cytowanej ustawy nakłada na organ nadzoru budowlanego obowiązek podjęcia wyłącznie decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Cytowany przepis wprowadza automatyzm orzekania o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części tylko na podstawie braków formalnych, nie bierze zaś pod uwagę jakichkolwiek innych okoliczności. Jest on jednak, obowiązującym przepisem prawa, a jego stosowanie nie zostało pozostawione uznaniu organów administracji . Jedyną przesłanką zastosowania tego przepisu jest fakt popełnienia samowoli budowlanej, co w niniejszej sprawie zostało bezspornie ustalone. Od decyzji tej wnieśli skargę do sądu administracyjnego J.M., P.M. i W.M., domagając się stwierdzenia jej nieważności.W skardze podnieśli, że jako współwłaściciele nieruchomości, której dotyczy zaskarżona decyzja byli pominięci w postępowaniu przed organem I instancji i nie brali w nim udziału. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skarżących organ ten wyjaśnił, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 15 kpa, gdyż w sprawie nie zachodzą przesłanki wymienione w tym przepisie. W razie stwierdzenia, że została naruszona zasada czynnego udziału strony w postępowaniu , można mówić jedynie o wadzie procesowej, która stanowi podstawę wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek strony (art. 145 § 1 pkt 4 kpa). Rozpatrując złożoną skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 61 § 4 kpa o wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie. Obecnie skarżący są współwłaścicielami nieruchomości, na której jest położony budynek objęty nakazem rozbiórki. Są więc stronami w rozumieniu art. 28 kpa. Skarżącym jako stronom nie zostało doręczone zawiadomienie o wszczęciu postępowania i nie brali oni udziału w postępowaniu przed organem I a także Ii instancji. W postępowaniu tym, jak prawidłowo podnoszą skarżący brali udział inni współwłaściciele. W sprawie została wydana decyzja ostateczna bez udziału obecnych skarżących, którzy w tym postępowaniu nie brali udziału bez swojej winy. W związku z powyższym zaistniała wada procesowa, stanowiąca podstawę do wznowienia postępowania w trybie art. 154 § 1 pkt 4 kpa. W tej sytuacji Sąd uwzględniając skargę uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit .b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).