II SA/Lu 1125/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Sędzia SO del. Arkadiusz Mrowiec (sprawozdawca), Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 r. sprawy ze skargi B. Ch. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy nakazania wykonania określonych czynności oddala skargę. Pismem z dnia 23 kwietnia 2013 r B. C. wniosła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. o zbadanie i wydanie decyzji w sprawie warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz utrzymania obiektu budowlanego, położonego w O. gm. W. , na działce nr [...], którego południowa ściana stanowi granicę działki nr [...], przez nakazanie usunięcia dokonanych nasadzeń w bezpośredniej bliskości budynku drzew i krzewów i zakazanie takich bezprawnych nasadzeń w przyszłości. Podała, iż właściciele sąsiedniej nieruchomości dokonali ,, agresywnych ’’ nasadzeń krzewów i drzewa, które negatywnie oddziaływają na jej nieruchomość, niszcząc fundamenty, elewację, dach, powodując zalewanie ściany budynku i przyłącza wodnokanalizacyjne. Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r , znak [...], wydaną na podstawie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., odmówił wydania A. K., K. K., M. K. i R.K. nakazu usunięcia zadrzewienia zlokalizowanego na działce nr [...], przy granicy działki nr [...], w O. Organ ustalił, iż na działce nr [...] znajduje się budynek mieszkalny kryty blachą, a na jego wysokości, przy granicy w odległości ok. 0.8 m, na działce sąsiedniej nr [...] rosną trzy krzewy oraz drzewo w odległości 1.20 m . W chwili oględzin konary były przycięte, nie dotykały budynku. Ustalono, iż wbrew twierdzeniom skarżącej rośliny nie rosną na sieci wodociągowej i kanalizacyjnej obiektu hotelowego p. K. i nie stwarzają zagrożenia dla ich funkcjonowania. Wskazano, iż kwestie sąsiedzkie regulują przepisy prawa cywilnego, uprawniające do obcięcia w określonych sytuacjach korzeni i gałęzi roślin rosnących na sąsiedniej nieruchomości. Zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] lipca 2013 r , [...] wydaną na podstawie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane, mocą której organ odmówił wydania A. K., K. K., M. K. i R. K. nakazu usunięcia zadrzewienia z działki nr. ewid. [...] w O. i umorzył postepowanie w całości. Organ II instancji podniósł, iż przepisy prawa budowlanego normują kwestie projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych i określają zasady działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach. Przepisy odnoszą się obiektów budowlanych, a nie nasadzeń roślin na działce. Kwestie szkód sąsiedzkich regulują przepisy prawa cywilnego – art. 143-154 kc. Wobec wniesienia przez B. C. żądania usunięcia sąsiednich nasadzeń, organ nadzoru budowlanego nie miał kompetencji wynikających z art. 83 ust 1 ustawy Prawo budowlane do podejmowania działań w tym przedmiocie. W związku z tym brak było podstaw do wydania przez organ I instancji decyzji w oparciu o art. 51 ust 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z art. 105 § 1 kpa postepowanie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe, wobec braku podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania sprawy dotyczącej istnienia bądź nieistnienia nasadzeń. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie B. C. zarzuciła naruszenie : 1. art. 9 kpa przez błędne ustalenie istoty żądania zawartej we wniosku, polegające na nieuprawnionym ograniczeniu żądania wniosku do jego zdania drugiego – nakazu usunięcia nasadzeń gdy w rzeczywistości żądanie dotyczy zbadania warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz utrzymania obiektu budowlanego na zasadzie art. 81 ust 1 lit b w zw. a art. 61 ust 2 ustawy prawo budowlane, a przy stwierdzeniu zagrożenia nakazanie usunięcia jego przyczyn; 2. art. 81 ust 1 lit b i art. 5 ust 1 pkt 10 prawa budowlanego w zw. z art. 1,art. 5 ust 2 , art. 61 ust 2 oraz art. 66 ust 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego – przez ich niezastosowanie przy rozpatrywaniu sprawy; 3. art. 105 kpa , przez przyjęcie braku właściwości organu do rozstrzygnięcia kwestii dopuszczalności istnienia lub nieistnienia nasadzeń na działce sąsiedniej w związku z tym wydania orzeczenia w tym zakresie; 4. art. 84 ust 1 lit a prawa budowlanego przez jego niezastosowanie i błędne uznanie, że WINB nie jest uprawniony do kontroli administracji architektoniczno – budowlanej Starosty W. w zakresie wykonywania zadań ustawowych , określonych przepisami prawa budowlanego, prawidłowości wniosku na pozwolenie na budowę , jego poprawności pod względem formalno prawnym; 5. art 84 ust 3 ( nie określono jakiego aktu prawnego), prze przyjęcie, że badanie zgodności z prawem udzielonego przez organ administracji budowlanej pozwolenia na budowę przyłącza kanalizacyjnego hotelu uczestników i jego zagrożeń na stan bezpieczeństwa domu skarżącej, wymaga odrębnego wniosku do innego organu. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugie instancji. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wniósł o oddalenie skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu Przede wszystkim stwierdzić należy, iż w skardze do sądu administracyjnego nie można skutecznie formułować żądań w oderwaniu od wniosków zgłaszanych w postępowaniu administracyjnych. Swoje stanowisko skarżąca sformułowała bowiem w sposób jasny, wnosząc o zbadanie i wydanie decyzji w sprawie warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz utrzymania obiektu budowlanego przez nakazanie usunięcia dokonanych w bezpośredniej bliskości budynku drzew i krzewów i zakazanie takich bezprawnych nasadzeń w przyszłości. Jest to jedno żądanie zmierzające do określenia negatywnego wpływu na budynek skarżącej gałęzi i korzeni krzewów i drzewa, rosnących na sąsiedniej nieruchomości oraz zobowiązanie właścicieli tej działki do wycięcia roślin oraz zakazanie im sadzenia roślin w bezpośredniej bliskości budynku. Twierdzenie zawarte w skardze, iż organy żądanie skarżącej źle zinterpretowały, ograniczając je do żądania usunięcia nasadzeń, jest w tym kontekście zarówno nieuzasadnione, jak i niezgodne z treścią składanych w toku postępowania pism, w tym odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Żądanie skarżącej, zawarte we wniosku, nie podlega ocenie przez organ administracji w oparciu o przepisy prawa budowlanego. Trafna jest argumentacja dotyczące tej kwestii, zawarta w uzasadnieniu decyzji organu II instancji. Powołany przepis art. 81. 1. lit b stanowi, iż do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego należy nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach przyjętych w projektach budowlanych, przy wykonywaniu robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów budowlanych. Z powołanej normy wprost wynika, iż kontrola utrzymania obiektów budowlanych dokonywana jest w tym trybie jedynie w zakresie przestrzegania przepisów prawa budowlanego. Nie budzi natomiast wątpliwości, iż okoliczności opisywane w pismach kierowanych do organów i do sądu przez skarżącą, nie świadczą o tym, iż naruszone zostały właśnie regulacje prawa budowlanego. Tym samym słusznie uznano, iż rozrost roślin posadzonych na sąsiedniej nieruchomości i ich wpływ na stan techniczny budynku oceniać należy w kategorii immisji sąsiedzkich powodujących szkodę majątkową, podlegających regulacji przepisów prawa cywilnego- art. 149 i 150 kc. Skarżąca sama nie wskazuje zresztą, jakie to normy prawa budowlanego miału zostać naruszone w związku z tym, iż rośliny rosnące w pobliżu jej domu osiągnęły rozmiary utrudniające jej użytkowanie budynku. Usunięcie tych niedogodności nie podlega trybom prawa budowlanego. Ich istnienie powoduje natomiast powstanie po stronie skarżącej obowiązków przewidzianych w art. 61 pkt 1 i 2 prawa budowlanego, do czasu usunięcia tych zagrożeń w trybie właściwym. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, do naruszenia w/w normy nie doszło. Zgodnie z powołanym przepisem właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 prawa budowlanego i zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt. Jeśli zatem budynek należący do skarżącej jest w nienależytym stanie technicznym, to właśnie na niej ciąży obowiązek doprowadzenia naprawy budynku. Fakt, iż przyczyną pogorszenia stanu budynku może być rozrost roślin rosnących na sąsiedniej nieruchomości, nie zdejmuje ze skarżącej obowiązku wykonania niezbędnych prac remontowych. Jest natomiast sprawą ewentualnych roszczeń cywilnoprawnych wyrównanie kosztów z tym związanych, co nie może jednak wpłynąć na obowiązek wynikający z treści art. 61 Prawa budowlanego, obciążający właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. ( tak. wyrok NSA z dnia 15 lutego 1999 r., IV SA 317/98, LEX nr 46643). Nie sposób również uznać, iż nastąpiło naruszenie powołanych w skardze przepisów art. 5 ust 1 pkt 10 prawa budowlanego w zw. z art. 1, art. 5 ust 2, skoro dotyczą one budowy i sposobu użytkowania obiektów budowlanych, a skarga ogranicza się do zarzutu wpływu na stan techniczny budynku drzewa i krzewów rosnących na działce sąsiedniej. Analogicznie ocenić należy sformułowany w skardze zarzut naruszenia art. 66 prawa budowlanego, który zgodnie z jego brzmieniem ma zastosowanie jedynie w przypadkach stwierdzenia, że obiekt budowlany z uwagi na stan techniczny lub sposób użytkowania m.in. może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska. Przepis ten nie stanowi podstawy do wydawania nakazów użytkownikom sąsiednich nieruchomości, nawet w przypadku, gdy ich działania mają wpływ na pogorszenie stany technicznego budynku sąsiedniego. Wobec braku naruszenia powyższych norm prawa materialnego i uznania, iż przepisy te nie mają zastosowania przy ocenie zarzutów podnoszonych przez skarżącą, nie ma podstaw do uznania naruszenia przez organy art. 84 prawa budowlanego, w zakresie nakazującym kontrolę przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego oraz kontrolę działania organów administracji architektoniczno-budowlanej. Organy obu instancji zasadnie przyjęły, iż nie obciążał je obowiązek kontroli w takim przedmiocie, jaki został określony przez B. C. we wniosku. Z tych względów nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 9 i 105 kpa., skoro właściwie określony został przedmiot żądania, które w istocie nie dotyczy zbadania warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz utrzymania obiektu budowlanego, lecz ustalenia, iż sąsiednie krzewy i drzewo wpływają na pogarszanie stanu budynku. Organy nadzoru budowlanego nie są uprawnione do podejmowania prawnych działań w celu usunięcia przyczyn takiego stanu rzeczy, w sytuacji istnienia immisji sąsiedzkiej wynikającej z rozrostu roślin. Uprawnienia w tym zakresie przysługują właścicielowi nieruchomości zabudowanej budynkiem, w którym dochodzi do powstania szkody. Z tych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.