II SA/Lu 1190/99
WyrokWSA w Lublinie2001-03-05
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, skutkujące naruszeniem ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu lub miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uzasadniają uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 36a Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, które naruszają ustalenia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, warunki techniczne przyłączeń do sieci lub niezbędne uzgodnienia, pozwolą lub opinie, a także ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uzasadniają uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 36a Prawa budowlanego. Organ jest zobowiązany uchylić decyzję o pozwoleniu na budowę w każdym przypadku zaistnienia takich istotnych odstępstw, bez uprzedniego uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia.Stan faktyczny
Skarżący domagali się uchylenia decyzji Wojewody utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta uchylającą pozwolenie na budowę. Powodem uchylenia pozwolenia były istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym rozbudowa istniejącego budynku i naruszenie linii zabudowy. Skarżący zarzucili stronniczość organów i utrzymywali, że odstępstwa były nieistotne lub przejściowe. Organy administracyjne uznały odstępstwa za istotne, ponieważ naruszały warunki zabudowy i miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w W. po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2001 r. sprawy ze skargi Adama C. i Roberta C. na decyzję Wojewody L. z dnia 30 września 1999 r. (...) w przedmiocie uchylania decyzji o pozwoleniu na budowę - oddala skargę
Działający z upoważnienia Wojewody L. Kierownik Oddziału Urbanistyki, Architektury i Budownictwa decyzją z dnia 30 września 1999 r. wydaną na podstawie art. 138 par. 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania Adama i Roberta C. od decyzji Prezydenta B.-P. z dnia 18 sierpnia 1999 r. (...) uchylającej decyzję własną z dnia 15 marca 1999 r. (...) zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą Adamowi i Robertowi C. pozwolenia na budowę budynku usługowego na działce nr geod. 1556 położonej w B.-P. przy ul. K. - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że Powiatowy Inspektor
Nadzoru Budowlanego w B.-P. kontrolując teren budowy stwierdził istotne odstępstwa od zatwierdzonego decyzja z dnia 15 marca 1999 r. projektu budowlanego polegające na:
- zwiększeniu skrzydła obiektu segmentu południowego,
- zmniejszeniu liczby kondygnacji w segmencie północnym z dwóch na jedną,
- zmianie rozwiązań konstrukcyjnych stropów,
- zmianie od strony wschodniej otworów okiennych i drzwiowych
w związku z czym postanowieniem z dnia 18 czerwca 1999 r. (...) wstrzymał prowadzenie robót budowlanych.
W następstwie tego postanowienia organ pierwszej instancji uchylił swoją decyzję z dnia 15 marca 1999 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę działając na podstawie art. 36a pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./. Rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne ocenić należy za prawidłowe albowiem zgodnie z art. 36a ust. 1 prawa budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Inwestor naruszył powyższy przepis nie występując o wydanie decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli Adam C. i Robert C. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji, oraz
utrzymanej przez tę decyzję w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucili stronniczość w działaniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Urzędu Miejskiego w B.-P., z uwagi na "krążące plotki, że ktoś w Urzędzie jest zainteresowany zakupem ich działki i dlatego przeszkadza w prowadzonej inwestycji (...)" Podnieśli, że stwierdzone w czasie kontroli odstępstwa od projektu są drobne a nie istotne a wynikają wyłącznie z etapowego realizowania inwestycji i docelowo obiekt ma być zgodny z projektem. Stąd wynikło nakrycie strony północnej na poziomie parteru, a nie piętra oraz wykonanie od strony wschodniej okien a nie drzwi. Zarzut odstępstwa od linii zabudowy o moduł 12 x 12 m i naruszenie linii zabudowy jest "zwykłym czepianiem się". W rzeczywistości linia zabudowy budowanego obiektu nie została naruszona, bo dokonano tylko remontu starego istniejącego już na działce budynku. W starym budynku bezpośrednio sąsiadującym z nowym został tylko rozebrany dach i "podbita" piwnica. Organy administracyjne nie umożliwiły skarżącym doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podniósł także, że decyzją z dnia 23 lipca 1999 r. (...) organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji nakazał inwestorowi podjęcie czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę w zakresie zgodności wydanej decyzji z prawem, do czego jest uprawniony w świetle art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza, a zatem skargi na nią nie można uznać za zasadną.
Podstawą prawną zaskarżonej decyzji jest art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./. Przepis ten w ust. 1 stanowi, że istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Ust. 2 tego przepisu stwierdza, iż w przypadku naruszenia ust. 1 właściwy organ uchyla decyzję o pozwoleniu na budowę. Oznacza to, że uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę nie zostało przez ustawę pozostawione do uznania właściwego organu i organ ten obowiązany jest uchylić taką decyzję w każdym przypadku zaistnienia istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego bez uprzedniego uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia dopuszczającej odstępstwa od pierwotnego projektu.
W sprawie niniejszej bezspornym jest, iż skarżący inwestorzy nie ubiegali się o wydanie decyzji, zmieniającej udzielone im decyzją z dnia 15 marca 1999 r. pozwolenie na budowę. Bezspornym jest również, że przy realizacji obiektu budowlanego doszło do pewnych odstępstw od rozwiązań przewidzianych w zatwierdzonym powyższą decyzją projekcie. Sporną natomiast w sprawie jest kwestia, czy zakres odstępstw od projektu zatwierdzonego w decyzji o pozwoleniu na budowę ma charakter istotny, a co za tym idzie uzasadniający zastosowanie art. 36a ustawy Prawo budowlane. Jakkolwiek ustawa nie zawiera definicji "istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego i innych warunków pozwolenia na budowę", o których mowa w art. 36a, to należy przyjąć, że istotne są takie zmiany, które naruszają ustalenia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, warunki techniczne przyłączeń do sieci oraz załączonych do projektu budowlanego niezbędnych uzgodnień, pozwoleń lub opinii.
Przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające wykazało wystąpienie przy realizacji obiektu szeregu odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, co skutkowało wydaniem w dniu 18 czerwca 1999 r. postanowienia nakazującego wstrzymanie robót budowlanych.
Zgodzić się można z twierdzeniem skarżących, że nie wszystkie wymienione w ww. postanowieniu oraz w zaskarżonej decyzji odstępstwa od zatwierdzonego projektu noszą cechę istotności. Nie jest jednakże zasadny zarzut skarżących, że istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę w ogóle nie nastąpiły. Zauważyć należy, że zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia 15 marca 1999 r. projekt budowlany w części opisowej przewiduje, że projektowany budynek usługowy branży motoryzacyjnej powstać ma poprzez dobudowę do istniejącego już na działce budynku usługowo-mieszkalnego budynku dwukondygnacyjnego z podpiwniczeniem. W budynku istniejącym część mieszkalna przewidziana została do likwidacji, a przebudowa istniejącego poddasza polegać miała na zmianie dachu oraz wykonaniu tarasu i wydzieleniu pomieszczeń biurowych. Ze względu na duży zakres robót i utrudnienia spowodowane prowadzoną działalnością projekt zakładał etapowe wykańczanie poszczególnych części obiektu, nie precyzując w jakiej kolejności i zakresie miałyby być realizowane poszczególne etapy budowy.
Wobec zatwierdzenia projektu zawierającego powyższe założenia możnaby podzielić argumentację skarżących, że stwierdzone protokołem kontroli zmniejszenie liczby kondygnacji z dwóch na jedną w segmencie północnym oraz zmiana rozwiązań konstrukcyjnych stropów oraz otworów okiennych i drzwiowych od strony wschodniej ma charakter przejściowy, nie jest istotnym naruszeniem warunków pozwolenia, a dalszy etap robót budowlanych przy tej części obiektu
doprowadzi do stanu docelowego przewidzianego w projekcie technicznym zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę. W żadnym natomiast razie nie można uznać, że nie stanowi istotnego odstępstwa od warunków udzielonego pozwolenia sposób włączenia istniejącego uprzednio budynku na działce do nowo realizowanego obiektu. Pozwolenie na budowę w zatwierdzonym projekcie przewidywało wyłącznie likwidację części mieszkalnej tego budynku oraz przebudowę poddasza celem dostosowania ich do nowej funkcji prowadzenia działalności usługowej. Skarżący dokonali natomiast rozbiórki przyziemia tego budynku o wymiarach 8,60 x 9,30, rozbudowy piwnic i wykonali roboty w poziomie parteru do wymiarów w rzucie poziomym 12,70 z 9,96 m. Tak zrealizowany obiekt naruszył ustalone decyzją Prezydenta Miasta B.-P. z dnia 4 września 1998 r. (...) warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy salonu samochodowego z serwisem firmowym na działce nr geod. 1556 przekraczając linie rozgraniczające teren realizacji wnioskowanej inwestycji. Wybudowanie z wykorzystaniem podpiwniczenia starego budynku nowego obiektu o większych od rozebranego gabarytach naruszyło również ustalenia i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Plan ten dla ulicy K. ustala linię zabudowania dla nowo powstających budynków mieszkalnych w odległości minimum 20 m od krawędzi jezdni, a dla pozostałych obiektów budowlanych minimum 15 m. Przebudowany i włączony w kompleks salonu samochodowo-usługowego przez skarżących obiekt usytuowany został przed obowiązującą linią zabudowy, w części działki, która - zgodnie z miejscowym planem - winna być wolna od zabudowy.
Powyższe okoliczności wskazują, iż organy administracyjne zasadnie przyjęły, że skarżący dopuścili się przy realizacji obiektu objętego decyzją o pozwoleniu na budowę istotnych odstępstw od warunków pozwolenia skutkujących uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę.
Zarzut skarżących co do nie umożliwienia im przez organy administracyjne doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem również należy uznać za nietrafny.
Po wstrzymaniu robót budowlanych postanowieniem z dnia 18 czerwca 1999 r. (...) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B.-P. wydał w dniu 23 lipca 1999 r. decyzję (...) opartą o art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane. Decyzją tą nakazano rozbiórkę części obiektu usługowego wykraczającej poza linię zabudowy oraz zakres określony w pozwoleniu na budowę /z wyłączeniem podpiwniczenia istniejącego uprzednio budynku mieszkalnego/ oraz zobowiązano inwestorów do sporządzenia inwentaryzacji wykonanych robót uwzględniającej zmiany wprowadzone w obiekcie w trakcie budowy oraz opracowania projektu budowlanego dla robót koniecznych do zakończenia budowy. Czynności określone w tej decyzji mają właśnie na celu doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Mając powyższe na względzie należało uznać zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem, a skargę na tę decyzję, jako pozbawioną uzasadnionych podstaw prawnych, oddalić na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło