II SA/Lu 12/16

WyrokWSA w Lublinie2016-05-12

Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz, Joanna Cylc-Malec, Jacek Czaja

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję Wójta Gminy R. i odmówiło nakazania przywrócenia stanu poprzedniego na działce poprzez odtworzenie zasypanego zbiornika wodnego, opierając się na opinii biegłego, która wykazała brak związku przyczynowego między zasypaniem zbiornika a okresowym stagnowaniem wody na sąsiednich działkach?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i odmówiło nakazania przywrócenia stanu poprzedniego, ponieważ opinia biegłego wykazała, że okresowe stagnowanie wody na działkach skarżących wynika z wysokiego stanu wód gruntowych, położenia w naturalnym obniżeniu terenu oraz braku urządzeń melioracyjnych, a nie z likwidacji zasypanego zbiornika na działce sąsiedniej. Brak związku przyczynowego pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie a szkodą na gruncie sąsiednim wyklucza możliwość zastosowania art. 29 ust. 3 Prawa wodnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy R. i odmówiła nakazania przywrócenia stanu poprzedniego na działce poprzez odtworzenie zasypanego zbiornika wodnego. Wnioskodawczyni domagała się odtworzenia zbiornika, twierdząc, że jego zasypanie przez sąsiada spowodowało okresowe stagnowanie wody na jej działkach. Organ pierwszej instancji początkowo odmawiał wszczęcia postępowania, następnie stwierdził brak naruszenia stosunków wodnych. Kolegium uchyliło decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że nie doszło do naruszenia stosunków wodnych w rozumieniu Prawa wodnego. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów K.p.a. oraz Prawa geologicznego i górniczego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia WSA Jacek Czaja, Protokolant Specjalista Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 maja 2016 r. sprawy ze skargi H.L., A. L.i M.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., znak: [...], w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie oddala skargę. Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania H. L. od decyzji Wójta Gminy R. z dnia [...] września 2015 r., znak: [...], nie stwierdzającej naruszenia stosunków wodnych, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. oraz art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r. poz. 469 ze zm.) – uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i odmówiło nakazania przywrócenia stanu poprzedniego na działce nr [...] położonej we wsi K., gmina R., to jest odtworzenia na tej działce zasypanego zbiornika o wymiarach około 12 m x 25 m. W uzasadnieniu tej decyzji Kolegium wyjaśniło, że wnioskiem z dnia 8 lipca 2014 r. H. L. zwróciła się do Wójta Gminy R. o wszczęcie postępowania w zakresie uregulowania stosunków wodnych dla działek o numerach: [...] i wydanie decyzji zobowiązującej J. M. między innymi do odtworzenia zasypanego przez niego w latach 2005-2010 zbiornika o wymiarach 12 m x 25 m, usytuowanego na działce nr [...]. Zbiornik ten, jak wskazała wnioskodawczyni, jest uwidoczniony na wszystkich mapach geodezyjnych i przez wiele lat służył do gromadzenia wód opadowych. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. Wójt Gminy R. odmówił wszczęcia postępowania na zasadzie art. 61a § 1 K.p.a., z uwagi na to, że w sprawie została już wydana decyzja ostateczna. Na skutek złożonego zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. uchyliło to postanowienie oraz przekazało sprawę do ponownego rozparzenia organowi pierwszej instancji, wskazując na naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014 r. wójt ponownie odmówił wszczęcia postępowania, odwołując się do analogicznej argumentacji, jak w przypadku wcześniejszego swego orzeczenia. W dniu [...] stycznia 2015 r. Kolegium uchyliło powyższe postanowienie wójta i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozparzenia, podkreślając, że toczące się uprzednio postępowanie administracyjne w sprawie zmiany stosunków wodnych, co potwierdza treść opinii biegłego z września 2009 r., nie dotyczyło zasypania zbiornika graniczącego z jej działką nr [...]. W związku z tym, jak podkreśliło Kolegium, obowiązkiem organu pierwszej instancji było zweryfikowanie twierdzeń wnioskującej i merytoryczne odniesienie się do nich w decyzji. W tej sytuacji wójt wszczął postępowanie w sprawie, o czym zawiadomił strony pismem z dnia 3 marca 2015 r. i po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego wskazaną decyzją z dnia [...] września 2015 r., wydaną na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne, nie stwierdził naruszenia stosunków wodnych. Organ stwierdził, że w świetle opinii sporządzonej przez biegłego w zakresie postępowania wodno-prawnego, okresowe stagnowanie wody na powierzchni działek o numerach: [...] wynika z faktu wysokiego stanu wód gruntowych, położenia w naturalnym obniżeniu terenu, braku urządzeń melioracyjnych odprowadzających wody opadowe oraz obniżających poziom wód gruntowych i nie jest związane z likwidacją zagłębienia na działce nr [...]. Organ stwierdził zatem, że nie doszło do naruszenia stosunków wodnych, nie zachodzi bowiem związek pomiędzy likwidacją zagłębienia na działce nr [...], stanowiącą własność J. M. a występowaniem szkód na działkach o numerach [...], których współwłaścicielką jest wnioskodawczyni. W odwołaniu od powyższej decyzji wnioskodawczyni zarzuciła między innymi naruszenie art. 77 § 1 w związku z art. 80 K.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie pozwalającym na ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego oraz dokonania jego prawidłowej i rzetelnej oceny. Dodatkowo podniosła, że odmówiono jej wglądu w pełną dokumentację nie dając możliwości odniesienia się do opinii biegłego, jak i nie dołączając w pełni map, przedłożonych biegłemu w toku sprawy. Rozpoznając to odwołanie Kolegium stwierdziło, iż ustalenia biegłego nie noszą cech dowolności i czynią zadość wymaganiom stawianym tego typu opiniom. Argumentacja strony odwołującej, nie posiadającej specjalistycznej wiedzy w tym zakresie, nie ma mocy dowodowej na tyle by mogła skutecznie podważyć ustalenia biegłego w tym zakresie. Zdaniem organu, fakt zasypania przedmiotowego zbiornika i domaganie się przez stronę odwołującą jego odtworzenia pozostaje bez wpływu na okresowe stagnowanie wody na powierzchni działek odwołującej, stąd też nie zachodzą przesłanki do zastosowania regulacji przewidzianych w art. 29 ust. 3 prawa wodnego. Natomiast w związku z tym, że organ pierwszej instancji podjął rozstrzygnięcie niezgodne z brzmieniem art. 29 ust. 3 prawa wodnego, a tylko w ramach dyspozycji tego przepisu organ może podejmować stosowne rozstrzygnięcia, Kolegium uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. orzekło merytorycznie o odmowie przywrócenia stanu poprzedniego na działce nr [...], to jest o odmowie nakazania właścicielowi tej działki odtworzenia zasypanego zbiornika o wymiarach około 12 m x 25 m. Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję Kolegium złożyli H. L., A. L. i M. L., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucili organom naruszenie zasad postępowania i wymogów wynikających z art. art. 7, 8, 9, 75 § 1, 77, 78 § 1 i 79 K.p.a., poprzez: nieprzeprowadzenie pełnego postępowania dowodowego, to jest dowodu z opinii uzupełniającej biegłego powołanego w sprawie przez Wójta Gminy R., nieustosunkowanie się do wniesionych zastrzeżeń do opinii biegłego, niepoinformowanie skarżących o odpowiedzi biegłego na wniesione zastrzeżenia i odmowę dostępu do tej odpowiedzi, a także niezawiadomienie skarżących A. i M. L. o terminie przybycia biegłego na stanowiącą ich współwłasność działkę nr [...]. Nadto skarżący zarzucili organom naruszenie: - art. 6 ust. 1 pkt. 8 i pkt. 11, art. 79, art. 80, art. 82 ust. 1 pkt. 5, art. 88 ust. 1 i ust. 2 pkt. 4, art. 92 i art. 93 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2015 r. poz. 196), - przepisów rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 20 grudnia 2011 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących projektów robót geologicznych, w tym robót, których wykonywanie wymaga uzyskania koncesji (Dz.U. nr 288, poz. 1696 ze zm.), - § 2, § 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 15 grudnia 2011 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących innych dokumentacji geologicznych (Dz. U. nr 282, poz. 1656), poprzez wykonanie prac i robót geologicznych (odwiertów) bez zachowania niezbędnej procedury określonej wskazanymi przepisami. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wnieśli również o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu hydrologii, "na okoliczność sprawdzenia jej zgodności z prawem oraz uprawnień biegłego do wykonania opinii stanowiącej podstawę rozstrzygnięcia organu I instancji". W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchylając w całości decyzję organu pierwszej instancji, odmówiło nakazania właścicielowi działki nr [...] położonej we wsi K., gmina R., przywrócenia stanu poprzedniego na tej działce, poprzez odtworzenie zasypanego zbiornika o wymiarach około 12 m x 25 m. Materialnoprawną podstawą tej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne. Zgodnie z art. 29 ust. 1 wskazanej ustawy właściciel gruntu nie może: - zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł – ze szkodą dla gruntów sąsiednich (pkt 1), - odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie (pkt 2). Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich (ust. 2). W myśl ustępu 3 tego artykułu, jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom. W świetle powołanych przepisów wydanie decyzji nakazującej właścicielowi gruntu podjęcie działań polegających na przywróceniu stanu poprzedniego gruntu lub zrealizowaniu urządzeń uniemożliwiających powstanie szkód możliwe jest jedynie wówczas, gdy stwierdzone zostanie przez organy administracji, iż po pierwsze właściciel ten dokonał zmiany stanu wody na swojej nieruchomości, a po drugie spowodowane zmiany wywołują szkody na sąsiednich nieruchomościach. Prawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego, który opierając się na treści opinii biegłego rzeczoznawcy z zakresu postępowania wodno-prawnego sporządzonej na zlecenie organu pierwszej instancji w sierpniu 2015 r., stwierdził, iż w rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do nałożenia na właściciela działki nr ewid.[...] obowiązków określonych w art. 29 ust. 3 ustawy. Podkreślenia wymaga bowiem, że dokonana przez Kolegium ocena prawidłowości sporządzenia tej opinii nie nosi znamion dowolności. W świetle art. 84 § 1 K.p.a., gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Organ ocenia opinię biegłego swobodnie na podstawie zasad wiedzy, nie jest zatem związany tą opinią. Może ją przyjąć, jeśli uzna ją za trafną, ale może ją całkowicie lub częściowo zdyskwalifikować i przyjąć odmienną, własną, opartą na nauce lub doświadczeniu. Organ nie może ograniczyć się w uzasadnieniu decyzji do powołania się na konkluzję zawartą w opinii biegłego, lecz obowiązany jest sprawdzić, na jakich przesłankach biegły oparł swoją konkluzję i skontrolować prawidłowość rozumowania biegłego (E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, teksty, wzory i formularze, W. 1970, s. 178 i 179). Dowód z opinii biegłego podlega ocenie organu – tak jak każdy dowód – z zastosowaniem zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 K.p.a. (wyrok NSA z dnia 5 października 2009 r., I OSK 1444/08, niepubl., dostępny w CBOSA). Przede wszystkim podnieść należy, że wskazany wyżej biegły niewątpliwie posiadał wymagane kwalifikacje zawodowe uprawniające go do sporządzenia opinii na potrzeby postępowania administracyjnego w sprawie niniejszej. Z akt sprawy wynika, że posiada on tytuł magistra inżyniera, jest biegłym w zakresie postępowania wodnoprawnego z listy Wojewody L. nr [...] oraz posiada uprawnienia z zakresu hydrogeologii nr [...] (zob. k. 155-156 akt administracyjnych sprawy). Nie budzi również wątpliwości poprawność merytoryczna sporządzonej przez biegłego opinii. Jak wynika z jej treści biegły brał pod uwagę dane z posiadanych map i zebrane w trakcie własnych pomiarów. W celu przeprowadzenia wymaganych ustaleń biegły podjął szereg czynności, na które składały się zwłaszcza wykonanie dwóch otworów badawczych do głębokości 2,0 m p.p.t., dokonanie pomiarów zalegania zwierciadła wody w otworach i studniach kopanych oraz przeprowadzenie badań makroskopowych przewiercanych gruntów. Treść omawianej opinii potwierdza, że w ramach prac kameralnych jej Autor wykonał tekst z wnioskami, mapę dokumentacyjną, przekrój geologiczny i karty otworów badawczych. W oparciu o dostępne dane, biegły stwierdził, że na mapie sytuacyjno-wysokościowej w skali 1:1000 z 2009 r. na działce nr [...] zaznaczono nieużytek w formie zagłębienia o wymiarach około 12 x 25 m, przy czy brak jest danych odnośnie głębokości zagłębienia. Natomiast na aktualnej mapie sytuacyjno-wysokościowej w skali 1:500, zagłębienie to nie jest już uwidocznione. Biegły potwierdził, że niewątpliwie zagłębienie to zostało zasypane, a teren wyrównano do rzędnych 198,20 - 198,40 m n.p.m. i zasiano trawą. Nadto teren działki nr [...] przylegający do działki skarżących nr [...] został wyrównany do rzędnej 198,20 - 198,40 m n.p.m. Mając na uwadze wskazane dane, biegły stwierdził, że przylegające powierzchnie tych działek nie wykazują dominującego spadku, zaś generalnie obszar omawianych działek otoczony jest terenem wyniesionym od strony zachodniej, wschodniej i północnej. Na postawie wierceń wykonanych w losowo wybranych miejscach, do głębokości 2,0 m p.p.t. biegły ustalił, że występujące tu utwory należy zaliczyć do gruntów o wysokiej przepuszczalności. W oparciu o dokonane samodzielnie wiercenia Autor opinii stwierdził również, że na badanym terenie wody gruntowe wystąpiły na głębokości 1,1 - 1,3 m p.p.t. Oznacza to, jego zdaniem, że obserwowany stan wód gruntowych był poziomem niskim, natomiast przy stanie maksymalnym wody gruntowe mogą zalegać bezpośrednio pod powierzchnią terenu. Ukształtowanie terenu sprzyja w okresie roztopów wiosennych i intensywnych opadów deszczu utrzymywaniu się wysokiego stanu wód gruntowych. W konkluzji swej opinii biegły stwierdził, że okresowe stagnowanie wody na powierzchni działek o numerach: [...] wynika z faktu wysokiego stanu wód gruntowych, położenia w naturalnym obniżeniu terenu, braku urządzeń melioracyjnych odprowadzających wody opadowe oraz obniżających poziom wód gruntowych i nie jest związane z likwidacją zagłębienia na działce nr [...]. Biegły podkreślił przy tym, że nie budzi żadnych wątpliwości, iż podobne problemy zalewania gruntów przez wody opadowe i roztopowe mają właściciele sąsiednich działek, w tym skarżący. Wskazując na powyższe uwarunkowania hydrologiczne badanego obszaru biegły wyraził pogląd, że "jedynym i skutecznym rozwiązaniem problemu jest wykonanie melioracji szczegółowej dla całego tego obszaru" (zob. k. 145-156 akt administracyjnych sprawy). Zdaniem Sądu, wykonana na zlecenie organu pierwszej instancji opinia biegłego hydrologa jest wyczerpująca, a zawarte w niej spostrzeżenia i wnioski są logicznie uzasadnione i zgodne z regułami doświadczenia życiowego. Oceniając spełnienie przesłanek określonych w art. 29 ust. 3 Prawa budowlanego, których ziszczenie się wymaga wydania decyzji o treści określonej w tym przepisie, trzeba mieć bowiem przede wszystkim na uwadze ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny, potwierdzający, że działki nr nr ewid. [...] położone są na terenie o specyficznych warunkach hydrogeologicznych, będących źródłem okresowych podtopień również na obszarze sąsiednich działek, co potwierdzają także fotografie złożone do akt sprawy przez skarżącą H. L. (por. k. 98 akt administracyjnych sprawy). Niewątpliwie, w świetle badań gruntu przeprowadzonych przez biegłego, teren objęty opinią charakteryzuje się wysokim stanem wód gruntowych. Ponadto stwierdził on, że "występujące utwory na powierzchni terenu wykazują się wysoką przepuszczalnością przez co większość wód opadowych infiltrują bezpośrednio w podłoże gruntowe", zaś "istniejące zbiorniki, zagłębienia nie mogą służyć do skutecznego magazynowania wód opadowych, gdyż zasilane są przez wody gruntowe". Wreszcie, co ma szczególnie istotne znaczenie z uwagi na przedmiot niniejszej sprawy, ustalił on, że "Okresowe stagnowanie wody na powierzchni działek o numerach: [...] wynika z faktu wysokiego stanu wód gruntowych, położenia w naturalnym obniżeniu terenu, braku urządzeń melioracyjnych odprowadzających wody opadowe oraz obniżających poziom wód gruntowych i nie jest związane z likwidacją zagłębienia na działce nr [...]" (zob. k. 149-150 akt administracyjnych sprawy). Z ustaleń biegłego, mających spójny i logiczny charakter, wynika zatem, że brak jest jakichkolwiek podstaw, by powiązać – niesporny w niniejszej sprawie – fakt zasypania zagłębienia terenu o wymiarach około 12 m x 25 m, istniejącego poprzednio na działce sąsiedniej nr [...], z okresową stagnacją wody na nieruchomości skarżących. Stan taki wynika bowiem, jak to już zostało wskazane, z "faktu wysokiego stanu wód gruntowych, położenia w naturalnym obniżeniu terenu, braku urządzeń melioracyjnych odprowadzających wody opadowe oraz obniżających poziom wód gruntowych". Należy przy tym zauważyć, co skarżący przyznali na rozprawie, że przedmiotowe zagłębienia terenu nie stanowiło naturalnego ukształtowania terenu, lecz zostało wykonane "sztucznie" przez poprzedniego właściciela działki ewidencyjnej nr [...], a dopiero następnie zostało zasypane przez obecnego właściciela tej działki (k. 42 akt sądowych). Wbrew zatem twierdzeniom skarżących, stanowisko organów, które uznały powyższą opinię biegłego za wystarczającą dla stwierdzenia, że nie nastąpiła zmiana stanu wód na gruncie w rozumieniu art. 29 ust. 3 ustawy, nie nosi znamion dowolności. Jakkolwiek więc istotnie organ odwoławczy nie odniósł się w sposób wyczerpujący do pozostałych zarzutów skarżącej H. L. podniesionych w odwołaniu, jak tego wymaga art. 107 § 3 K.p.a., to uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Wskazać przy tym należy, że bezzasadne były również zarzuty skargi co do naruszenia przepisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze oraz wskazanych w skardze aktów wykonawczych do tej ustawy. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, iż przepisy te nie miały zastosowania w niniejszej sprawie, rozstrzyganej w oparciu o przepisy ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne. Podkreślenia również wymaga, że prawidłowo organ odwoławczy – z uwagi na błędne sformułowanie rozstrzygnięcia decyzji organu pierwszej instancji – uchylił tę decyzję w całości i orzekł w sprawie merytorycznie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. oraz art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne. Ten ostatni przepis uprawnia właściwy organ do wydania decyzji nakazującej właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, w sytuacji gdy spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie bądź do podjęcie decyzji odmawiającej nakazania podjęcia tych czynności, w przypadku gdy nie nastąpiła wspomniana zmiana stanu wody. Oczywistym jest zatem, że sentencja decyzja organu pierwszej instancji, którą organ ten, działając w oparciu o art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne, orzekł, że "nie stwierdza naruszenia stosunków wodnych", została wadliwie sformułowana, co trafnie dostrzegło Kolegium i usunęło tę wadliwość w trybie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Niezasadne są również pozostałe zarzuty skarżących. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 w zw. z art. 89 K.p.a.), wskazać należy, iż warunkiem koniecznym uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie, iż takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do strony stawiającej zarzut należy wykazanie związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Zarzut naruszenia art. 10 k.p.a., poprzez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków, może odnieść skutek jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. (wyrok NSA z dnia 18 maja 2006 r., II OSK 831/05, ONSAiWSA 2007, nr 6, poz. 157; W. Taras, Glosa do wyroku NSA z dnia 18 maja 2006 r., II OSK 831/05, OSP 2007, nr 3, poz. 26). Skarżący nie wykazali, by w niniejszej sprawie zostali pozbawieni możliwości udowodnienia swoich twierdzeń czy też możliwości złożenia wyjaśnień i by uchybienie tym przepisom mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W szczególności nie wykazali oni, że niezawiadomienie ich przed wydaniem decyzji organu pierwszej instancji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych, uniemożliwiło im dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej, przykładowo złożenia dokumentu. Zarzut ten jest więc nieuzasadniony. Odnosząc się do pozostałych zarzutów podniesionych w skardze należy podkreślić, iż są one bezzasadne. Ponownie wskazać należy, iż organy administracji nie naruszyły przepisów art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a., a organ odwoławczy również art. 136 K.p.a. Organy te przeprowadziły postępowanie zgodnie z regułami wynikającymi z powołanych przepisów i prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy. Niewątpliwie wobec wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, mając na uwadze zasadę szybkości i prostoty postępowania, nie było podstaw – wbrew twierdzeniom skarżących – do przeprowadzenia kolejnego dowodu w sprawie w postaci z opinii uzupełniającej biegłego. Sporządzona na zlecenie organu pierwszej instancji opinia biegłego, jak wskazano wyżej, jest wyczerpująca, a zawarte w niej spostrzeżenia i wnioski są spójne oraz logicznie uzasadnione, a nadto zgodne z regułami doświadczenia życiowego, nie wymagała zatem uzupełnienia w tym trybie. W toku postępowania nie uchybiono również przepisowi art. 9 k.p.a. Przepis ten stanowi, że: "Organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.". Zgodnie z art. 8 K.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. W myśl zaś art. 11 K.p.a. organy te winny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie naruszeń zasad postępowania wyrażonych w tych przepisach oraz w innych przepisach procesowych powołanych w skardze, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga również, że Sąd nie uwzględnił wniosku skarżących o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu hydrologii. Sąd bowiem, jak wynika z przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), zasadniczo nie prowadzi odrębnego – od przeprowadzonego przez organy administracji – postępowania dowodowego. Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji Sąd opiera się na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżoną decyzję (art. 133 § 1 P.p.s.a.). Jedynie wyjątkowo, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie, Sąd może przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentów na podstawie wskazanego wyżej przepisu art. 106 § 3 P.p.s.a. Nie budzi zaś wątpliwości, że dowód z opinii biegłego rzeczoznawcy nie stanowi dowodu z dokumentu, o którym mowa w art. 106 § 3 P.p.s.a. Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło