II SA/Lu 1061/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Małysz, Sędziowie WSA Halina Chitrosz (spr.), NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant specjalista Magdalena Futyma, po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie renty socjalnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2003r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania M.K. od decyzji wydanej z upoważnienia Rady Miasta przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] maja 2003r., nr [...] odmawiającej przyznania renty socjalnej - na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego / tekst jednolity - Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z 2000r. z późn. zm. / w związku z art. 27a ust. 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej /Dz.U. z 1998 r. nr 64, poz. 414 ze zm./ - utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podało, że organ I instancji ustalił, iż wnioskodawczyni nie spełnia przesłanek ustawowych uzasadniających prawo do otrzymania renty socjalnej, albowiem jej pobytu w Zgromadzeniu [...] nie można zrównać z nauką w szkole ponadpodstawowej, ponad gimnazjalnej lub w szkole wyższej. W odwołaniu od tej decyzji, M.K. wywodziła, iż jest ona dla niej krzywdząca oraz, że wbrew temu, co twierdzi organ I instancji jej pobyt u Sióstr należy traktować jako pobieranie nauki wewnątrz Zgromadzenia. Organ odwoławczy w pierwszej kolejności wskazał, iż M.K. jest osobą niepełnosprawną, o znacznym stopniu niepełnosprawności, co zostało potwierdzone orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z dnia [...] września 1999r. Niepełnosprawność ta istnieje od stycznia 1996r., a ustalony stopień tej niepełnosprawności datuje się od maja 1999r. W okresie od 24 października 1992r. do 31 sierpnia 1997r. M.K. przebywała w Zgromadzeniu [...]. Stosownie do treści art. 27a ust. 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej, prawo do renty socjalnej przysługuje również osobie całkowicie niezdolnej do pracy z powodu inwalidztwa powstałego w trakcie nauki w szkole ponadpodstawowej, ponad gimnazjalnej lub w szkole wyższej, przed ukończeniem 25 roku życia, a także w trakcie studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej, niezależnie od dochodu, z zastrzeżeniem ust. 5. Organ odwoławczy ocenił, iż w sytuacji, gdy pobyt M.K.w Zgromadzeniu nie może być uznany za naukę w rozumieniu cytowanego wyżej przepisu, nie ma podstaw do przyznania jej renty socjalnej, jako że inwalidztwo to powstało w trakcie pobytu w Zgromadzeniu. Organ dodał nadto, iż z przedstawionych zaświadczeń wynika, że w czasie pobytu w Zgromadzeniu skarżąca korzystała wprawdzie ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego na zasadach przysługujących młodzieży uczącej się, ale nie jest to równoznaczne z pobieraniem nauki w rozumieniu przepisu art. 27a ust. 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej. Z tych też względów – Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzję organu I instancji w przedmiocie odmowy przyznania renty socjalnej uznało za właściwą. Na powyższą decyzję M.K. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie. Skarżąca w jej uzasadnieniu konsekwentnie podtrzymywała swoje dotychczasowe stanowisko, a twierdząc, iż spełnia wszystkie ustawowe kryteria – w dalszym ciągu domagała się przyznania renty socjalnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, iż z dniem 1 stycznia 2004r. - na mocy przepisu art. 97§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U.Nr 153, poz. 1271, z późn.zm. / do rozpoznania niniejszej skargi stał się właściwy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie. Na podstawie tego przepisu do postępowania przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dzu. U. Nr 153, poz. 1270 /. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem / art. 1§ 1 i 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych / stwierdzić należy, iż ani zaskarżona decyzja, ani też poprzedzająca ją decyzja organu podatkowego I instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego, jak też i nie zostały wydane z naruszeniem reguł postępowania w stopniu, który mógłby uzasadniać ich uchylenie. Przepis art. 27a ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 414 z 1998 r. z późn. zm.) – w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 września 2003r. regulował prawo do renty socjalnej, rozróżniając przesłanki w zależności od czasookresu powstania inwalidztwa, to jest: przed ukończeniem 18 roku życia i przed ukończeniem 25 roku życia. Zgodnie z ust.1 tego przepisu – renta socjalna przysługiwała osobie pełnoletniej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu inwalidztwa powstałego przed ukończeniem 18 roku życia, niezależnie od dochodu, z zastrzeżeniem ust.4a i 5, natomiast w myśl uregulowania zawartego w ust.2 – renta socjalna przysługiwała również osobie całkowicie niezdolnej do pracy z powodu inwalidztwa powstałego w trakcie nauki w szkole ponadpodstawowej, ponad gimnazjalnej lub w szkole wyższej, przed ukończeniem 25 roku życia, a także w trakcie studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej, niezależnie od dochodu, z zastrzeżeniem ust. 5. M.K. jest niewątpliwie osobą niepełnosprawną, o znacznym stopniu niepełnosprawności, całkowicie niezdolną do pracy, co zostało potwierdzone orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z dnia [...] września 1999r. Niepełnosprawność ta istnieje od stycznia 1996r., a ustalony stopień tej niepełnosprawności datuje się od maja 1999r. Z treści powołanego orzeczenia wynika zatem, iż inwalidztwo skarżącej powstało w wieku 24 lat, a więc w czasie, kiedy przebywała ona w Zgromadzeniu [...]. Niewątpliwie do zaistniałej sytuacji będzie miał zastosowanie przepis art. 27a ust.2 cytowanej ustawy o pomocy społecznej, co wymaga dokonania oceny, czy pobyt skarżącej w Zgromadzeniu może zostać uznany za pobieranie nauki w szkole ponadpodstawowej, ponadgimnazjalnej lub w szkole wyższej. Ustawa o pomocy społecznej nie daje odpowiedzi na pytanie jak należy rozumieć znaczenie pojęć "szkoły ponadpodstawowej, ponadgimnazjalnej i szkoły wyższej". Kwestie statusu w/w szkół regulują przepisy ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty / tekst jednolity - Dz. U. z 1996r., Nr 67, poz. 329 z późn. zm. /, a w odniesieniu do szkół wyższych – przepisy ustawy z dnia 12 września 1990r. o szkolnictwie wyższym / Dz. U. Nr 65, poz. 385 /. Ani przepisy jednej, ani drugiej ustawy nie pozwalają na uznanie, że zgromadzenie zakonne jest typem szkoły, o którym wyżej mowa. Zakon jest przede wszystkim zgromadzeniem o charakterze religijnym, związanym z określoną regułą życia, którego założeniem jest formacja duchowa osób w nim skupionych. Oceny tej w niczym nie zmienia okoliczność, iż M.K. w czasie przebywania w Zgromadzeniu [...] korzystała ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego na zasadach przysługujących młodzieży uczącej się. Takie uprawnienia wynikały bowiem z obowiązującego do dnia 31 grudnia 1998r. przepisu art. 2 ust.2 ustawy z 17 maja 1989r. o ubezpieczeniu społecznym duchownych (Dz. U. Nr 29 p. 156). Stanowił on, iż alumnom seminariów oraz nowicjuszom, postulantom i juniorystom zakonów męskich i żeńskich przysługują świadczenia lecznicze na zasadach ustalonych dla pracowników. Obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu duchownych, w myśl art. 1 ust.1 tejże ustawy podlegali natomiast duchowni Kościoła Katolickiego oraz innych kościołów i związków wyznaniowych. Reasumując stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z art. 27a ust. 2 ustawy o pomocy społecznej z 1990 r. oraz z poszanowaniem zasad wynikających w szczególności z przepisów art. 7, art., art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Te ostatnie przepisy nakładają na organy obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, ocenienia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, i obowiązku tego – organy dopełniły. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.