II SA/Lu 1171/17

PostanowienieWSA w Lublinie2018-04-16

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego podlega umorzeniu, a wniosek o ustanowienie radcy prawnego powinien być rozpoznany w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, ponieważ skarga dotycząca zasiłku celowego jest sprawą z zakresu pomocy społecznej, co z mocy przepisów PPSA zwalnia stronę z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie radcy prawnego, może zostać przyznane, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku dla kosztów utrzymania koniecznego.
Stan faktyczny
Skarżąca E. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada dochodów ani majątku, a jej koszty utrzymania są wysokie, w tym zadłużenie za mieszkanie. Skarżąca otrzymuje zasiłek stały, z którego jednak nie korzysta.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano E. M. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego. II. Umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi E. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a I. przyznać E. M. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego o wyznaczenie którego wystąpić do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w L.; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżąca, w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego), na druku PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wniosek uzasadniła tym, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada żadnych dochodów, nieruchomości, oszczędności, czy też przedmiotów o wartości powyżej [...] złotych. Na koszty utrzymania koniecznego skarżącej składają się wydatki na mieszkanie – [...] złotych, opłata za energię elektryczną – [...] złotych, na gorset do protezy – [...] złotych, dojazd do placówek medycznych – [...] – [...] złotych. Skarżąca nie posiada środków na płatną rehabilitację oraz leki. Jej zadłużenie w opłatach za mieszkanie wynosi [...] złotych. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżącej decyzją z dnia [...] r., Nr [...] przyznano zasiłek stały na okres od 1 czerwca 2017 r. do 30 czerwca 2020 r. w kwocie [...]złotych (k. 8, 21 akt administracyjnych organu II instancji, k. 53 akt administracyjnych organu I instancji). Skarżąca nie korzysta z tego zasiłku. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Artykuł 239 §1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. stanowi zaś, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skarga na działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie dotyczącej zasiłku celowego jest sprawą z zakresu pomocy i opieki społecznej. Zatem strona wnosząc skargę w sprawie pomocy w formie zasiłku celowego jest wolna od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W takiej sytuacji zbędne jest rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Dlatego postępowanie o przyznanie skarżącej prawa pomocy w tym zakresie podlega umorzeniu na podstanie art. 249a p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie II postanowienia. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być więc rozpoznany jak wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przyznawane jest, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego skarżąca wykazała, że bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie nie jest w stanie ponieść minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego z wyboru celem sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, które wynosi w niniejszej sprawie 360 złotych. Miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącej wynosi [...] złotych netto. Uiszczenie zatem minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego z wyboru spowoduje, że na poczet kosztów utrzymania koniecznego skarżącej pozostanie kwota [...]złotych. Kwota ta jest niższa od stałych wydatków ponoszonych na utrzymania mieszkania. Zatem uiszczenie minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego z wyboru uniemożliwi skarżącej opłacenie wydatków związanych z stałymi miesięcznymi kosztami utrzymania mieszkania. Już tylko z tego powodu stwierdzić należy, że skutkiem zobowiązania skarżącej do poniesienia minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego będzie uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Z tego powodu referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, o czym orzekł na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. w punkcie pierwszym postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło