II SA/Lu 1090/12

WyrokWSA w Lublinie2013-03-05

Skład orzekający: Maria Wieczorek-Zalewska, Joanna Cylc-Malec, Jerzy Dudek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo odmówiły wydania decyzji zobowiązującej do przebudowy linii telefonicznej i energetycznej, nie powołując biegłego w sytuacji, gdy skarżący podnosili zarzuty dotyczące zagrożenia dla życia i zdrowia wynikającego z tych linii?
Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 § 1, 80, 84 § 1 K.p.a., nie uwzględniając w pełni wytycznych zawartych w poprzednim wyroku WSA, który nakazywał rozważenie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Powołanie biegłego z zakresu kompatybilności linii energetycznej i telefonicznej było niezbędne do wyjaśnienia kwestii potencjalnych zagrożeń dla zdrowia i bezpieczeństwa skarżących, a odmowa jego powołania nie została przekonująco uzasadniona.
Stan faktyczny
Skarżący K. O. i J. O. domagali się nakazania przebudowy linii telefonicznej i energetycznej przebiegających przez ich działkę, twierdząc, że powodują one zagrożenie dla ich zdrowia i życia. Organy nadzoru budowlanego dwukrotnie odmówiły wydania takiej decyzji, uznając, że stan techniczny linii nie stwarza zagrożenia. Skarżący odwołali się od tych decyzji, podnosząc zarzuty dotyczące promieniowania, porażenia prądem i interferencji między liniami. Sprawa była już przedmiotem kontroli WSA, który uchylił poprzednie decyzje, wskazując na potrzebę przeprowadzenia oględzin i rozważenia opinii biegłego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia NSA Jerzy Dudek, Protokolant Starszy referent Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 marca 2013 r. sprawy ze skargi K. O.i J. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz K. O. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...], nr [...] odmówił wydania decyzji zobowiązującej T. P. S.A. oraz P. D. S.A. o/Z. - Rejonowy Zakład Energetyczny w K. do wykonania robót budowlanych polegających na przebudowie linii telefonicznej i linii energetycznej niskiego napięcia nN, przebiegających przez działkę nr ewid. [...] oraz działki sąsiednie zlokalizowane w miejscowości S. D. gm. S. Z akt sprawy wynika, że jest to kolejna decyzja organu I instancji w przedmiotowej sprawie. Wyrokiem z dnia 7 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Lu 800/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił bowiem decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], którą organ I instancji także odmówił wydania decyzji zobowiązującej powyższe podmioty do wykonania robót budowlanych. W uzasadnieniu sąd wskazał, że organ powinien dokonać oględzin miejsca, w którym nastąpiło domniemane uszkodzenie linii telefonicznej, sprawdzić jej zabezpieczenia przed przepięciami oraz rozważyć przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego odpowiedniej specjalności na okoliczność sprawdzenia pola elektromagnetycznego w budynku mieszkalnym J. i K. O., jego natężenia i ewentualnych przyczyn powstania. Rozpatrując sprawę ponownie, organ I instancji zobowiązał J. i K. O. do wystąpienia do Zakładu Energetycznego w K. o podłączenie energii elektrycznej do ich budynku. Wystąpił także do Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w L. o sprawdzenie pola elektromagnetycznego, jego natężenia, oddziaływania na otoczenie oraz przyczyn jego powstania w omawianym budynku mieszkalnym, a następnie w dniu 26 lipca 2012 r. przeprowadził oględziny w sprawie stanu technicznego krzyżujących się na działce nr [...] w S. D. linii telefonicznej i energetycznej. Podczas oględzin ustalono, że J. O. i K. O., nie wystąpili do Zakładu Energetycznego o ponowne włączenie prądu, co było warunkiem koniecznym do przeprowadzenia oględzin, ani też nie zgodzili się na włączenie prądu do budynku podczas oględzin. K. O. ponadto nie wyraził zgody na uruchomienie przyłącza telefonicznego oraz na przeprowadzenie prób telefonem zarówno na terenie swojej działki, jak również w jej pobliżu. Z akt sprawy wynika, że przeprowadzona została jednak rozmowa telefoniczna przez telefon komórkowy w pobliżu linii Nn i w obecności skarżącego. Podczas oględzin skarżący nie potrafił wskazać miejsca uszkodzenia linii telefonicznej. Pomiary wykonane na kablach nie wykazały zwarć, uziemień, przerw oraz niezrównoważeń. Nie stwierdzono wpływu zakłóceń energetycznych oraz szumów impulsowych. Otrzymane wartości pomiarów nie wykazały zaniżonych parametrów kabli w odniesieniu do norm ZN-96 TP SA-029 oraz PN-92/T-90335. Poza tym skarżący oświadczył, że w czerwcu 2010 r. został porażony prądem podczas rozmowy telefonicznej. Wtedy pracownicy firmy E. z K. stwierdzili, że występuje przebicie na linii telefonicznej i są złe parametry przyłącza, w związku z tym podpięto budynek innymi przewodami i obiecano, że linia telefoniczna zostanie przebudowana. W dniu 1 sierpnia 2012 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. wykonał badania i pomiary, z których wynika, iż na terenie oraz w najbliższym otoczeniu działki nr [...], wartości natężenia pola elektromagnetycznego nie przekraczają poziomu dopuszczalnego dla miejsc dostępnych dla ludności - zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. z 2003 r. nr 192 poz. 1883 ze zm.). Organ wskazał, że nie doszło do oceny zagrożenia - sprawdzenia wartości natężenia pola elektromagnetycznego pochodzącego jednocześnie od instalacji energetycznej i telefonicznej obecnej na terenie posesji, z uwagi na wyłączony z woli K. O. dopływ prądu do gospodarstwa oraz odłączony telefon stacjonarny. PINB w C. wskazał także, że pismem z dnia 10 sierpnia 2012 r. wystąpił do P. D. Z. Rejonowy Zakład Energetyczny w K. o ustosunkowanie się do wyników pomiarów dokonanych przez K. O. podczas oględzin, wykazujących, że na podwórku w ziemi występuje prąd o wartości od 50-89 mV. W odpowiedzi na to pismo uzyskano informację, iż tak minimalna różnica potencjałów jest zjawiskiem normalnym i występuje niemal wszędzie np. pomiędzy dłońmi ludzkimi. Organ mając na względzie powyższe uznał, iż nie ma podstaw do kwestionowania stanu technicznego omawianych linii telefonicznej i energetycznej. Nie można też stwierdzić, że stan tych linii stwarza zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. Nie znajdując podstaw do nakazania czynności - przebudowy kwestionowanych linii, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, PINB odmówił wydania decyzji zobowiązującej T. P. S.A. oraz Rejonowy Zakład Energetyczny w K. do przebudowy linii telefonicznej i energetycznej. Z powyższą decyzją nie zgodzili się J. O. i K. O., którzy w odwołaniu podnieśli, że z powodu silnego promieniowania instalacji elektrycznej i wielokrotnego porażenia przez telefon stacjonarny zmuszeni byli do odłączenia linii telefonicznej i energii elektrycznej od swojego gospodarstwa. Według odwołujących jest to spowodowane krzyżowaniem się na działce nr [...] linii telefonicznej i energetycznej w rowie z wodą, powodującym interferencję pomiędzy prądem stałym linii telefonicznej i prądem zmiennym linii energetycznej niskiego napięcia, która wystąpiła po wyrwaniu drzew znajdujących się na działce nr [...] w miejscu przebiegu podziemnej linii telefonicznej. O oddziaływaniach pomiędzy liniami świadczy wielokrotne rozprogramowanie zegara sterującego licznikiem energii elektrycznej. Ponadto wskazali, że linia telefoniczna wykonana została z odstępstwami od warunków pozwolenia na budowę. Wyjaśnili, że ich zabudowania znajdują się pomiędzy linią niskiego napięcia usytuowaną w odległości 4 m od stodoły i 5 m od obory oraz 30,7 m od domu mieszkalnego, a pozostałym po likwidacji słupem z linią średniego napięcia, co zagraża ich życiu i zdrowiu. Niejednokrotnie występowały bowiem drgania linii niskiego napięcia. Amplituda drgań dochodziła do 30-40 cm, że napięcie w ziemi na podwórku wynosi 0,50 - 0,89 V, co powodowało drętwienie nóg. Odwołujący wnieśli o powołanie eksperta od kompatybilności linii energetycznej, telefonicznej i telefonii komórkowej oraz doprowadzenie do przebudowy krzyżujących się linii, a także spowodowanie przebudowy linii energetycznej średniego napięcia, gdyż sytuacja ta uniemożliwia korzystanie przez nich z energii elektrycznej oraz telefonu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy w uzasadnieniu szczegółowo przedstawił przebieg postępowania wskazując jednocześnie, że postępowanie to było prowadzone prawidłowo, a organ I instancji w sposób wystarczający podejmował działania w celu zgromadzenia materiału dowodowego i wyjaśnienia okoliczności sprawy. Wskazał ponadto, że powołanie niezależnego eksperta od kompatybilności linii energetycznej, telefonicznej stacjonarnej i telefonii komórkowej, wnioskowane przez K. O., nie znajduje uzasadnienia w przepisach Prawa budowlanego. Zarówno przepisy prawa budowlanego jak i polskie normy nie regulują kwestii kompatybilności, czyli harmonijnego współdziałania linii energetycznych i telefonicznych. Zajmowanie stanowiska w poruszanych przez K. O. kwestiach – zdaniem organu – wykracza poza jego kompetencje. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] J. O. i K. O. powtórzyli zarzuty powołane już w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych ( Dz. U. nr 153 poz 1269 ze zm.) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza ,to że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. Dokonując tak rozumianej kontroli Sąd stwierdził, że zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu i instancji została wydana z naruszeniem przepisów prawa (art. 153,art.,7,77 i art. 107 § 3 ppsa) Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa była już przedmiotem badania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, który wyrokiem z dnia 7 lutego 2012r., sygn. akt II SA/Lu 800/11 uchylił poprzednie decyzje organów obu instancji. W świetle art. 153 powyższej ustawy ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w tym orzeczeniu wiązały w sprawie organy, których decyzje Sąd uchylił - organy obu instancji związane były więc wytycznymi Sądu zawartymi w tym wyroku. Przy rozpoznaniu niniejszej sprawy należało mieć na uwadze regulację cyt. Art. 153 ppsa wedle którego ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzone postępowanie było przedmiotem zaskarżenia. Dokonując oceny zaskarżonej obecnie decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji stwierdzić należy, że w ponownym postępowaniu administracyjnym nie uwzględniono w całości wytycznych. W powołanym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał na uchybienia postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy – Sąd nakazał organom, aby ponownie rozpoznając sprawę dokonały oględzin miejsca, w którym nastąpiło domniemane uszkodzenie linii telefonicznej, sprawdzili jej zabezpieczenia przed przepięciami oraz rozważyli przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego odpowiedniej specjalności na okoliczność sprawdzenia pola elektromagnetycznego w budynku mieszkalnym skarżących, jego natężenia i ewentualnych przyczyn powstania. Obowiązkiem organów administracji publicznej orzekających w niniejszej sprawie było zatem - zgodnie ze wskazanymi wyżej zasadami postępowania wynikającymi z przepisów art. 7, 77 § 1, 80, 84 § 1 K.p.a. - dokładne uzyskanie informacji specjalnych co do możliwości powstania opisanych przez skarżących zjawisk oraz ich wpływu na powstanie zagrożeń dla ich zdrowia i bezpieczeństwa, a następnie albo odmowę wydania nakazu wykonania określonych robót budowlanych albo nakazanie dokonania określonych robót budowlanych. Zdaniem Sądu okoliczności te organ powinien był ustalić w oparciu o opinię biegłego specjalisty, powołanego z urzędu. Powołanie biegłego specjalisty z danej dziedziny w niniejszej sprawie jest niezbędne nie tylko dlatego, że Sąd w poprzednim wyroku w tej sprawie dał pod rozwagę organom przeprowadzenie takiego dowodu, ale także z uwagi na to, że podjęte próby przeprowadzenia pomiarów w tym postępowaniu, ocena pomiarów dokonane "w tak szczególnych okolicznościach" budzą wątpliwości. Zgodnie bowiem z art. 84 § 1 K.p.a., gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. W ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę uznał, że opinia biegłego jest zasadniczo niezbędna. Wiadomości specjalne są bowiem konieczne w tych sprawach, w których pojawia się zagadnienie mające znaczenie dla rozstrzygnięcia, a którego zakres przekracza zakres wiadomości i doświadczenia życiowego osób mających wykształcenie ogólne (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, CH Beck, str. 357-358). Odmowa powołania biegłego z zakresu kompatybilności linii energetycznej, telefonicznej i sieci komórkowej, czego domagali się skarżący w toku postępowania – i na co wskazywał także Sąd w wyroku z dnia 7 lutego 2012r. - nie została także przez organy w sposób przekonywujący uzasadniona. Z treści art. 78 § 2 K.p.a. wynika natomiast, że odmowa przeprowadzenia żądanego dowodu może dotyczyć tylko tych, które nie zostały zgłoszone w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy i tylko wówczas, gdy żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonej innymi dowodami, chyba, że mają one istotne znaczenie dla sprawy. Z tych wszystkich względów Sąd wyeliminował z obrotu prawnego zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 tej ustawy Sąd orzekł w przedmiocie kosztów postępowania sądowego. Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji uwzględni powyższe uwagi i przeprowadzi dowód z opinii biegłego odpowiedniej specjalności na okoliczność sprawdzenia pola elektromagnetycznego w budynku mieszkalnym skarżących, jego natężenia i ewentualnych przyczyn powstania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło