II SA/Lu 1165/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca), NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Referent stażysta Paweł Kobylarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. Decyzją z dnia [...] września 2017 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), dalej "k.p.a." i art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 1332), dalej "p.b." – Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania K. B. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. P. nr [...], z dnia [...] lipca 2017 r., znak: [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia PGE Dystrybucja S.A. z siedzibą w L. obejmującego budowę linii kablowych SN 15 kV wraz z kanalizacją światłowodową oraz rozbiórkę istniejących linii napowietrznych SN 15 kV w rejonie ulic [...] Ks. [...] w B. P. (obręb 2 - działki nr ewid.[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], 795,796). W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek PGE Dystrybucja S.A. z siedzibą w L. dotyczący zamierzenia budowlanego pn. "Przebudowa linii napowietrznych SN na linie kablowe SN wraz z kanalizacją światłowodową". W wykonaniu wezwania organu, inwestor sprecyzował m.in. to, że przedmiotem inwestycji jest "Budowa linii kablowych SN 15 kV wraz z kanalizacją światłowodową oraz rozbiórka istniejących linii napowietrznych SN 15 kV"". W toku postępowania, K. B., będąca właścicielką działki nr ewid.[...], podnosiła, że nie wyraziła zgody na dokonanie inwestycji na jej działce, a w aktach brak jej "rzekomej" zgody. Zarzucała, że organ udzielając inwestorowi pozwolenia na budowę naruszył przepis art. 32 ust.1, art. 35 p.b. oraz przepisy art. 7, 77, 80, 9 i 8a k.p.a. Organ odwoławczy nie uwzględnił tych zarzutów. Przytaczając treść art. 3 pkt 7 i 12 oraz art. 33 ust. 4 p.b. organ stwierdził, że na działce nr ewid.[...], należącej do K. B., sporna inwestycja będzie polegać na rozbiórce istniejących linii napowietrznych SN 15 kV. W świetle przytoczonych przepisów, na takie roboty nie jest wymagana zgoda właściciela nieruchomości. Do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę obiektu budowlanego należy dołączyć wyłącznie zgodę właściciela obiektu budowlanego, a taka w niniejszej sprawie się znajduje. Właścicielem urządzeń energetycznych, tj. napowietrznych linii energetycznych relacji: [...] B. P. - [...] od słupa Nr [...] (rozł. 01-35) ul. [...] do ul. [...] do słupa Nr [...] (rozł. 12-59) oraz [...] B. P. - K. od słupa Nr (rozł. 45-28) ul. [...] do ul. [...] do słupa Nr [...] (rozł. 45-8) jest bowiem inwestor - PGE Dystrybucja S.A. Oddział L., który w oświadczeniu z dnia [...] kwietnia 2017 r. (L.dz. 7375) wyraził zgodę na demontaż istniejących linii napowietrznych, w tym również na działce nr ewid.[...] Warunek dołączenia do wniosku odrębnej zgody właściciela obiektu określony w art. 33 ust. 4 pkt 1 p.b. nie jest wymagany, ponieważ obowiązek ten dotyczy tylko sytuacji, gdy wnioskodawca nie jest równocześnie właścicielem obiektu (wyrok NSA z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 307/10). Przepis ten nie nakłada natomiast obowiązku przedłożenia oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wyrażonego przez właścicieli nieruchomości, na której linia energetyczna jest zlokalizowana, tj. m.in. K. B.. Organ odwoławczy wskazał, że skarżąca w odwołaniu podnosiła, że nie wyraziła nigdy zgody na proponowaną budowę linii oraz wskazała dalej, że jeżeli właściciel zgadza się na przeprowadzenie przez swoją nieruchomość urządzeń przesyłowych, może z przedsiębiorcą sam ukształtować łączący ich stosunek prawny w drodze umowy bądź w innym razie na podstawie art. 124 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, to jednak kwestia ta nie stanowi przedmiotu niniejszego postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy nie uwzględnił pozostałych zarzutów odwołania, dotyczących naruszenia przepisów postępowania. Stwierdził, że stosownie do treści pisma Prezydenta Miasta B. P. z dnia [...] sierpnia 2017 r. K. B. uzyskała informację oraz wgląd do oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wyrażonego przez inwestora. Organ stwierdził ponadto, że inwestycja spełnia warunki wymienione w art. 35 ust. 1 p.b. Do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę Spółka PGE dołączyła projekt budowlany budowy linii kablowych SN 15 kV wraz z kanalizacją światłowodową oraz rozbiórki istniejących linii napowietrznych SN 15kV, wykonany przez projektantów, których uprawnienia potwierdzają stosowne dokumenty. Projekt ten zawiera również, zgodnie z art. 20 ust. 4 p.b., oświadczenie projektanta i sprawdzającego o wykonaniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Zawiera także opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, planowana inwestycja nie jest wyszczególniona w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. - Dz. U. z 2016 r. poz. 71) i nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ stwierdził kompletność wniosku i projektu budowlanego, posiadanie opinii i uzgodnień, informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. W świetle powyższego nie było podstaw, aby odmówić udzielenia pozwolenia na budowę obejmującego także rozbiórkę istniejących linii napowietrznych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie K. B. domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji, zarzucając ich wydanie z naruszeniem: a) art. 33 ust. 2 p.b. przez wydanie pozwolenia na budowę linii kablowej na działce skarżącej, pomimo braku jej zgody; b) art. 33 ust. 4 pkt 1 p.b. poprzez złożenie oświadczenia przez wnioskodawcę PGE Dystrybucja S.A., że dysponuje on tytułem prawnym do nieruchomości, pomimo że nie jest właścicielem działki nr ewid.[...]; c) art. 35 ust. 1 i 3 p.b. poprzez udzielenie pozwolenia na budowę mimo braku tytułu prawnego inwestora PGE Dystrybucja S.A. do dysponowania nieruchomością o nr ewid.[...] na cele zarówno rozbiórki linii powietrznej, jak też budowy nowej linii kablowej SN 15 kV wraz z kanalizacją światłowodową. d) art. 36 ust. 1 pkt 1 p.b. przez brak wskazania i określenia w zaskarżonej decyzji szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych na działce nr ewid.[...] w sytuacji, gdy realizowana inwestycja jest inwestycją szczególnego ryzyka; e) art. 7, art. 77 i 80 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a mianowicie niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego i niewyjaśnienie okoliczności związanych z ewentualnym naruszeniem interesów stron postępowania mimo wielokrotnego wskazania przez stronę skarżącą, iż inwestor PGE Dystrybucja S.A. nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości o nr ewide[...], którego właścicielem jest sama skarżąca, f) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 21 i art. 64 Konstytucji RP przez nieposzanowanie w równym stopniu interesów wszystkich podmiotów uczestniczących w niniejszym postępowaniu oraz niezastosowanie zasady jak najmniejszej ingerencji w prawo własności g) art. 8 k.p.a. i art. 2 Konstytucji RP przez postępowanie organów administracji naruszające zasady: zaufania obywateli do prawa oraz pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej; h) art. 9 i 81 k.p.a. Skarżąca podniosła, że sprawa dotyczy nie tylko rozbiórki (demontażu), ale również budowy nowej linii kablowej wraz z kanalizacją światłowodową, a więc inwestor powinien przedstawić tytuł prawny do dysponowania działką o numerze ewid. [...], będącej własnością skarżącej. Oświadczenie inwestora o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie było wystarczające, gdyż skarżąca je zakwestionowała. W tej sytuacji organ powinien zażądać od inwestora wykazania tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dotyczące przebudowy linii napowietrznej SN na linię kablową SN wraz z kanalizacją światłowodową), ewentualnie przedstawienia zgody właściciela działki nr ewid.[...], czego nie zrobił. Wprawdzie organ II instancji wskazał, iż inwestycja ma dotyczyć wyłącznie rozbiórki istniejącej linii napowietrznej na działce nr ewid.[...], to jednak z treści decyzji wprost wynika, iż inwestycja obejmuje przebudowę linii napowietrznej na linie kablowe SN wraz z kanalizacją światłowodową. Skarżąca obawia się więc, że na jej nieruchomości poza demontażem istniejącej linii, dojdzie do wykonywania dalszych prac budowlanych związanych z budową linii kablowej SN wraz z światłowodową. Nie została bowiem poinformowana, w którym miejscu na działce o nr [...] mają zostać dokonane prace związane z budową nowej linii. Poza tym skarżąca podniosła, że nie można upatrywać tytułu własności linii wyłącznie w treści art. 49 k.c., gdyż - jak stwierdził Sąd Najwyższy w uchwale składu 7 sędziów z dnia 8 marca 2006 r. (III CZP 105/05 OSNC 2006/10/159) - przepis ten nie stanowi samoistnej podstawy prawnej przejścia urządzeń służących do doprowadzania lub odprowadzania wody, pary, gazu, prądu elektrycznego oraz innych podobnych urządzeń na własność właściciela przedsiębiorstwa przez ich połączenie z siecią należącą do tego przedsiębiorstwa. Zdaniem skarżącej dla określenia statusu prawnego poszczególnych urządzeń i instalacji decydujące znaczenie ma stopień ich fizycznego i funkcjonalnego powiązania z siecią należącą do przedsiębiorstwa. Stwierdzenie lub wykluczenie istnienia takiego powiązania wymaga rozważenia - stosownie do przesłanek określonych w art. 47 § 2 k.c. - znaczenia tych elementów sieci dla funkcjonowania jej jako całości (por. także wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 listopada 2006 r., Sk 42/05, OTK-A 2006/10/148). Kwestia ta nie została przez organy rozpatrujące sprawę zbadana. Skarżąca zarzuciła ponadto, że wbrew twierdzeniu organu, nigdy nie uzyskała wglądu do oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, otrzymała jedynie informację, że Urząd Miasta B. P. nie posiada przedmiotowych umów, zgód oraz oświadczeń, ponieważ są one w posiadaniu pełnomocnika inwestora. Pracownik urzędu przekazał jedynie kserokopie dokumentu o nazwie " informacje uzupełniające do wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę" oraz kserokopie odcinka mapy załączonej do projektu inwestycyjnego, na którym wprawdzie wskazana jest działka nr ewid.[...], ale nie ma na niej oznaczenia, w jakim miejscu ma przebiegać planowana inwestycja. W konsekwencji skarżąca nie uzyskała żadnych informacji, jakie prace zostaną wykonane na jej działce, zaś z przekazanej kserokopii odcinka mapy, na którym widoczna jest działka przy granicy działki oraz wzdłuż działki o nr [...] biegną linie przerywane (oznaczone kolorem różowym i zielonym), jednak skarżącej nie udzielono do chwili obecnej informacji, czy przerywane linie oznaczają wskazane w decyzji prace inwestycyjne w związku z budową linii kablowej SN 15 kV wraz z kanalizacją światłowodową. Stanowi to naruszenie wskazanych wyżej przepisów postępowania tj. art. 81, 10 § 2, 7, 9, 77 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Badając skargę w tym zakresie stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Organ rozpatrywał wniosek PGE Dystrybucja S.A. z siedzibą w L. z dnia [...] czerwca 2017 r. dotyczący zamierzenia budowlanego pn. "Przebudowa linii napowietrznych SN na linie kablowe SN wraz z kanalizacją światłowodową". W wyniku wezwania przez organ do sprecyzowania czego dokładnie wniosek dotyczy, inwestor wskazał, że przedmiotem inwestycji jest "Budowa linii kablowych SN 15 kV wraz z kanalizacją światłowodową oraz rozbiórka istniejących linii napowietrznych SN 15 kV". Istota sporu sprowadza się do określenia, jaki rodzaj robót budowlanych inwestor planuje na działce nr ewid.[...], należącej do skarżącej. Skarżąca obawia się bowiem, że poza rozbiórką istniejących kabli, inwestor będzie również wykonywać na jej działce roboty budowlane polegające na budowie, na co ona nie wyraża zgody. Zgodzić się należy ze skarżącą, że kwestia ta ma istotne znaczenie. W świetle bowiem art. 33 ust. 4 p.b. roboty budowlane polegające na rozbiórce – odmiennie niż roboty polegające na budowie - nie wymagają zgody właściciela nieruchomości, lecz wyłącznie właściciela obiektu. Wynika to wprost z art. 33 ust. 4 p.b., który stanowi, że do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę należy dołączyć: 1) zgodę właściciela obiektu; 2) szkic usytuowania obiektu budowlanego; 3) opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych; 4) opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia; 5) pozwolenia, uzgodnienia lub opinie innych organów, a także inne dokumenty, wymagane przepisami szczególnymi; nie dotyczy to uzgodnienia i opinii uzyskiwanych w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000; 6) w zależności od potrzeb, projekt rozbiórki obiektu. W niniejszej sprawie właścicielem obiektu, którego dotyczy wniosek, a więc napowietrznych linii energetycznych SN 15 kV jest PGE Dystrybucja S.A., a więc inwestor, który ubiega się o rozbiórkę tych linii. W świetle powyższego tylko jego zgoda, a nie skarżącej, jest wymagana do wydania pozwolenia na rozbiórkę. Zgodę taką inwestor wyraził (k.7 projektu), co nie jest kwestionowane, a więc warunek ten został spełniony. Obawy skarżącej dotyczące zakresu robót projektowanych na jej działce nr ewid.[...], nie są uzasadnione. Jak bowiem wynika z mapy do celów projektowych, sporna inwestycja w części obejmującej działkę skarżącej nr ewid.[...] polegać będzie wyłącznie na rozbiórce linii. Przebieg istniejącej na tej działce linii przeznaczonej do demontażu został zaznaczony czarną linią z czerwonymi krzyżykami, zgodnie z wyjaśnieniami oznaczeń. Natomiast do oznaczenia przebiegu projektowanej nowej linii przyjęto przerywaną czerwoną linię, której nie ma na działce skarżącej. Przez działkę tę przebiega natomiast różowa przerywana linia, której nie ma opisie oznaczeń graficznych. Z uwagi na to, że jest to wyraźnie inne oznaczenie, niż czerwona linia przerywana (nie tylko inny kolor, ale również inna gęstość przerw w linii), nie można uznać, ze jest to ta sama linia, a więc linia przedstawiająca przebieg. W związku z powyższym, nie ma w konsekwencji podstaw do przyjęcia, że projekt przewiduje na działce skarżącej nie tylko demontaż (rozbiórkę) istniejących linii, ale także budowę nowej linii. Oznacza to, że na wykonanie spornych robót na działce skarżącej, w świetle przytoczonych przepisów, zgoda skarżącej nie była wymagana. Zasadnie zatem organ zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorowi pozwolenia na realizację przedmiotowej inwestycji, obejmującej na części działek ewidencyjnych wyłącznie rozbiórkę istniejących linii energetycznych, a na części zarówno rozbiórkę, jak i ponadto budowę nowych linii. Inwestor spełnił wymagania dotyczące zarówno pozwolenia na budowę, jak i pozwolenia na rozbiórkę. W świetle natomiast art. 35 ust. 4 p.b., organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę tylko wówczas, gdy nie zostaną spełnione wymagania określone w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4. Warto wskazać, że te wymagania to (art. 35 ust.1): 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Z kolei przepis art. 32 ust. 4 wymaga od inwestora, by: 1) złożył wniosek o pozwolenie na budowę w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a ponadto 1a) w okresie ważności pozwoleń, o których mowa w art. 23 ust. 1 i art. 26 ust. 1, oraz decyzji, o której mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej (Dz. U. z 2013 r. poz. 934 i 1014 oraz z 2015 r. poz. 1642), jeżeli są one wymagane; 2) złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przytoczony przepis art. 35 ust. 4 p.b. dotyczy także pozwolenia na rozbiórkę, co oznacza, że w razie spełnienia warunków uzyskania takiego pozwolenia, określonych w art. 33 ust. 4 p.b., organ architektoniczno – budowlany nie może odmówić wydania pozwolenia na rozbiórkę. Przedstawiony przez inwestora projekt spełnia powyższe wymagania, dlatego organ nie miał podstaw do odmowy udzielania pozwolenia na realizację spornego przedsięwzięcia. Okoliczność, że część robót objętych projektem polega na rozbiórce, a część na budowie, nie stanowiła przeszkody do wydania jednej decyzji w sprawie, zatwierdzającej jeden wspólny projekt budowlany. Zgodnie bowiem z art. 33 ust. 1 p.b. - pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. Zakres i rodzaje robót na poszczególnych działkach zostały określone na mapach objętych zatwierdzonym projektem, z których – jak wyżej wskazano – jednoznacznie wynika, że na działce skarżącej nr ewid.[...] będą wykonywane wyłącznie roboty rozbiórkowe. Z tych względów stwierdzić należy, że obawy skarżącej o prowadzenie na jej działce nr ewid.[...] budowy nowej linii nie są uzasadnione, dlatego skarga podlega oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz.1369 ze zm.).