II SA/Lu 1171/17

WyrokWSA w Lublinie2018-02-15

Skład orzekający: Marta Laskowska-Pietrzak, Joanna Cylc-Malec, Maria Wieczorek-Zalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej ma obowiązek przyznać zasiłek celowy na wszystkie zgłoszone przez wnioskodawcę potrzeby, czy też może odmówić jego przyznania w całości lub części, opierając się na uznaniu administracyjnym i możliwościach finansowych?
Ratio decidendi
Zasiłek celowy jest fakultatywną formą pomocy społecznej, przyznawaną w ramach uznania administracyjnego. Organ ma prawo ocenić, czy zgłoszone potrzeby są niezbędne, czy ich zaspokojenie jest uzasadnione w kontekście hierarchii potrzeb innych osób oraz możliwości finansowych organu. Przyznanie pomocy w kwocie niższej niż oczekiwana przez wnioskodawcę nie stanowi naruszenia prawa, jeśli decyzja została poprzedzona prawidłowym postępowaniem dowodowym i wyjaśnieniem stanu faktycznego.
Stan faktyczny
Skarżąca E. M. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji o przyznaniu jej jednorazowego zasiłku celowego w kwocie 300 zł. Skarżąca zarzuciła organom, że nie wydały odrębnych decyzji na poszczególne wnioski, nie określiły kwot na poszczególne cele i okresy, a także błędnie zakwalifikowały jej przychód jako dochód. Kwestionowała również sposób przyznania jednego zasiłku celowego na kilka wniosków.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Marzena Okoń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 lutego 2018 r. sprawy ze skargi E. M. na decyzję [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze – po rozpatrzeniu odwołania E. M. od decyzji Burmistrza Miasta D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia [...] r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. – dalej jako "k.p.a."), art. 7 pkt 1 i pkt 5, art. 8 ust. 1 pkt 1 i ust. 3, art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1769 ze zm. – dalej jako "u.p.s.") oraz § 1 pkt 1 lit. "a" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1058), utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy przedstawił następująco okoliczności faktyczne i prawne sprawy: Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w D., działając z upoważnienia Burmistrza Miasta D., przyznał E. M. jednorazowo zasiłek celowy w kwocie [...]zł na częściowe pokrycie kosztów związanych z zakupem żywności, opłatami mieszkaniowymi, wymianą instalacji elektrycznej, zakupem leków i gorsetu do protezy. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji E. M. podniosła, że składała wnioski o przyznanie pomocy na różne cele. Pomimo tego organ nie wydał odrębnych decyzji w odniesieniu do poszczególnych wniosków i nie określił kwoty przyznanej na poszczególne cele oraz okresu na jaki pomoc ta została przyznana. Strona stwierdziła, że nie otrzymała skutecznej pomocy na zaspokojenie niezbędnych potrzeb i przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej. Ponadto zarzuciła, że sprzecznie z art. 8 ust. 3 pkt 1, 2, 3 u.p.s. oraz Ordynacją podatkową, jako jej dochód zakwalifikowano przychód. Rozpatrując powyższe odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze po dokonaniu analizy akt sprawy ustaliło, że E. M. w dniu [...] r. złożyła wniosek o przyznanie pomocy na żywność w wysokości [...] zł miesięcznie na rok oraz wykupienie leków z recepty z dnia [...] r. W tej samej dacie strona złożyła wniosek o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie opłat mieszkaniowych w kwocie [...]zł miesięcznie na rok oraz na opłaty za prąd w kwotach po [...] zł miesięcznie, również na rok. W kolejnym wniosku z dnia [...] r. E. M. wniosła o przyznanie pomocy na wymianę instalacji elektrycznej. W dniu [...] r. strona wystąpiła natomiast o przyznanie pomocy na wykupienie leków z recepty z dnia [...] r. i pasków do pomiaru glukozy oraz o przyznanie kwoty [...]zł na zakup gorsetu do protezy. Kolegium stwierdziło, że przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż E. M. jest osobą prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest osobą długotrwale chorą. Leczy się na cukrzycę, nadciśnienie i cholesterolemię oraz pozostaje pod stałą kontrolą onkologiczną. Wydane w dniu [...] r. przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności orzeczenie zaliczające wnioskodawczynię do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, zostało przez nią zaskarżone, a w związku z tym kwestia ta nie została ostatecznie rozstrzygnięta. Strona nie pracuje zawodowo, jak również nie podejmuje prac dorywczych lub sezonowych. Jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba poszukująca pracy. Wnioskodawczyni zamieszkuje w mieszkaniu własnościowym 3-izbowym (dwa pokoje i kuchnia). Z powodu nadmetrażu nie korzysta z dodatku mieszkaniowego. Na podstawie informacji uzyskanych od pracownika Zespołu Zarządców Nieruchomościami organ ustalił, że na dzień [...] r. jej zadłużenie z tytułu opłat czynszowych wynosi [...] zł. Podczas przeprowadzonego w dniu [...] r. wywiadu środowiskowego stwierdzono występowanie na ścianach i meblach plam oraz zacieków, które, zdaniem wnioskodawczyni, świadczą o tym, że jej warunki mieszkaniowe są złe. Podczas wywiadu strona wskazywała na zasadność wymiany instalacji elektrycznej, a także naprawę lub zakup nowego sprzętu AGD, między innymi takiego jak: frytkownica, kuchenka mikrofalowa, zamrażarka. Na podstawie pisma [...] ustalono, że E. M. do dnia [...] r. nie uregulowała opłat za energię elektryczna w wysokości [...] zł. Odnosząc się do złożonego wniosku o wykupienie leków, organ zauważył, że wnioskodawczyni nigdy nie przedstawiła rachunków za zakupione leki. Kolegium podniosło, że na podstawie decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] r. nr [...] stronie przyznany został zasiłek stały na okres od [...] r. do [...] r. w kwocie [...]zł. Ponadto przyznany jej został zasiłek okresowy do dnia [...] r., który zgodnie z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] od dnia [...] r. do dnia [...] r. wynosił [...] zł miesięcznie, zaś od dnia [...] r. do dnia [...] r. - [...] zł miesięcznie. Decyzjom tym nadany został rygor natychmiastowej wykonalności. Kolegium zaznaczyło, że pomimo, iż w miesiącu lipcu i sierpniu 2017 r. E. M. nie odbierała z kasy banku pozostawionych do jej dyspozycji środków z tytułu przyznanych świadczeń, brak jest podstaw, aby uznać, iż w miesiącach tych nie uzyskała żadnego dochodu. Zdaniem organu odwoławczego okoliczność ta może natomiast świadczyć o tym, że strona w owym czasie posiadała inne źródło dochodu pozwalające na zaspokojenie bieżących potrzeb, którego nie ujawniła. Organ odwoławczy przyznał, że strona, uzyskując dochód w wysokości [...] zł, spełnia przesłankę dochodową uprawniającą do ubiegania się o pomocy w formie zasiłku celowego. Okoliczność ta nie przesądza jednak o obowiązku udzielenia wsparcia w zakresie wszelkich zgłaszanych potrzeb. Z treści art. 39 u.p.s. wynika bowiem, że zasiłek celowy należy do fakultatywnych form pomocy społecznej. Do oceny organu należy więc ustalenie, czy zgłaszane potrzeby kwalifikują się jak niezbędne życiowo, czy ich zaspokojenie jest uzasadnione przy uwzględnieniu hierarchii potrzeb zgłoszonych przez inne osoby potrzebujące wsparcia, a także w jakim zakresie możliwa jest ich realizacja przy uwzględnieniu wysokości środków finansowych, jakimi dysponuje organ. Przyznanie wnioskodawczyni pomocy poniżej jej oczekiwań nie oznacza zatem, że naruszone zostały granice uznania administracyjnego. Kolegium podkreśliło, ze organ pierwszej instancji w uzasadnieniu swej decyzji w sposób szczegółowy przedstawił, w jak szerokim zakresie E. M. korzysta z pomocy, wskazując, iż przyznana jej w okresie od stycznia do lipca 2017 r. pomoc stanowiła miesięcznie średnio kwotę [...]zł, a zatem przewyższała wysokość najniższej emerytury. Kierownik OPS w D. wyjaśnił nadto, że środki będące w dyspozycji tego Ośrodka są niewystarczające na zaspokojenie wszystkich zgłoszonych przez stronę potrzeb, w oczekiwanej wysokości. Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, nie można zarzucić organowi pierwszej instancji bezczynności i bierności w rozwiązywaniu problemów wnioskodawczyni w zaspokajaniu jej potrzeb. Kolegium uznało za bezpodstawny zarzut wskazujący na wadliwość decyzji pierwszoinstancyjnej wynikającą rozpoznania jedną decyzją wszystkich wniosków strony złożonych w dniach do [...] do [...] r. Podniosło, że w sprawie tej zachodzi tożsamość podstawy prawnej, a więc decydujące było spełnienie tych samych przesłanek. Za bezzasadny organ odwoławczy uznał również zarzut dotyczący niewskazania okresu, na jaki przyznane zostało świadczenie, wyjaśniając, że zasiłek celowy co do zasady nie jest świadczeniem okresowym, lecz ma charakter pomocy doraźnej, przyznawanej jednorazowo z przeznaczeniem na określony cel, a w związku z tym nie można uczynić z niego świadczenia pokrywającego pełne całomiesięczne koszty utrzymania osoby objętej pomocą. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skardze na powyższą decyzję ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego E. M. podtrzymała zarzut wskazujący nie nieprawidłowość zapadłej w sprawie decyzji, wynikającą z przyznania skarżącej jednego zasiłku celowego w odpowiedzi na kilka wniosków. W ocenie skarżącej (cyt.) "zakup leków i gorsetu do protezy winien być pokryty w całości ze środków obligatoryjnego zasiłku okresowego, a nie celowego, skoro OPS-wi brakuje na zasiłki celowe." Nadto skarżąca podtrzymała twierdzenie, iż organy obu instancji uznają jej przychód za dochód, co – zdaniem strony – jest sprzeczne z art. 8 ust. 3 u.p.s. W oparciu o powyższe argumenty skarżąca wniosła o pozytywne rozpatrzenie jej skargi i przyznanie jej świadczeń w kwotach, o które wnosiła. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Mając na względzie treść żądania skarżącej wyrażonego w skardze na wstępie wypada wyjaśnić, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem w granicach zakreślonych w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) oraz art. 3 i art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."). Stosując środki określone w wyżej wskazanych ustawach sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Podkreślić też trzeba, że w razie ewentualnego uwzględnienia przez sąd administracyjny skargi na decyzję administracyjną, zastosowanie znajduje art. 145 § 1 p.p.s.a., co oznacza, że uwzględnienie takiej skargi nie może prowadzić do zmiany zaskarżonej decyzji, a jedynie do jej uchylenia (pkt 1), stwierdzenia jej nieważności (pkt 2) lub stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadkach, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. sąd dodatkowo może orzec jedynie o umorzeniu postępowania administracyjnego (art. 145 § 3 p.p.s.a.), a w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego lub w przypadku stwierdzenia jego nieważności – zobowiązać organ do wydania w określonym terminie decyzji lub postanowienia ze wskazaniem sposobu załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcia (chyba, że rozstrzygnięcie pozostawiono uznaniu organu, co miejsce w przypadku decyzji w przedmiocie przyznania zasiłku celowego). Zatem nawet w przypadku uwzględnienia skargi na decyzję w przedmiocie zasiłku celowego, sąd administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnej zmiany takiej decyzji i przyznania stronie skarżącej świadczenia w wysokości przez nią żądanej. Niezależnie od powyższych wywodów stwierdzić należy, że rozpoznawana skarga jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] r. nie naruszają bowiem prawa. Wyjaśnić należy, że celem pomocy społecznej, zgodnie z art. 3 ust. 1 u.p.s., jest zaspokajanie niezbędnych potrzeb życiowych osób i rodzin oraz umożliwianie im bytowania w warunkach odpowiadających godności człowieka. Pomoc społeczna powinna w miarę możliwości doprowadzić do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Z przepisu tego wynika ograniczenie zakresu działania organów pomocy społecznej, gdyż mają one jedynie pomagać w działaniu osób zmierzających do poprawy swej sytuacji życiowej, a nie gwarantować źródła utrzymania (art. 3 ust. 2 u.p.s.). Podkreślić też trzeba, że w myśl art. 3 ust. 4 u.p.s. potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. W myśl art. 36 pkt 1 lit. "c" u.p.s. świadczeniami z pomocy społecznej są m.in. świadczenia pieniężne w postaci zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego. Zgodnie zaś z art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s., zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. W przypadku osoby samotnie gospodarującej, a taką - co pozostaje poza sporem - jest skarżąca, przyznanie powyższego świadczenia uwarunkowane jest zachowaniem kryterium dochodowego, określonego w art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s., które w czasie orzekania przez organy obu instancji wynosiło [...] zł. W ocenie Sądu organy administracji prawidłowo ustaliły, iż dochód skarżącej nie przekracza powyższego kryterium dochodowego, albowiem jest z owym kryterium równy, wynosząc właśnie [...] zł. Organy prawidłowo do dochodu skarżącej (ustalając ów dochód - zgodnie z art. 8 ust. 3 u.p.s. - za miesiąc poprzedzający złożenie wniosków rozpatrzonych zaskarżoną decyzją, tj. za lipiec 2017 r.), zaliczyły wypłacany jej zasiłek stały w kwocie [...]zł oraz zasiłek okresowy w kwocie [...]zł. Podkreślić w tym miejscu należy, że zawarty w art. 8 ust. 4 u.p.s. katalog świadczeń, których nie zalicza się do dochodu osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia ze źródeł pomocy społecznej, nie obejmuje zasiłków składających się na dochód skarżącej, tj. zasiłku stałego i zasiłku okresowego, co oznacza, że świadczenia tego rodzaju - pomimo, że pochodzą ze źródeł pomocy społecznej - podlegają zaliczeniu do dochodu ustalanego w oparciu o przepisy u.p.s. Zupełnie niezrozumiały jest zarzut skarżącej wskazujący, jakoby organy administracji do ustalanego dochodu błędnie zaliczyły przychody skarżącej, nie zaś jej dochody. Nie budzi wątpliwości Sądu, iż wypłacane skarżącej zasiłki: stały i okresowy, podlegały zaliczeniu do jej dochodu w pełnych kwotach, w jakich zostały przyznane, stanowiąc jej dochód, a nie przychód. Skarżąca nie ponosi bowiem żadnych kosztów uzyskania tych należności, a jako, że stanowią one świadczenia z pomocy społecznej, są one również wolne od podatku dochodowego (art. 21 ust. 1 pkt 79 ustaw 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 2032 ze zm.). Ustalenie, iż skarżąca spełnia kryteria uprawniające ją do uzyskania pomocy w formie zasiłku celowego, skutkowało przyznaniem jej takiego świadczenia, z tym, że kwota, w jakiej pomoc ta została udzielona (300 zł), nie spełnia oczekiwań skarżącej. W tym kontekście należy zauważyć, że zawarte w art. 39 u.p.s. sformułowanie, iż zasiłek celowy "może być przyznany", wskazuje, że decyzja w tym przedmiocie jest wydawana w ramach uznania administracyjnego. Oznacza to możliwość wyboru przez organ jednego z dopuszczonych prawem rozstrzygnięć w konkretnej, indywidualnej sprawie, w szczególności rozstrzygnięcia czy zasiłek powinien być przyznany, a także określenia wysokości tego świadczenia, gdyż w ust. 2 art. 39 jednoznacznie przewidziano, że zasiłek może być przyznany na pokrycie części lub całości potrzeb wymienionych przykładowo w tym przepisie. Sądowa kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach uznania administracyjnego sprowadza się natomiast do oceny prawidłowości postępowania organu administracji poprzedzającego wydanie decyzji. W szczególności polega ona na sprawdzeniu, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie wymogi te zostały spełnione. Poczynione przez organy obu instancji ustalenia co do sytuacji bytowej, materialnej i zdrowotnej skarżącej znajdują oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym, w tym w treści zawartego w aktach sprawy protokołu wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] r. Ustalono wówczas, że skarżąca ma zapewnione schronienie, zamieszkując samodzielnie w trzyizbowym mieszkaniu własnościowym. Poza niekwestionowanym faktem zachowania przez skarżącą kryterium dochodowego i prowadzenie jednoosobowego gospodarstwa domowego, dokonane ustalenia potwierdziły jednak również, że skarżąca zmaga się z wieloma schorzeniami o charakterze przewlekłym, w tym z cukrzyca, nadciśnieniem i cholesterolemią. Jednocześnie pozostaje pod stałą opieką onkologiczną. Została ona nadto uznana przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. za osobę o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, z tym że orzeczenie w tym przedmiocie (wydane w dniu [...] r.) nie ma charakteru ostatecznego, albowiem zostało przez skarżąca zaskarżone. Niemniej jednak, w świetle poczynionych w sprawie ustaleń, nie budzi żadnych wątpliwości, że stan zdrowia skarżącej wymusza ponoszenie systematycznych wydatków na zakup leków i leczenie. W ocenie Sądu wysokość przyznanego skarżącej w oparciu o powyższe ustalenia świadczenia - wbrew jej zarzutom - została jednakowoż dostatecznie uzasadniona. Organy obu instancji wykazały, że skarżąca nie jest pozostawiona bez wsparcia ze strony Ośrodka Pomocy Społecznej w D., lecz przeciwnie, z pomocy tego Ośrodka korzysta regularnie w znacznym zakresie, o czym dobitnie świadczy fakt, iż w okresie od stycznia do lipca 2017 r. pomoc pieniężna udzielona jej przez ww. Ośrodek w formie różnych świadczeń, wyniosła miesięcznie średnio aż [...] zł. Ponadto organy słusznie zwróciły uwagę na ograniczenia wynikające z wielkości środków, którymi dysponuje Ośrodek Pomocy Społecznej, zobowiązany do udzielenia pomocy wszystkim potrzebującym. Rozważenie przywołanych okoliczności powoduje, że nie sposób przypisać ustalonej kwocie świadczenia cech dowolności, choć oczywistym jest, że kwota ta nie zaspokaja w całości potrzeb strony. Należy jednak raz jeszcze podkreślić, że w świetle przepisów u.p.s. pomoc ta ma charakter subsydiarny, a przepis art. 39 ust. 2 tej ustawy wprost zakłada możliwość przyznania zasiłku celowego na pokrycie jedynie części kosztów zgłoszonych potrzeb. Jak wskazuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, osoby i rodziny powinny przezwyciężać trudne sytuacje życiowe wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia. Dopiero niemożność samodzielnego ich pokonania stanowi przesłankę włączenia się instytucji państwa. Pomoc społeczna ma bowiem charakter uzupełniający. Z kolei zakres tej pomocy uzależniony jest od możliwości organu administracyjnego i osobistej aktywności zainteresowanego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2008 r., I OSK 887/07, LEX nr 499747). Ponadto, w świetle powołanego na wstępie rozważań Sądu art. 3 u.p.s., nie może budzić wątpliwości, że niedopuszczalne jest czynienie z pomocy społecznej stałego źródła dochodów. Interpretacja taka pozostawałaby bowiem w sprzeczności z intencją ustawodawcy, który pomocy społecznej wyznaczył jedynie funkcję wspierania tych wysiłków, a nie ich zastępowania. W związku z tym sam fakt spełnienia kryteriów ustawowych nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej świadczenia (zasiłku celowego) i w wysokości zgodnej z oczekiwaniami i żądaniami. Zwrócić jednak należy uwagę, że za każdym razem organ powinien dokonać oceny, które ze świadczeń w danej sytuacji są najistotniejsze, niezbędne, przy jednoczesnym prawie odmowy uwzględnienia części żądań z uwagi właśnie i na ten podniesiony aspekt. Wadliwości zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia nie sposób upatrywać się w braku wskazania okresu, na jaki przyznano skarżącej przedmiotową pomoc. W tym kontekście Kolegium prawidłowo wyjaśniło, że zasiłek celowy co do zasady nie ma charakteru świadczenia okresowego, lecz ze swej istoty przyznawany jest jednorazowo, jako pomoc doraźna na zaspokojenie konkretnej potrzeby bądź potrzeb. Sąd nie dostrzega również naruszenia prawa w przyznaniu skarżącej jednego zasiłku celowego na zaspokojenie kilku potrzeb zgłoszonych w kilku wnioskach złożonych w krótkich odstępach czasu w tym samym miesiącu (od [...] do [...] r. Takie działanie organu pierwszej instancji należy uznać za dopuszczalne w świetle art. 62 k.p.a., zgodnie z którym w sprawach, w których prawa lub obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej i w których właściwy jest ten sam organ administracji publicznej, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony. W literaturze przyjmuje się, że powyższy przepis ma zastosowanie wówczas, gdy spełnione są kumulatywnie następujące przesłanki: istnieje wielość spraw administracyjnych, prawa i obowiązki w każdej z tych spraw wynikają z tego samego stanu faktycznego bądź z tej samej podstawy prawnej, w każdej z tych spraw właściwy jest ten sam organ administracji publicznej (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz LEX, 4. wydanie, Warszawa 2011, s. 437). W niniejszej sprawie wszystkie wnioski skarżącej rozpatrzone decyzją organu pierwszej instancji dotyczyły świadczeń na określone cele. Zasadnie więc uznano, że rodzajem pomocy adekwatnym dla wszystkich tych potrzeb jest zasiłek celowy, co z kolei oznacza, że dla rozpatrzenia wszystkich wniosków skarżącej zastosowanie znajdował art. 39 u.p.s. Jednocześnie rozpatrzenie wszystkich tych wniosków - jako złożonych w tym samym miesiącu – musiało opierać się na tożsamych ustaleniach faktycznych dotyczących tego samego okresu (odnośnie każdego wniosku należało ustalić dochód strony za lipiec 2017 r.). W tej sytuacji rozpatrzenie wszystkich tych wniosków w jednym postępowaniu administracyjnym zakończonym jedną decyzją, przyznającą jeden zasiłek celowy z przeznaczeniem na zaspokojenie kilku potrzeb, było – w ocenie Sądu – dopuszczalne. Podsumowując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna nie przekraczają granic uznania administracyjnego. Rozstrzygnięcia ta zostały poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym, w toku którego organy nie naruszyły zasad wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Uzasadnienia kontrolowanych decyzji spełniają także wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Organy prawidłowo też zastosowały w niniejszej sprawie przepisy prawa materialnego. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło