II SA/Lu 1138/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (spr.), Sędziowie NSA Witold Falczyński, Bogusław Wiśniewski - Asesor WSA, Protokolant ref.st. Agnieszka Kocot, po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie pomocy rzeczowej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r., znak [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania R.W. od decyzji Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie, działającego z upoważnienia Rady Miejskiej z dnia [...] maja 2003r. znak: [...] przyznającej R.W. w miesiącu kwietniu 2003 r. pomoc w formie rzeczowej z przeznaczeniem na tzw. "[...]" – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że zaskarżoną decyzją – na podstawie art. 32 ust. 1 i 2 ustawy z 1990r. o pomocy społecznej – przyznano R.W. pomoc w formie rzeczowej z przeznaczeniem na "[...]". R.W. nie wykorzystał tego śniadania domagając się zwrotu pieniędzy przelanych na konto baru. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, R.W. spełnia wymogi formalne do przyznania mu pomocy i dlatego należało mu jej udzielić, zaś okoliczność, że odwołujący się nie skorzystał z przyznanej formy pomocy nie stanowi podstawy do zwrotu równowartości pieniężnej tej pomocy. Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że przyznanie pomocy, wybór jej formy, rodzaju i wysokości należy do uznania administracyjnego, którego w niniejszej sprawie organ pomocy społecznej nie przekroczył. Od tej decyzji R.W. wniósł skargę do sądu administracyjnego, kwestionując jej rozstrzygnięcie oraz żądając przyznania mu pożyczki dla bezrobotnych na rozwój działalności gospodarczej, 2 ha ziemi na tę działalność, zasiłków szkoleniowych na podwyższenie kwalifikacji i innych form pomocy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje kontrolę w zakresie zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, do czego jest uprawniony w świetle art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 414 z późn. zm.) pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia, przy czym stosownie do ust. 4 tego artykułu, potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy powinny zostać uwzględnione , jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Jednym ze świadczeń w ramach pomocy społecznej jest zasiłek celowy, uregulowany w art. 32 ustawy, którą może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia, remontu mieszkania, opału i odzieży, pobytu dziecka w żłobku lub przedszkolu, a także kosztów pogrzebu. Zasiłek celowy może być również przyznany osobie i rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego. Zwrócić należy uwagę, że świadczenie to ma charakter fakultatywny, co oznacza, że do uznania organu administracyjnego pozostawiona jest ocena, czy całokształt okoliczności przemawia za przyznaniem zasiłku celowego oraz jaka powinna być jego forma i wysokość (art. 2 ust. 3 ustawy). Powołany art. 32 dopuszcza przy tym możliwości udzielenia zasiłku celowego w formie rzeczowej. Sądowa kontrola decyzji podejmowanych w ramach swobodnego uznania organu ma charakter ograniczony. W takich przypadkach Sąd bada jedynie, czy organ w sposób prawidłowy zgromadził i ocenił dowody, a także czy decyzja jest uzasadniona w sposób określony w art. 107 § 3 kpa. W rozpatrywanej sprawie brak jest podstaw do twierdzenia, że ocena ta nosi cechy dowolności. Z uwagi na niski dochód skarżącego oraz fakt, że jest on w wieku aktywności zawodowej i nie ma problemów zdrowotnych należy uznać za trafne stanowisko obu organów administracyjnych o przyznaniu zasiłku celowego w dopuszczalnej przez ustawę formie rzeczowej tj. "[...]". Skarżący nie skorzystał z udzielonej mu pomocy, co w świetle obowiązujących przepisów nie uzasadnia zwrotu równowartości nie wykorzystanego świadczenia rzeczowego i organ administracyjny nie mógł uwzględnić żądania skarżącego. Pozostałe, zgłoszone w skardze żądania przyznania innych rodzajów pomocy jak pożyczka dla bezrobotnych, przyznanie nieruchomości gruntowej itd., nie były przedmiotem rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej przez tę decyzję w mocy decyzji organu pierwszej instancji, a zatem nie mogą podlegać kontroli sądowej w rozpatrywanej sprawie. Mając powyższe na względzie należało uznać zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem i skargę, jako pozbawioną uzasadnionych podstaw prawnych, oddalić na podstawie art. 151 powołanej ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych.